"លោក ហ៊ុន សែន គួរ​​ចរចាដោះស្រាយ​វិបត្តិ​នយោបាយ ​ដូចដែល​លោក​ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ទៅ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន"

ដោយ ទីន ហ្សាការីយ៉ា
2022.11.02
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
"លោក ហ៊ុន សែន គួរ​​ចរចាដោះស្រាយ​វិបត្តិ​នយោបាយ ​ដូចដែល​លោក​ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ទៅ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន" លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ៊្សែលឡិនស្គី (Volodymyr Zelensky) ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន (Ukraine) និង​​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន
រូប៖ ហ្វេសប៊ុកលោក​ទាំង​ពីរ

មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល និង​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង ជំរុញ​ទៅ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន គួរ​ដោះ​ស្រាយ​ជម្លោះ​នយោបាយ​នៅ​កម្ពុជា ដោយ​ការ​ចរចា ដែល​ពាក្យ​ចរចា​នេះ លោក ហ៊ុន សែន បាន​ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ទៅ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន (Ukraine) លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ៊្សែលឡិនស្គី (Volodymyr Zelensky) ឱ្យ​ដោះស្រាយ​បញ្ចប់​សង្គ្រាម​នៅ​ប្រទេស​នេះ។ ទោះ​យ៉ាងណា មន្ត្រី​បក្ស​កាន់​អំណាច ថា សង្គ្រាម​នៅ​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន និង​ជម្លោះ​នយោបាយ​កម្ពុជា ជា​រឿង​ពីរ​ដាច់​ដោយ​ឡែក​ពី​គ្នា។

លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែល​ខកខាន​ប្រើ​វប្បធម៌​សន្ទនា​ជាមួយ​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ជាង ៥ឆ្នាំ​មក​នេះ បាន​ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ទៅ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន​លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ៊្សែលឡិនស្គី ថា​ សង្គ្រាម​មិន​អាច​បញ្ចប់​ដោយ​សង្គ្រាម​នោះ​ទេ។ ទោះ​យ៉ាងណា មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល និង​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង ថា​លោក ហ៊ុន សែន ​គួរ​ដោះ​ស្រាយ​ជម្លោះ​នយោបាយ​ក្នុង​ប្រទេស​របស់​ខ្លួន​បាន​រួចរាល់​ជា​មុន​សិន មុន​នឹង ​ដោះ​ផ្ដល់​អនុសាសន៍​ដល់​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន។

ប្រធាន​អង្គការ​សម្ព័ន្ធភាព​ការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា ហៅ​កាត់​ថា ច្រាក់ (CHRAC) លោក រស់ សុដ្ឋា យល់​ស្រប​ថា សង្គ្រាម​មិន​អាច​បញ្ចប់​ដោយ​សង្គ្រាម​ទេ ចំណែក​ជម្លោះ​នយោបាយ​ ក៏​មិន​អាច​បញ្ចប់​​ដោយ​ការ​ប្រើ​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ចោទ​ប្រកាន់​លើ​គូ​ជម្លោះ​នោះ​ដែរ។ មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​រូប​នេះ ចង់​ឃើញ លោក ហ៊ុន សែន ប្រើ​យន្តការ​នៃ​ការ​ចរចា ដែល​លោក ហ៊ុន សែន បាន​លើកឡើង​ក្នុង​ជំនួប​ជាមួយ​ប្រធានាធិបតី​អ៊ុយក្រែន មក​ប្រើ​ក្នុង​ឆាក​នយោបាយ​កម្ពុជា​វិញ។ លោក​បន្ត​ទៀត​ថា បើ​ភាគី​ជម្លោះ​នយោបាយ​ទាំង​គណបក្ស​កាន់​អំណាច និង​បក្ស​ប្រឆាំង ​​តម្កល់​ផល​ប្រយោជន៍​ជាតិ​ជា​ធំ ​នោះ​វិបត្តិ​នយោបាយ​ក៏​អាច​រក​ផ្លូវ​ចេញ​បាន​ដែរ៖

«ចង់​ឱ្យ​សម្ដេច​អនុវត្តន៍​គោលការណ៍ ដែល​សម្ដេច​បាន​លើក​ជាមួយ​ អ៊ុយក្រែន ហ្នឹង​មក​ជា​គោលការណ៍​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​ផ្ទៃក្នុង​របស់​កម្ពុជា យើង​ផង​ដែរ ព្រោះ​កម្ពុជា កាន់តែ​មាន​ឧត្ដមភាព​ខ្ពស់​ណា ធ្វើ​ឱ្យ​សំឡេង​របស់​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​ជាមួយ​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​ពិភពលោក ដូច​ជា​អ៊ុយក្រែន កាន់តែ​មាន​​ប្រសិទ្ធភាព ឧត្ដមភាព និង​ការ​សាទរ​ពី​គ្រប់​អ្នក​នយោបាយ​ទាំង​អស់ ព្រោះ​អ្វី​ដែល​សម្ដេច​ កំពុង​ធ្វើ​ជាមួយ​អ៊ុយក្រែន ត្រូវ​គេ​ចាប់​អារម្មណ៍ មើល​ជា​ច្រើន​ ចង់​ស្ដាប់ ចង់​លឺ ក៏​ដូច​ជា​បញ្ហា​អាស៊ាន​ដែរ»

លោក​ រស់ សុដ្ឋា លើកឡើង​ថា កា​គោរព​ស្មារតី​នៃ​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​សន្តិភាព ទីក្រុង​ប៉ារីស ក៏​ផ្ដល់​ដំណោះស្រាយ​នយោបាយ​ពេល​នេះ​បាន​ដែរ។ មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​លើក​ឡើង​ដូច្នេះ​ក្រោយ​លោក ហ៊ុន សែន ​បាន​ចែក​រំលែក​បទពិសោធន៍​របស់​លោក​ទៅ ប្រធានាធិបតី អ៊ុយក្រែន ថា គ្មាន​សង្គ្រាម​ណាមួយ​អាច​បញ្ចប់​ដោយ​ប្រើប្រាស់​សង្គ្រោះ​នោះ​ទេ។ លោក ហ៊ុន សែន អះអាង​ទៀត​ថា កម្ពុជា​ផ្ដល់​សារសំខាន់​នៃ​ការ​ចរចា និង​ដំណោះស្រាយ​ដោយ​សន្តិវិធី​។ លោក​សង្ឃឹម​ថា ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ ​រុស្ស៊ី​ និង​អ៊ុយក្រែន​ នឹង​រក​ដំណោះស្រាយ​គ្រប់​ជ្រុងជ្រោយ​ក្នុង​ការ​បញ្ចប់​សង្គ្រាម ដើម្បី​ទទួល​បាន​សុខ​សន្តិភាព​មក​វិញ។

សេចក្ដី​ប្រកាស​ព័ត៌មាន ក្រសួង​ការបរទេស​ចុះ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី១ ខែ​វិច្ឆិកា ឱ្យ​ដឹង​ថា លោក ហ៊ុន សែន​ ក៏​បាន​សន្យា​ថា លោក​នឹង​បញ្ជូន​អ្នក​ជំនាញ​ទៅ​ជួយ​ដោះ​មីន នៅ​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន ហើយ​លោក​ក៏​គ្រោង​ទៅ​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​នេះ​ក្នុង​ពេលវេលា​​សមរម្យ​នា​ពេល​ខាង​មុខ​ផង​ដែរ។ ក្រសួង​ការបរទេស​ឱ្យ​ដឹង​ទៀត​ថា ភាគី​លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ៊្សែលឡិនស្គី បាន​ស្នើ​សុំ​ថ្លែង​សន្ទរកថា តាម​ប្រព័ន្ធ វីដេអូ ក្នុង​ប្រជុំ​កំពូល​អាស៊ាន​និង​ពេល​ខាង​មុខ។ ទោះ​យ៉ាងណា​លោក ហ៊ុន សែន មិន​ទាន់​ឆ្លើយតប​នៅ​ឡើយ​ទេ លោក​ថា លោក​នឹង​យក​សំណើ​នេះ ទៅ​ជជែក​ជាមួយ​ប្រទេស​សមាជិក​អាស៊ាន​ផ្សេង​ទៀត​ជា​មុន​សិន។ សំណើ​របស់​ភាគី​ អ៊ុយក្រែន បែប​នេះ ស្រប​ពេល​ដែល​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែល​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​ប្ដូរ​វេន​នឹង​រៀបចំ​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​អាមេរិក-អាស៊ាន និង​កិច្ច​ប្រជុំ​ពាក់ព័ន្ធ ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ទី១០ ដល់ ១៣ខែវិច្ឆិកា​ខាង​មុខ​នេះ។

ចំណែក​លោក វ៉ូឡូឌីមៀ ហ៊្សែលឡិនស្គី បាន​សរសេរ​សារ​លើ​បណ្ដាញ​ទំនាក់ទំនង​សង្គម​ធ្វីតធើ​(Twitter) របស់​លោក​ដែរ​ថា លោក​អរគុណ​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​ប្ដូរវេន ដែល​បាន​គាំទ្រ អធិបតេយ្យភាព និង​បូរណភាពទឹកដី ​របស់​អ៊ុយក្រែន។

កន្លង​មក​ រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន ​បាន​បោះឆ្នោត​នៅ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ ថ្កោលទោស​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​ចំនួន​ពីរ​ដង​រួច​មក​ហើយ​ប្រឆាំង​សង្គ្រាម​ឈ្លានពាន​របស់​រុស្ស៊ី លើ​ទឹកដី​អ៊ុយក្រែន​នេះ។

ទាក់ទង​រឿង​នេះ ប្រធាន​ប្រតិបត្តិ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ប្រចាំ​ខេត្ត​បាត់ដំបង ដែល​កំពុង​ភៀសខ្លួន​នៅ​ប្រទេស​ថៃ លោក ជា ជីវ យល់​ថា ការ​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន ព្យាយាម​លើកឡើង​ពី​ការ​រក​ដំណោះស្រាយ​សង្គ្រាម​នៅ​អ៊ុយក្រែន​ពេល​នេះ គ្រាន់​ជា​ល្បិច​ ដើម្បី​អាច​ឱ្យ​លោក ហ៊ុន សែន មាន​លេស​អួតអាង​ក្នុង​ប្រជុំ​កំពូល​អាស៊ាន​ នា​ពេល​ខាង​មុខ​ថា លោក​មាន​ឆន្ទៈ​ចង់​ដោះ​ស្រាយ​ជម្លោះ។ លោក ជា ជីវ ​ស្នើ​ទៅ​លោក ហ៊ុន សែន គួរ​ក្លាហាន ហ៊ាន​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​នយោបាយ​កម្ពុជា ដែល​បាន​អូស​បន្លាយ​ជាង ៥ឆ្នាំ​ជាមុន​សិន មុន​នឹង​ដើរ​ដោះស្រាយ​ជម្លោះ​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស៖ «មិន​នឹង​ប្រាប់ ប្រធានាធិបតី អ៊ុយក្រែន គួរតែ​សម្ដេច​ នាយក​គាត់​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​វិបត្តិ​ផ្ទៃក្នុង​របស់​ប្រទេស​សិន ជា​ពិសេស​ពាក់ព័ន្ធ ទៅ​នឹង​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​សេរី​ពហុបក្ស​ ហើយ​និង​ការ​ផ្ដល់​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ដល់​គណបក្ស​ជំទាស់ ឱ្យ​បើក​លំហ​សេរីភាព​ ក្នុង​ការ​តស៊ូ​មតិ»

ឆ្លើយតប​ការ​លើកឡើង​នេះ អ្នកនាំពាក្យ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា លោក សុខ ឥសាន ចោទ​ប្រកាន់​ថា ក្រុម​មេដឹកនាំ​គណបក្ស​ប្រឆាំង គឺ​ជា​អ្នក​សម្លាប់​វប្បធម៌​សន្ទនា។ លោក​លើកឡើង​ទៀត​ថា​ វិបត្តិ​នយោបាយ​នៅ​កម្ពុជា ខុស​គ្នា​ពី​សង្គ្រាម​នៅ​អ៊ុយក្រែន ដូច្នេះ​ការ​ដោះ​ស្រាយ​ក៏​ខុស​គ្នា​ដែរ៖

«ជម្លោះ នយោបាយ ហើយ​និង​ជម្លោះ​សង្គ្រាម​ទៅវិញ​ទៅ​មក​​អត់​មាន​ឈ្នះ អត់​មាន​ចាញ់​នោះ វា​ខុស​គ្នា​ ពីព្រោះ​បញ្ហា​ដែល​ថា ជម្លោះ​នយោបាយ​នៅ​កម្ពុជា តាម​ពិត​ជា​ការ​ឡាំប៉ា របស់​ក្រុម​ប្រឆាំង ដែល​ផ្ទុយ​ពី​គោលការណ៍​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និង​នីតិរដ្ឋ»

រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន បាន​រម្លាយ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ កាល​ពី​ឆ្នាំ២០១៧ ដែល​ជម្លោះ​នយោបាយ​នេះ ធ្វើ​ឱ្យ​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​រាប់​សិប​នាក់​ ជាប់​ពន្ធនាគារ ហើយ​មេដឹកនាំ​គណបក្ស​នេះ​មួយ​ចំនួន​ទៀត​បាន​ភៀស​ខ្លួន​ចេញ​ក្រៅ​ប្រទេស ​រត់​គេច​ពី​ការ​ចាប់​ខ្លួន។ ទោះ​យ៉ាងណា រយៈ​ពេល​ជាង ៥ឆ្នាំ​មក​នេះ​ លោក ហ៊ុន សែន មិន​ដែល​ប្រកាស​បើក​ផ្លូវ​ចរចា​ជាមួយ​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ម្ដង​ណា​ឡើយ ប៉ុន្តែ​លោក​មាន​តែ​ការ​ប្រើ​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ចោទ​ប្រកាន់​បន្ថែម​លើ​អ្នក​ទាំង​នោះ​ជា ​ច្រើន​ករណី៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

រឿង​ដែល​គេ​អាន​​ច្រើន​បំផុត
នយោបាយ
ក្រុម​មន្ត្រី​ជាន់ខ្ពស់​គណបក្ស​កាន់​អំណាច​ប្រតិកម្ម​នឹង​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​រស់នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស ជេរ​ប្រមាថ​លោក ហ៊ុន ម៉ាណែត តាម​បណ្ដាញ​សង្គម
បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។