ពលរដ្ឋ​រំពឹង​ថា ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក​នឹង​អាច​ជួយ​កម្ពុជា​ឱ្យ​វិល​ទៅ​រក​ប្រជាធិបតេយ្យ​វិញ

ដោយ សុជីវី
2021-06-02
Share
ពលរដ្ឋ​រំពឹង​ថា ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក​នឹង​អាច​ជួយ​កម្ពុជា​ឱ្យ​វិល​ទៅ​រក​ប្រជាធិបតេយ្យ​វិញ អ្នកស្រី វិនឌី ហ្សឺមែន (Wendy Sherman) អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក្នុង​ជំនួប​នៅ​រាជ​ធានី​ភ្នំពេញ ថ្ងៃ​ទី១ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ២០២១។
រូប៖ US Embassy Phnom Penh Flicker

ប្រជាពលរដ្ឋ និង​សង្គម​ស៊ីវិល សង្ឃឹមថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​នឹង​ងាក​មក​ស្តារ​បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ឡើង​វិញ ស្រប​តាម​បំណង​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ។ ពលរដ្ឋ​យល់ឃើញ​បែបនេះ បន្ទាប់​ពី​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក អ្នកស្រី វិនឌី ហ្សឺម៉ាន (Wendy Sherman) បាន​ជួបពិភាក្សា​ជាមួយ​​ប្រមុខ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា លោក​ ហ៊ុន សែន ដោយ​អ្នកស្រី​បាន​ស្នើ​ឱ្យ​កម្ពុជា​ស្តារ​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ឡើងវិញ នៅមុន​ការ​បោះឆ្នោត​មក​ដល់។

ប្រជាពលរដ្ឋ​មួយ​ចំនួន ​មាន​ក្តី​សង្ឃឹម​ខ្ពស់​ថា ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​អនុរដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាមេរិក អ្នកស្រី វិនឌី ហ្សឺម៉ាន (Wendy Sherman) នឹង​អាច​ជួយ​ឱ្យ​កម្ពុជា​ដើរ​ទៅ​រក​ផ្លូវ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​ឡើងវិញ ដោយសារ​​អ្នក​ស្រី​បាន​លើក​ឡើង​ពី​ចំណុច​ទាំងនេះ​ទៅកាន់​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន។

អ្នក​រត់​ផាសអាប់ (PassApp) នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោក គង់ ស្រ៊ន់ លើក​ឡើង​ថា ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នេះ​នឹង​បង្កើត​ទំនាក់ទំនង​ល្អ​ឡើង​វិញ រវាង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​កម្ពុជា។ លោក​បន្ត​ថា វត្តមាន​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​សហរដ្ឋ​អាមេរិក គឺ​ជា​សញ្ញា​ល្អ​មួយ ដែល​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ចង់​ឱ្យ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​រំលឹក​ឡើង​វិញ​នូវ​បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ដល់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ដោយ​ធានា​នូវ​សិទ្ធិ​បញ្ចេញ​មតិ​ពេញលេញ​ស្រប​តាម​ច្បាប់។ លោក​បន្ថែម​ថា កម្ពុជា​ត្រូវ​ប្រកាន់​ប្រជាធិបតេយ្យ​ឱ្យ​ពិត​ប្រាកដ ព្រោះ​ស្ថានភាព​នយោបាយ​អាក្រក់ ក៏​ប៉ះពាល់​ដល់​ចំណូល និង​ជីវភាព​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ផង​ដែរ៖ «ខ្ញុំ​មើល​ត្រង់​ចំណុច​នេះ​សំខាន់​ណាស់​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរយើង​រស់​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ហាក់​បី​ដូច​ជា​ខ្វះ​សិទ្ធិ​សេរី​ភាព យើង​អត់​មាន​សិទ្ធិ​បញ្ចេញ​មតិ រិះគន់ នៅ​មាន​កម្រិត ប្រសិន​ជា​មតិ​យល់​ស្រប​តាម​សង្គម​សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ អត់​អី​ទេ​យើង​អាច​រស់​នៅ​បាន​សុខ​ស្រួល បើ​សិន​ជា​យើង​មាន​ការរិះគន់​យើង​ប្រហែល​ពិបាក​រស់​នៅ»

ស្រដៀង​គ្នា​នេះ​ដែរ កម្មការិនី​រោងចក្រ នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ លោកស្រី អ៊ុក ចន្ធី ថ្លែង​ថា ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក បាន​ផ្តល់​ក្ដី​សង្ឃឹម​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ដែល​កំពុង​រង​ការ​រំលោភ​បំពាន​សិទ្ធិ។ លោកស្រី​ថា បច្ចុប្បន្ន​កម្មករ​រោងចក្រ​មិន​មាន​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ពេញលេញ​នោះ​ទេ ព្រោះ​ពួក​គាត់​បាត់បង់​សិទ្ធិ​មួយ​ចំនួន​ដោយសារ​ការ​កេង​ចំណេញ​ពី​ថៅកែ​រោងចក្រ ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​ពួក​គាត់​បាត់បង់​អត្ថប្រយោជន៍​ពី​ការងារ ខណៈ​ប្រាក់​ឈ្នួល​កម្មករ​ទាប និង​មិន​អាច​ធ្វើ​ឱ្យ​កម្មករ​រស់នៅ​ក្នុង​ជីវភាព​សមរម្យ​បាន​ទេ។ លោកស្រី​មើល​ឃើញ​ថា រដ្ឋាភិបាល​មិន​សូវ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​អំពី​ទុក្ខ​លំបាក និង​សិទ្ធិ​របស់​កម្មករ​ឡើយ។ កម្មការិនី​រូប​នេះ​សង្ឃឹម​ថា សំណើ​របស់​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គិតគូរ​ឡើង​វិញ នូវ​លក្ខខណ្ឌ​ការងារ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​កម្មករ ជា​ពិសេស ដំឡើង​ប្រាក់​ខែ​ជូន​កម្មករ​ជា​ដើម៖ «ដូច​ឈប់​កូវីដ​អ៊ីចឹង​ក៏​ដោយ រោង​ចក្រ​ខ្ញុំ​ជា​ដើម កាត់​ប្រាក់​ខែ​គ្នា​មិន​បើក​ប្រាក់​ខែ​ឱ្យ​ពេញ​គ្នា​ធ្វើ​ការ​មួយ​ខែ​មិន​ឱ្យ​ប្រាក់​កម្រៃ​គ្នា​ពេញ​ទេ មិន​ដឹង​ប៉ុន្មាន​ភាគ​រយ​ទេ​គិត​ទៅ​ខ្ញុំ​បាន ៧០ដុល្លារ ខ្ញុំ​សង្ឃឹម​ថា​ក្រោយ​ពេល​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​គាត់​ត្រឡប់​ទៅ​វិញ សង្ឃឹម​ថា រាជ​រដ្ឋាភិបាល​គាត់​កែទម្រង់​កម្មករ​ហ្នឹង​ឱ្យ​មាន​ជីវភាព​ប្រសើរ​ឡើង​វិញ»

ដូច​គ្នា​នេះ​ដែរ ជាង​ថតរូប​នៅ​ខេត្ត​សៀមរាប លោក អ៊ី ធា ជឿជាក់​ថា ការ​ដែល​មន្ត្រី​ការ​ទូត​ជាន់ខ្ពស់​សហរដ្ឋអាមេរិក​លើក​យក​បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ទៅ​ជជែក​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​នោះ នឹង​អាច​ជួយ​ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​វិល​ត្រឡប់​ទៅ​រក​គោល​ការណ៍​សិទ្ធិមនុស្ស​ឡើង​វិញ៖ «ទស្សន​កិច្ច​របស់​គាត់​ជា​ការ​ល្អ​ ព្រោះ​កន្លង​មក​យើង​ឃើញ​ជាក់​ស្ដែង​ហើយ​កម្ពុជា​យើង​ធ្លាក់​ដុន​ដាប​ខ្លាំង​រឿង​ប្រជាធិបតេយ្យ កាល​ណា​បិទ​សិទ្ធ​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​អត់​មាន​សិទ្ធិ​និយាយ​ស្តី តវ៉ា​អី​ទៅ​ប៉ះពាល់​ការងារ​អនុវត្ត​របស់​រដ្ឋ​ដែរ ជួន​មាន​បញ្ហា​អី​តិច​គាត់​ចេញ​តវ៉ា​ពិបាក​ ក្នុង​ការ​ដោះ​ស្រាយ​ឱ្យ​អាជ្ញាធរ​ជួយ​គាត់​អត់​មាន​សិទ្ធិ​និយាយ​ទេ និយាយ​អត់​បាន​តែ​ម្ដង»

នៅ​ក្នុង​ជំនួប​ទ្វេភាគី​ជាមួយ​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាល​ពី​ថ្ងៃទី០១ មិថុនា អនុ​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ការ​បរទេស​សហរដ្ឋ​អាមេរិក អ្នកស្រី វិនឌី ហ្សឺម៉ាន បាន​សង្កត់ធ្ងន់​អំពី​សារសំខាន់​នៃ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​កិច្ចការពារ​សេរីភាព​ជា​មូលដ្ឋាន ដែល​ជា​គ្រឹះ​នៃ​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេភាគី​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ។ អ្នកស្រី​បាន​ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​គោរព​តាម​ការ​ប្ដេជ្ញា​ចិត្ត​ទាំង​ថ្នាក់​ជាតិ និង​អន្តរជាតិ​អំពី​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស ហើយ​​ធានា​ឱ្យ​បាន​ផង​ដែរ​នូវ​កិច្ច​គាំពារ​ដល់​សិទ្ធិ​កម្មករ​និយោជិត។ ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត អ្នក​ស្រី​បាន​អំពាវនាវ​ដល់​អាជ្ញាធរ​​កម្ពុជា​ឱ្យ​ទម្លាក់​ចោល​បទ​ចោទ​ប្រកាន់​ដែល​មាន​ចរិត​នយោបាយ​លើ​អ្នក​នយោបាយ​ប្រឆាំង អ្នក​សារព័ត៌មាន និង​សកម្មជន​ជា​បន្ទាន់។ ម្យ៉ាងវិញទៀត អ្នកស្រី​ជំរុញ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​បើក​លំហ​នយោបាយ និង​ពលរដ្ឋ​ឡើងវិញ នៅមុន​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ​សង្កាត់ឆ្នាំ២០២២ និង​ការ​បោះឆ្នោត​តំណាង​រាស្ត្រ​ឆ្នាំ២០២៣ ខាងមុខ។

ឆ្លើយតប​រឿង​នេះ មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់ និង​ជា​​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​​គណបក្ស​កាន់​អំណាច លោក សុខ ឥសាន ទទួល​ស្គាល់​ថា អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​សហរដ្ឋ​អាមេរិក បាន​លើក​ឡើង​ពី​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​មែន ប៉ុន្តែ​លោក​ថា ការ​លើក​ឡើង​នោះ​មិន​សង្កត់​ធ្ងន់​នោះ​ទេ៖ «សិទ្ធិ​មនុស្ស​អត់​មាន​សន្យា​ទៅវិញ​ទៅមក​យ៉ាង​ណា​ទេ ក៏ប៉ុន្តែ​ជា​គោល​ការណ៍​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​អនុវត្ត​ត្រឹមត្រូវ​ទៅ​តាម​គោលការណ៍​ដែល​មាន​ចែង​នៅ​ក្នុង​កិច្ច​​ព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ទី​ក្រុង​ប៉ារីស​ដែល​ក្នុង​នេះ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ក៏​ជា​សាក្សី​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​១៨​ដែរ បើ​អនុវត្ត​ដើរ​តាម​គន្លង​ត្រូវ​នៃ​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​នីតិ​រដ្ឋ​ក៏​ដូច​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ហើយ ខ្ញុំ​យល់​ថា​មិន​ពិបាក​អី​ហ្នឹង​កែ​លម្អ​នូវ​ចំណុច​អវិជ្ជមាន​មួយ​ចំនួន​តូច ដែល​ជួប​ប្រទះ​នៅ​ក្នុង​ការ​អនុវត្តន៍​ជាក់​ស្ដែង​ទេ»

សហគមន៍​អន្តរជាតិ​និយម​ប្រជាធិបតេយ្យ​ បាន​វាយ​តម្លៃ​ពី​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​ដុន​ដាប​នៃ​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា បន្ទាប់​ពី​របប​លោក ហ៊ុន សែន ​បាន​ចាប់​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក កឹម សុខា ដាក់​ពន្ធនាគារ ដោយ​ចោទ​ប្រកាន់​​ពី​បទ​ក្បត់​ជាតិ​។ បន្ទាប់​មក​ របប​នេះ​បាន​រំលាយ​គណបក្ស​សង្រ្គោះ​ជាតិ ហើយ​យក​អាសនៈ​សភា និង​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ​សង្កាត់​របស់​បក្ស​នេះ ទៅ​ចែក​គ្នា​កាន់​កាប់ និង​បាន​ហាម​ប្រាម​អ្នក​នយោបាយ​បក្ស​នេះ​ចំនួន ១១៨នាក់ ​មិនឱ្យ​ធ្វើ​សកម្មភាព​នយោបាយ​រយៈ​ពេល ៥ឆ្នាំ។ ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត តុលាការ​របប​លោក ហ៊ុន សែន បាន​ចោទ​ប្រកាន់​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​រាប់​រយ​នាក់​ដោយ​ចោទប្រកាន់​ពី​បទ​ញុះញង់ និង​រួម​គំនិត​ក្បត់ ក្នុង​នោះ​ពួក​គេ​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន​ដាក់​​ពន្ធនាគារ​ថែម​ទៀត។

ទន្ទឹម​នឹង​ការ​កម្ទេច​ដៃគូ​ប្រជែង​ដ៏​ធំ​របស់​ខ្លួន​នេះ របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ក៏​បាន​វាយ​បង្ក្រាប​ឥត​ស្រាកស្រាន្ត​ទៅ​​លើ​ក្រុម​អង្គការសង្គម​ស៊ីវិល សហជីព និង​ស្ថាប័ន​ព័ត៌មាន​ឯករាជ្យ​ផង​ដែរ ជាពិសេស​របប​នេះ​បាន​​រឹតត្បិត​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ជា​មូលដ្ឋាន​របស់​ពលរដ្ឋ ទាំង​នៅ​ក្នុង​សង្គម​ និង​នៅ​លើ​ប្រព័ន្ធ​អ៊ិនធើណិត។

នាយិកា​មជ្ឈមណ្ឌល​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា (CCHR) អ្នកស្រី ចក់ សុភាព ដែល​បាន​ជួប​ពិភាក្សា​ជាមួយ​អនុ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិក​ដែរ​នោះ បាន​សរសេរ​នៅ​លើ​ហ្វេសប៊ុក​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ថា ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ​ក្នុង​នោះ​ក៏​រួម​ទាំង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ផង គួរ​បន្ត​ផ្តល់​នូវ​សារសំខាន់​ ដើម្បី​កសាង​សង្គម​កម្ពុជា​មួយ ដែល​ក្រៅ​ពី​គ្មាន​សង្គ្រាម​ហើយ គឺ​មាន​ការ​កសាង​សន្តិភាព ក្នុង​នោះ​រួម​ទាំង​ការ​ធានា​នូវ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ដោយ​សេរី និង​យុត្តិធម៌ និង​ការ​ស្ដារ​នូវ​ស្ថាន​ភាព​សិទ្ធិមនុស្ស​ ជាពិសេស​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ជា​មូលដ្ឋាន​របស់​ពលរដ្ឋ៕



កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)

មើល​មតិ​ទាំង​អស់.

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។

គេហទំព័រ​ទាំងមូល