មន្ត្រីអង្គការសង្គមស៊ីវិលចង់ឃើញសមត្ថកិច្ចស្រាវជ្រាវដោយឯករាជ្យតាមចាប់មន្ត្រីមានអំណាចនៅពីក្រោយខ្នងការជួញដូរគ្រឿងញៀនស្របតាមការប្ដេជ្ញារបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃលោក ស សុខា។ ការលើកឡើងនេះ បន្ទាប់ពីលោក ស សុខា ប្រកាសឱ្យស្រាវជ្រាវរកមន្ត្រីអ្នកមានអំណាចដែលអនុញ្ញាតឱ្យជនបរទេសនាំគ្រឿងញៀនចូលកម្ពុជាប្រមាណ ២០គីឡូក្រាម ដើម្បីយកមកផ្ដន្ទាទោស។
មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល យល់ឃើញថា ការប្រកាសរបស់លោក ស សុខា ឱ្យតាមចាប់ក្រុមមន្ត្រីអ្នកមានអំណាចដែលនៅក្រោយខ្នងការជួញដូរថ្នាំញៀន គឺជារឿងប្រសើរ ប៉ុន្តែពួកគេថា អ្វីដែលសំខាន់ជាងនេះ ក្រុមសមត្ថកិច្ចត្រូវតែមានការប្ដេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ក្នុងការសហការជាមួយស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និងបំពេញការងារដោយឯករាជ្យ ដើម្បីស្រាវជ្រាវចាប់មន្ត្រីដែលពាក់ព័ន្ធយកមកដាក់ទោសតាមផ្លូវច្បាប់។
នាយកទទួលបន្ទុកកិច្ចការទូទៅនៃអង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ (LICAHDO) លោក អំ សំអាត លើកឡើងថា ក្ដីកង្វល់ជុំវិញបញ្ហាមន្ត្រីមួយចំនួនដែលនៅពីក្រោយការជួញដូរគ្រឿងញៀន កើតឡើងតាំងពីរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃអាណត្តិលោក ស ខេង តែងតែលើកឡើងជារឿយៗ ប៉ុន្តែមកទល់ពេលនេះ នៅតែមិនអាចបោសសម្អាតមន្ត្រីទាំងនោះឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពនៅឡើយ។ លោកបន្តថា ការណ៍ដែលក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនៅតែមិនអាចវះកាត់មន្ត្រីដែលប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយ និងតែងតែអន់ឱនឱ្យមន្ត្រីដែលពាក់ព័ន្ធនឹងគ្រឿងញៀនរស់នៅក្រៅប្រព័ន្ធច្បាប់ គឺជាដើមចមដែលធ្វើឱ្យបញ្ហាគ្រឿងញៀនបន្តហូរចូលសង្គមកម្ពុជាបំផ្លាញសេដ្ឋកិច្ច និងធនធានមនុស្ស។
លោក អំ សំអាត៖«ព្រោះបញ្ហាគ្រឿងញៀននេះ វាមិនមែនជារឿងធម្មតា វាជាលក្ខណៈប្រព័ន្ធមានបណ្ដាញទូទាំងពិភពលោក វាជាបញ្ហាមួយដែលទាមទារឱ្យមានការតាំងចិត្ត ការប្ដេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ និងហ៊ានវះកាត់ ការហ៊ានចាត់វិធានការបុគ្គលណាក៏ដោយ មានអំណាចប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ឱ្យតែពាក់ព័ន្ធជាមួយបញ្ហាគ្រឿងញៀនត្រូវលះបង់អំពីផលប្រយោជន៍ អំពីការអត់ឱន បានការអនុវត្តការទប់ស្កាត់ និងការបង្ក្រាបលើការចរាចរ និងការជួញដូរគ្រឿងញៀនមានប្រសិទ្ធភាពទៅបាន»។
ប្រតិកម្មរបស់មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិលបែបនេះ គឺបន្ទាប់ពីរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃលោក ស សុខា កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកក្កដា បានប្រកាសឱ្យក្រុមកងកម្លាំងសមត្ថកិច្ចនៃស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធស្រាវជ្រាវស្វែងរកមុខមន្ត្រីអ្នកមានអំណាចដែលនៅពីក្រោយខ្នងជនជាតិនីហ្សេរីយ៉ា (Nigerian) ម្នាក់ដែលបានដឹកជញ្ជូនគ្រឿងញៀនជាង ២០គីឡូក្រាមឆ្លងដែនពីវៀតណាមចូលកម្ពុជានៅចំណុច ឃុំមនោរម្យ ខេត្តស្វាយរៀង កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកក្កដា។
លោក ស សុខា បញ្ជាក់ថា ជនជាតិនីហ្សេរីយ៉ារូបនេះដឹកជញ្ជូនគ្រឿងញៀនចូលមកកម្ពុជា ដោយសារតែមានទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកមានអំណាចនៅទីក្រុងភ្នំពេញកុម្ម៉ង់ទិញ ដើម្បីចែកចាយនៅតាមក្លឹបកម្សាន្ត និងមានមន្ត្រីអ្នកមានអំណាចនៅពីក្រោយខ្នង។
លោក ស សុខា៖«យើងបានស្រាវជ្រាវទៅទីមួយមានការទំនាក់ទំនងនៅភ្នំពេញ ទីពីរ មានការកុម្ម៉ង់ទិញតាមបណ្ដាក្លឹបកម្សាន្តសប្បាយៗមួយចំនួន និងទីបី មានថ្នាក់ដឹកនាំមួយចំនួននៅពីក្រោយ អ៊ីចឹងហើយឥឡូវយើងកំពុងតែធ្វើការងារនេះ បញ្ចៀសទិញវិញ។ អ្នកណាលូកលាន់?ត្រូវតែរកឱ្យឃើញ ហើយជាពិសេសដាក់ទោសទណ្ឌតាមច្បាប់ ហើយខារ៉ាអូខេ កន្លែងសប្បាយណាខ្លះដែលប្រើប្រាស់ អ៊ីចឹងហើយកិច្ចការងារនេះ សុទ្ធសឹងកិច្ចការត្រូវចូលរួមសហការទាំងអស់គ្នា»។
ប្រធានអង្គការសម្ព័ន្ធគណនេយ្យភាពសង្គមកម្ពុជា លោក សន ជ័យ លើកឡើងថា ចំនួនគ្រឿងញៀនដែលជនបរទេសដឹកជញ្ជូនជាង ២០គីឡូក្រាមមានមន្ត្រីអ្នកមានអំណាចនៅពីក្រោយខ្នង ដូច្នេះលោកថា គ្រឿងញៀនដែលក្រុមឧក្រិដ្ឋជនធ្លាប់បានដឹកចូលកម្ពុជាទាំងតោនៗនាពេលកន្លងមកក៏អាចមានមន្ត្រីមានអំណាចជួយសម្របសម្រួល ឱ្យពួកគេដឹកចូលកម្ពុជាដែរ។
លោក សន ជ័យ៖«ការប្រកាសឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ គឺជាវិធានការមួយស៊ីជម្រៅដែរ បានន័យថា គេបានដឹងតម្រុយនៃមូលហេតុដែលនាំឱ្យកើតមាន និងការនាំចូល និងចែកចាយគ្រឿងញៀន។ វាអាចជារឿងមួយពាក់ព័ន្ធរឿងមានភ្លើងមានផ្សែង វាអាចពាក់ព័ន្ធខ្មោចស្រុកឱ្យដៃ ខ្មោចព្រៃវាហ៊ាន។ អ៊ីចឹង ចំណុចហ្នឹងច្បាស់ណាស់ការសម្របសម្រួលមួយចំនួន ជាពិសេសឥទ្ធិពលដែលនាំឱ្យមានការចែកចាយគ្រឿងញៀនយ៉ាងសម្បើមនៅរាជធានីភ្នំពេញវាអាចជាមានការជាប់ទាក់ទងជាមួយការសម្របសម្រួល ឬការរៀបចំជាប្រព័ន្ធ»។
អាជ្ញាធរជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងគ្រឿងញៀនកាលពីពាក់កណ្ដាលខែមិថុនា បានដុតបំផ្លាញគ្រឿងញៀនជាង ៤តោន ដែលមានតម្លៃ ជាង ២២លានដុល្លារ នៅឡឥដ្ឋមួយកន្លែងស្ថិតក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ និងគ្រឿងញៀនជាង ៣តោនផ្សេងទៀតនឹងត្រូវបំផ្លាញដោយវិធីសាស្ត្របន្សាបនូវសារធាតុគីមីផ្សំ។
ពលរដ្ឋ និងក្រុមមន្ត្រីអង្គការសង្គមស៊ីវិលតែងតែលើកឡើងពីកង្វល់បញ្ហាគ្រឿងញៀនរីករាលដាលស្ទើរតែគ្រប់ទីកន្លែង ដោយសារតែរដ្ឋាភិបាល អសមត្ថភាពក្នុងការទប់ស្កាត់ការចរាចរគ្រឿងញៀនចូលកម្ពុជា និងគ្មានឆន្ទៈបោសសម្អាតមន្ត្រីពុករលួយ ខណៈមន្ត្រីតុលាការមួយចំនួនតែងតែរងការរិះគន់ថា ទទួលប្រាក់សំណូកពីក្រុមឧក្រិដ្ឋជនគ្រឿងញៀន ជាថ្នូរនឹងការដោះលែងឱ្យពួកគេមានសេរីភាព៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។