Xitay dunya boyiche axbarat erkinliki eng az bolghan dölet


2005.01.07
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Fransiyidiki xelq'ara muxbirlar teshkilatining yéqinda élan qilghan melumatida éytilishiche, 2004 - yili dunya boyiche 53 neper muxbir we 15 neper metbu'at yardemchisi ölgen bolup, 1995 - yilidin bashlap hésablighanda, axbarat sahisidikiler eng köp ölgen yil bolup hésablinidiken.

Melumatta ilgiri sürülüshiche, iraq dunya boyiche eng xeterlik dölet bolup, mezkur delette ötken bir yil ichide ölgen muxbirlar sani 30 din ashqan.

Xitay axbaratni qattiq kontrol qilmaqta

Xelq'ara muxbirlar teshkilati élan qilghan bu melumatta yene, " xitay dunya boyiche axbarat erkinliki eng az bolghan dölet" dep körsitilgen. Xelq'ara muxbirlar teshkilatining asiya bölimi bashliqining melum qilishiche, xitayning hazirqi axbarat sahesi qarimaqqa gerche tereqqi qiliwatqandek körünsimu, emma hakimiyet béshida turiwatqan xitay kompartiyisi muxbirlarni qattiq kontrol qilip, ularning xalighanche pikir bayan qilishni cheklep her zaman agahlandurup kelmekte.

Mezkur teshkilat bölüm bashliqi xitayda mewjut bolup turiwatqan mundaq ikki xil qarmu-qarsh ehwalni otturigha qoyup, "hazir xitayda, bir qisim muxbirlar ilgiri gézit - Ζ'ornallarda élan qilinip baqmighan témilarda melumat bériwatqan bolsimu, nurghunlighan muxbirlar chiriklik we oxshimighan siyasiy közqarashlar toghrisida maqale élan qilghanliqtin, qolgha élinmaqta, démek, xitay gerche zamaniwilishish terepke qarap méngiwatqan bolsimu, axbarat saheside heqiqi islahat élip bérishni oylimidi, ular yenila, metbu'atni nahayiti qattiq kontrol qilip kelmekte" dep körsetti.

2004 - Yili xitayda 26 neper muxbir zindan'gha tashlandi

Xelq'ara muxbirlar teshkilati mezkur doklatida xitay hökümitining muxbirlarni xalighanche qolgha alidighanliqi heqqide nurghun misallarni otturigha qoyup, 2004 yili xitayda jemi 26 neper muxbirning zindan'gha tashlan'ghanliqini hemde xitay asiya boyiche muxbirlarni qamaydighan eng chong türmige aylan'ghanliqini körsetti.

Muxbir bolup ishligen perhat ependining qarashliri uzun yil Uyghur rayonida muxbir bolup ishligen perhat ependi özining xelq'ara muxbirlar teshkilati élan qilghan bu melumattin xewerdar ikenlikini, shundaqla xitay hökümitining ezeldin axbarat sahasini qattiq kontrol qilip kéliwatqanliqini tekitlep hem özining Uyghur élide muxbir bolup ishligen mezgilini eslep, mundaq didi:

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.