Б д т ниң доклатида хитай һөкүмитиниң уйғур районида инсанийәткә қарши җинайәт өткүзгән болуши мумкинлики көрситилгән

Мухбиримиз җәвлан
2022.08.31
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Б д т ниң доклатида хитай һөкүмитиниң уйғур районида инсанийәткә қарши җинайәт өткүзгән болуши мумкинлики көрситилгән Бирләшкән дөләтләр тәшкилати кишилик һоқуқ алий комиссари мишел бачилет(Michelle Bachelet) ниң б д т дин хошлишиш мурасимидин көрүнүш. 2022-Йили 30-авғуст, җәнвә.
AFP

Бирләшкән дөләтләр тәшкилати кишилик һоқуқ алий комиссари мишел бачилет бүгүн, йәни 31-авғуст күни уйғур районидики кишилик һоқуқ әһвали тоғрисидики доклатни рәсмий елан қилди. Доклатта хитайниң уйғур районида инсанийәткә қарши җинайәт өткүзватқан болуши мумкинлики көрситилгән.

Доклатта билдүрүлүшичә, хәлқара җинайи ишлар қануниға асасланғанда, хитай һөкүмитиниң  уйғур вә башқа мусулманларни халиғанчә тутуп қийин-қистаққа елиши, аялларни хорлиши вә уларни туғмас қиливетиши, аилиләрни вәйран қилип, ата-анаилар билән балилирини бир-биридин айриветиши қатарлиқлар хәлқара җинайәт, йәни инсанийәткә қарши җинайәт шәкилләндүридикән.

48 Бәтлик бу доклатта, хитайниң “терроризм вә әсәбийлик” кә қарши шәкилләндүргән “қануний вә сиясий” рамкиси, уйғур вә башқа милләтләрни тутуп солаш вә уларни әркинликтин айриветиштә қолланған башқа рәзил васитилири һәққидә мәлуматлар берилгән. Ундин башқа йәнә аталмиш “қайта тәрбийәләш мәркәзлири” ниң шараити вә у йәрдикиләр учриған муамилә, кишиләрниң етиқад, мәдәнийәт, тил, ишләпчиқириш вә ишқа орунлишиш җәһәттики кишилик һоқуқ әһвали, аилә әзалирини бир-биридин айриветиш вә мәҗбурий ғайб қиливетиш, қорқутуш, тәһдит селиш вә өч елиш қатарлиқ қилмишлар күчлүк пакитлар билән көрситип берилгән.

Хитай һөкүмити бу доклатниң елан қилинишиға изчил қарши туруп кәлгән болуп, “вал-стерт журнили” ниң хәвәр қилишичә, хитай ташқий ишлар министирликиниң баянатчиси җав лиҗйән 31-авғуст күни бу һәқтә баянат берип, бу доклатниң елан қилинишиға қарши туридиғанлиқини билдүргән. Әмма мишел бачелет хитайниң бесими вә тосқунлиқлириға қаримай б д т дики вәзиписидин айрилидиған әң ахириқи күндә бу доклатни елан қилған.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.