Америка хәлқара диний әркинлик комитети мәҗбурий туғмас қиливетишни «қирғинчилиқ» дәп көрсәтти

Мухбиримиз әзиз
2020-06-30
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Йеқиндин буян хитай һөкүмитиниң уйғурлар дияридики мәҗбурий йолға қоюватқан тәдбирлиридин қиз-чоканларни мәҗбурий туғмас қиливетиши хәлқараға көпләп мәлум болди. 30-Июн күни америка хәлқара диний әркинлик комитети бу мунасивәт билән мәхсус баянат елан қилип, хитай һөкүмитиниң мәҗбурий туғмас қиливетиш тәдбирлирини «қирғинчилиққа баравәр» дәп көрсәтти.

Баянатта хитай һөкүмитиниң уйғур нопусини чәкләш үчүн қиз-чоканларни мәҗбурий йосунда туғмас қиливетиши хәлқарадики қирғинчилиққа мунасивәтлик қанун маддилириға селиштурулиду. Униңда көрситилишичә, «қирғинчилиқ җинайитиниң алдини елиш вә җазалаш әһдинамиси» ниң 2-маддисида ениқ қилип «қирғинчилиқ дегәндә түрлүк чариләрни қоллинип мәлум етник түркүмдики кишиләрниң нопус җәһәттики көпийишини чәкләш қилмиши көздә тутулиду» дейилгәникән.

Мәзкур тәшкилатниң комиссари нури түркәл бу һәқтә сөз қилип «хитай һөкүмитиниң өзлири елан қилған санлиқ мәлуматлар хитай компартийәсиниң уйғур, қазақ вә башқа түркий тиллиқ мусулманлар нопусини чәкләш үчүн түрлүк чариларни қоллиниватқанлиқини көрсәтмәктә. Биз ташқи ишлар министирликимизни хитай һөкүмити ғәрәзлик һалда қирғинчилиқ җинайити садир қиливатамду-йоқ, дегән тема бойичә тәкшүрүп көрүшкә дәвәт қилимиз. Шундақла америка һөкүмитини бирләшкән дөләтләр тәшкилатида хитай компартийәсиниң уйғурларға қарши садир қиливатқан җинайәтлиригә қарши бирәр қарар лайиһисини оттуриға қоюшқа чақиримиз» деди.

Баянатта көрситилишичә, уйғур дияридики лагер тутқунлириниң зор бир қисми «көп пәрзәнтлик болған» дегән әйиб билән тутқун қилинғанлар икән. Хитай һөкүмитиниң туғмас қиливетиш тәдбирлириниң нәтиҗисидә 2019-йили уйғурлар дияридики туғут нисбити 24 пирсәнт төвәнләп кәткән. Йәнә келип 500 миңчә гөдәкниң ата-анисидин җуда болуп, һөкүмәт башқурушидики дарилетамларға мәһкум болуши һәмдә бу җайда өзлириниң диний етиқади вә тил-йезиқидин мәһрум қалдурулуши бу мәсилини техиму еғирлаштуруветидикән.

Америка хәлқара диний әркинлик комитетиниң комиссари гәрий бавур бу һәқтә тохтилип: «хитай компартийәсиниң 21-әсирдә мәҗбурий туғмаслиқ тәдбирини қоллиниши адәмни шүркәндүриду. Биз америка президенти доналд трамп вә америка һөкүмитини ‹уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни'ни тезин иҗра қилип бу вәһшиянә җинайәтләргә җавабкар әмәлдарларға җаза беришкә җиддий чақиримиз» деди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт