Wilson merkizi bériya bilen wishinskiyning ili inqilabining eng yéngi ehwali heqqide stalin'gha yollighan mexpiy doklatini élan qilghan

Muxbirimiz qutlan
2017-02-18
Élxet
Pikir
Share
Print

Bash shitabi washin'gtondiki wilson merkizi yéqinda sabiq sowét ittipaqi dölet xewpsizlik komitétining bashliqi lawrénti bériya bilen tashqiy ishlar ministéri wishinskining 1945-yili 29-aprilda ili inqilabi heqqide stalin'gha yollighan bir parche mexpiy doklatini élan qilghan.

Mezkur doklat ili inqilabi deslepki qedemde ghelibige ériship, ghulja shehiri toluq azad qilin'ghan, elixan töre re'islikidiki sherqiy türkistan jumhuriyiti hökümiti weziyetni kontrol qiliwatqan, milliy armiye resmiy qurulup, sherq we shimalgha qarap herbiy yürüsh teyyarliqi jiddiy élip bériliwatqan bir pewqul'adde mezgilde yézilghan.

Doklat ghuljidiki sowét konsuli bilen "2-Öy" diki sowét xadimlirining moskwagha yollighan eng yéngi uchurlirigha tayinip, stalinni ili inqilabining nöwettiki weziyitidin xewerdar qilghan.

Mexpiy doklatta ghulja shehirining toluq azad qilinip, qozghilangchilarning qoligha ötkenliki, gomindangning bu yerdiki 2520 neper eskirining yoqitilghanliqi, 2632 neper eskirining esirge chüshkenliki, ularning arisida 50 neper her derijilik ofétsérningmu barliqi tilgha élin'ghan.

Uningdin bashqa doklatta yene ghuljini azad qilish urushida qolgha chüshken herbiy qural-yaraghlarning tepsiliy sani we tizimi bérilgen.

Doklatta yene ghuljida qurulghan sherqiy türkistan jumhuriyiti hökümitige élixan törining re'islik qiliwatqanliqi, uning eyni waqitta sowétke qarshi pa'aliyetlerde bolup 10 yil qamaqqa késilgende Uyghur diyarigha qéchip kéliwalghan diniy zat ikenliki heqqidiki uchurlarmu qoshumche qilin'ghan.

Doklatta ghuljida turushluq milliy armiye adem küchining 9300 kishige yetkenlikini, kelgüsidiki ikki ay ichide milliy armiyening 12 ming kishige yétidighanliqini, buninggha altaydiki osman islamning 4 kishilik qazaq eskirini qoshqanda 16 kishilik zor küchke aylinidighanliqi eskertip ötülgen.

Dokladning kéyinki qismida stalin'gha ili inqilabini yenimu ulghaytip altaydin qeshqergiche bolghan keng rayonlargha kéngeytish üchün maddiy we herbiy jehettin yardem qilish toghrisida mexus teklip sunulghan. Mezkur doklatning axiriqi qismidiki tepsilatlarni kéyinki shenbidiki qisqa xewerlirimizde tonushturimiz.

Toluq bet