Niyrolaning qismiti Uyghur jem'iyitidiki ortaq kirizisni eks ettürdi

Muxbirimiz eziz
2021-12-22
Share

Nöwette shiwétsiyede yashawatqan Uyghur muhajirliridin niyrola élima öz uruq-tughqanlirining ötken birnechche yildin buyan tartiwatqan soruqchiliqlirini toxtimastin pash qilish arqiliq Uyghur jem'iyiti duch kéliwatqan kirizisning qaysi derijige bérip yetkenlikini gherb dunyasidiki keng oqurmenlerge tonushturup kelmekte. 21-Dékabir küni niyrolaning “Nyo-york kishiliri” gézitide élan qilin'ghan bu heqtiki maqalisi uning londondiki Uyghur sotida guwahliq bérishidin kéyinki yene bir chuqan boldi.

Niyrolaning bayan qilishiche, uning ghuljadiki ata-anisi hélihem milyonlarche sanda herqaysi nahiye we sheherlerdiki Uyghur a'ililirige “Tughqan bolush” namida orunlashqan xitay kadirlardin birnechchisining nazaritide yashimaqta iken. Uruq-tughqanliridin lagérlargha we türmige élip kétilgen kishilerning iz-dérikini qilghili bolmighandin bashqa, ata-anisi pat-patla ularning öyige kélip qonup kétidighan xitay kadirlarning malayliqini qilishqa mejbur bolmaqta iken. Bu xitay kadirlar her qétim kelgende ularni heshem bilen kütüshtin bashqa ularning “Siyasiy” jehettiki so'allirigha jawab bérishmu niyrolaning ata-anisigha yüklen'gen wezipilerning biri iken. Bu xitay kadirlar her qétim kelgende bu a'ilide “Gumanliq siyasiy mesililer” yaki “Ashqunluqning alametliri” ning yoqluqini jezmleshtürüshi, jümlidin ularning yürüsh-turush, yémek-ichmek we gep-sözliride ashu xildiki mezmunlarning bar-yoqluqini tekshürüshi lazim iken.

Maqalide bayan qilinishiche, niyrolaning uruq-tughqanliridin mahire yaqup awstraliyediki qérindashlirigha xitay bankisi arqiliq pul ewetken. Emma bu ish kéyinche uning “Jinayiti” ge aylinip alte yérim yilliq késilishige seweb bolghan. Uning baliliri bolsa xitay hökümiti achqan yeslige élip kétilgen. Gerche niyrola bir mezgil süküt qilip mushu xildiki qabahetlerning axirlishishini kütken bolsimu, aqiwette buning héchnersige dal bolmaydighanliqini tonup yetken. Shuning bilen u sükütni buzup, herqaysiy axbarat wastilirining ziyaritini qobul qilghan, Uyghur sotida guwahliq bergen, shuningdek mushu xildiki maqalilarni yézip xitay hökümitining qirghinchiliqqa a'it qilmishlirini pash qilghan. Derweqe, Uyghur sotida guwahliq bérip etisi xitay saqchiliri awstraliyediki xitay konsulxanisi arqiliq tunji qétim mahire yaqupning qeyerde ikenlikini uruq-tughqanlirigha uqturghan hemde uning ghulja ayallar türmiside jaza mudditi ötewatqanliqini éytqan.

Niyrola mushu ehwallarni omumlashturup: “Xitay hökümitining Uyghurlargha qiliwatqanlirigha dunya qarap turiwatidu. Ata-anam bolsa hélihem nezerbendte. Mahire yaqup hazirmu türmide. Emma bularning héchqaysisi méni sükütke mehkum qilalmaydu,” deydu.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet