Д у қ уйғурларниң рамизан ейи мәзгилидә давамлиқ зиянкәшликкә учраватқанлиқини билдүрди

2019-06-04
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Д у қ 3-июн күни мәхсус баянат елан қилип, пүтүн дунядики мусулманларниң хасийәтлик роза һейтини бирликтә күтүвелишиға сәмимий тиләкдашлиқ билдүрди. Шундақла «дуня мусулманлириниң хитай һөкүмитиниң қатму-қат диний зиянкәшликигә учраватқан һәмдә роза һейтни тәбрикләштинму чәклиниватқан шәрқий түркистандики уйғурларни унтуп қалмаслиқини сораймиз» дәп көрсәтти.
Баянатта уйғурларниң әң әқәллий диний етиқад һәқлириниңму қалмиғанлиқи, илгирики вақитларда һейт күнлири адәм деңизиға айлинидиған мәсчитләрниң 2019-йилиға кәлгәндә тикәнлик сим тосақ, көзитиш камералири вә хитай сақчилири билән оралған һалда қуп-қуруқ болуп қалғанлиқи, уйғурларниң өйлиригә «бәштә биргә болуш» намида кирип орунлишивалған хитай кадирларниң назарәтчиликидә уйғурларниң өз өйлиридиму һечқандақ рамизанлиқ паалийәтләр билән мәшғул болуш имкани қалмиғанлиқи алаһидә тәкитлиниду. Шундақла хитай һөкүмитиниң ислам динини «роһий кесәллик» дәп җакарлаш арқилиқ бу «кесәл» ни түп йилтизидин «йоқитиш» койида болуватқанлиқи, дәл мушу сәвәбтин уйғурларниң әң мудәддәс болған рамизан ейи мәзгилидиму  еғир диний зиянкәшликкә учраватқанлиқи көрситилиду.


Баянатта көрситилишичә, бу йил рамизан ейи мәзгилидә хитай һөкүмити уйғурларни рамизан тутуштин чәкләш үчүн бир қатар йеңи тәдбирләрни йолға қойған. Буниңда «туғқан болуш паалийити» дин башқа бир қисим мойсипитләрни рамизан башланмастинла намаз оқумаслиқ вә роза тутмаслиқ һәққидә ипадә билдүрүшкә мәҗбурлаш арқилиқ башқиларға «агаһландуруш» бәргән; бир қисим уйғур зиялилири давамлиқ тутқун қилинип, бу хил қәбиһ сиясәтләргә қарши җамаәт пикри пәйда болушни алди елинған.


Д у қ ниң рәиси долқун әйса бу мунасивәт билән мәхсус сөз қилип, мусулманлар дунясиниң уйғурлар дуч келиватқан диний зиянкәшликләргә қарита изчил сүкүт сақлап туриватқанлиқини, һазирғичә пәқәт түркийә вә малайсия һөкүмәтлирила хитайниң бу хил «инсанийәткә қарши җинайәтлири»ни ашкара әйиблигәнликини, хитайниң иқтисадий вастә арқилиқ сетивелиши билән «дуня ислам һәмкарлиқи тәшкилати» ға охшаш әң чоң ислам тәшкилатлириниңму хитай үчүн гәп қиливатқанлиқини тәкитләйду. У бу һәқтә қилға сөзидә «дунядики 200 нәччә дөләттин пәқәт бирнәччисила уйғурларниң лагерларға қамилиши һәққидә сөз қилди. Һалбуки мусулман дөләтлири бу мәсилидә сүкүт қилипла қалмастин йәнә хитайниң уйғурларни бастуруш сиясәтлирини мәдһийәләватиду. Бу 21-әсирдики әң чоң шәрмәндилик» дәп  көрсәтти.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт