Сичүән өлкисидә пиланлиқ туғут бикар қилинған

Мухбиримиз җәвлан
2023.01.31

Хитай нопусиниң қерилишиши еғирлап, туғулуш нисбити төвәнләп кәткәндин кейин, сичүән өлкиси пиланлиқ туғутни синақ тәриқисидә әмәлдин қалдурған.

“вашнгтон почтиси гезити” 30-январ елан қилған бу хәвәрдә ейтилишичә, өткән йили хитайдики туғулуш нисбити тарихта әң төвән нуқтиға чүшкәндин кейин, җайларда нопус кирзиси көрүлүшкә башлиған. Хитайда нопуси әң көп өлкә болған сичүән өлкиси йеңидин сиясәт чиқирип, той қилмайла биллә яшаватқанларниң қанчә балиси туғулса туғулсун, һәммисини тизимлайдиғанлиқини елан қилған. Бу хитайда пиланлиқ туғут йолға қоюлған 40 йилдин буянқи тунҗи синақ икән.

Хәвәрдә көрситилишичә, сичүән өлкисиниң илгирики сияситидә той қилғанларниң көп болғанда икки балилиқ болушиға йол қоюлған. Бу йил 2-айниң 15-күнидин башлап йолға қоюлидиған бу йеңи сиясәттә, той қилмай биллә туруватқанларниң балилири тизимға елинсиму, әмма уларға нопус салаһийәти берилмәйдикән. Бу җәһәттә улар той қилған әр-аял еришидиған һоқуққа еришәлмәйдикән.

Хитай һөкүмити 2016-йилдин башлап икки балилиқ болушқа йол қойған болсиму, буниң қилчә үнүми болмиған. 2021-Йилдики тәкшүрүштә, хитай шәһәрлиридики 44 пирсәнт аял, 22 пирсәнт әрниң той қилишни халимайдиғанлиқи мәлум болған. Хитай яшлири бала беқиш вә тәрбийәләш чиқимлиридин қорққан; “пассип яшаш” шамилиға әгишип, һөкүмәткә маслашмаслиқ йолини тутқан.

Хитайда нопус киризиси көрүлүп, 2016-йил икки балилиқ болушқа йол қоюлған болсиму, уйғур дияридики туғулуш нисбити 2017-йилдин 2019-йилғичә болған икки йил ичидила шиддәт билән азийип кәткәниди. Тәтқиқатчи адриян зениз буни уйғурларға йүргүзүлгән қаттиқ мәҗбурлаш тәдбирлири, очуқ ейтқанда нопус қирғинчилиқиға бағлап чүшәндүргәниди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.