«Лос-анҗелис вақти» гезити: «хитайдики ташполат тейипниң мәсилиси кәспий тәрбийәләш мәркәзлириниң күлкилик икәнликини ашкарилиди»

Мухбиримиз әркин
2019-09-30
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Американиң «лос-аҗелис вақти» гезити28‏-сентәбир күни шинҗаң университетиниң сабиқ мудири, профессор ташполат тейип тоғрисида узун бир мақалә елан қилип, ташполат тейиптәк «дуняви сәвийәдики бир тәтқиқатчи» ниң тутқун қилиниши вә кечиктүрүп өлүм җазасиға һөкүм қилиниши хитай тәрипләп келиватқан «кәспий тәрбийәләш мәркәзлири» ниң күлкилик нәрсә икәнликини ашкарилап бәргәнликини билдүргән.

Мақалидә тәтқиқатчилар вә кишилик һоқуқ паалийәтчилириниң сөзи нәқил кәлтүрүлүп, бу йил 61 яшлиқ ташполат тейипниң хитай һөкүмити тәрипидин «радикаллиққа қарши туруш» намида тутқун қилинип, йиғивелиш лагерлириға йолланған бир милйондин артуқ уйғурниң бири икәнлики, униң үлгилик бир гираждан болупла қалмай, «дуняви сәвийәдики бир тәтқиқатчи» шундақла «тирән инсани сүпәтләргә игә», «бүйүк бир алим» икәнлики тәкитләнгән.

Мақалидә фирансийәдики париж алий педагогика институтиниң президенти мария франсшиос корелниң сөзи нәқил кәлтүрүлгән. Мария франисшиос корел ташполат тейипқа баһа берип, «гәрчә һөкүмәт нөвәттә униңға әҗәллик, җисманий вә роһий бузғунчилиқ қилған болсиму, лекин у һәргиз интиқам арзусида һәрикәт қилидиған адәм әмәс. . . Әгәр әркинликигә еришсә, һәр вақиттикидәк башқиларниң хизмитини қилған болатти,» дегән.

«Лос-анҗелис вақти гезити» йәнә ташполат тейипниң америкадики иниси нури тейипни зиярәт қилған. Мақалидә ташполатниң иниси үчүн бир үлгә икәнликини, нури тейипниң акисиға әгишип чоң болғанлиқи, уларниң шинҗаң университети вә японийәләрдә валибол ойниғанлиқи вә оқуғанлиқи алаһидә әскәртилгән. Мақалидә йәнә2017‏-йили тутқун қилинип, икки йил кечиктүрүп өлүмгә һөкүм қилинған ташполатниң һазирға қәдәр һечқандақ из-дерики йоқлуқи, униң тәқдири кишилик һоқуқ тәшкилатлирини вә тәтқиқатчиларни әндишигә селиватқанлиқи, хәлқара кәчүрүм тәшкилати ташполат тейип һәққидә һәрикәт қозғиған болсиму, лекин униң ақивити һәққидә ениқ җаваб алалмиғанлиқи тәкитләнгән. Мақалидә кишилик һоқуқ көзитиш тәшкилатиниң алий дәриҗилик тәтқиқатчиси мая ваңниң сөзи нәқил кәлтүрүлгән болуп, униң бу мәсилигә қарита «биз һечқандақ бир әмәлий инкас көрмидуқ. . . Бүгүнки рәһбәрләрниң көп қисмида әхлақий йетәкчилик хаһиши аҗиз» дегәнлики тәкитләнгән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт