"Shinjang medeniyet almashturush ömiki" iranda teshwiqat élip bardi

Muxbirimiz gülchéhre
2018-05-16
Élxet
Pikir
Share
Print

Xitay xewer tori, xitayning "Shinjang medeniyet almashturush ömiki" ning düshenbe küni iran'gha yétip bérip pa'aliyitini bashlighanliqini xewer qildi.

Xitay-chet'el dostluq birleshmisining mu'awin bash katipi shü guyshang bashchiliqida teshkillen'gen "Shinjang medeniyet almashturush ömiki" ning mushu ayning 6-künidin étibaren ottura sherqtiki bir qisim döletlerge qaratqan mexsus ziyaritining birinchi békiti misirdin bashlan'ghan idi.

"Shinjang medeniyet almashturush ömiki" namidiki bu xitay ömiki 14-may irandiki xitay bash elchixanisida mexsus muxbirlarni kütüwélish yighini ötküzüp, xitaydiki diniy étiqad erkinliki, Uyghur aptonom rayondiki xelqning diniy étiqadi we iqtisadi tereqqiyati heqqide teshwiqat élip barghan.

"Shinjang medeniyet almashturush ömiki" ning ömek bashliqi shü guyshang muxbirlargha, "Junggo diniy erkinlikni terghib qilidighan qanunluq dölet, qanuluq diniy pa'aliyetlerning normal élip bérilishige kapaletlik qilish bilen bir waqitta, qanunsiz diniy pa'aliyet we diniy ashqunluqqa qarshi turidu" dep xitayning musulmanlar üstidiki basturushlirini, diniy siyasetlirini heqliq körsitishke urun'ghan. U yene bir qisim "Chet'el axbaratlirining junggo hökümiti puqralarning diniy erkinlikini boghuwatidu dégen sepsetiliri emeliyetke uyghun emes", dep bildürgen.

"Shinjang medeniyet almashturush ömiki" ning ottura sherqtiki musulman ellirige qaratqan bu ziyaritida hazirghiche medeniyetke munasiwetlik héchqandaq bir pa'aliyetke qatnashqanliqi melum emes.

Shü guyshang buning aldida misirdiki pa'aliyitidimu oxshashla xitay hökümitining Uyghur rayondiki qattiq basturush siyasitini heqliq körsitip, "Shinjangda térrorizm we radikalizmning tesiri jem'iyet bixeterlikige tehdit élip kelmekte, bölgünchilik we térrorluq heriketlirining bu xil idé'ologiye asasini tügitishte choqum qattiq basturush élip bérish zörür" dep tekitligen idi.

Türkiyediki Uyghur közetküchilerdin sherqiy türkistan ölimalar birlikining re'isi, doktor atawulla shahyar ependi, xitayning misirda Uyghur oqughuchilarning tutqun qilinishi we Uyghur élide "Terbiyelesh lagérliri" ni qurup Uyghurlarni jazalishi mesililiri seweblik özige kéliwatqan tenqidlerge qarshi "Shinjang medeniyet almashturush ömiki" teshkillep, xitay bilen zor soda hemkarliqi bar misir, iran we bashqa musulman elliride, özini aqlash teshwiqati élip bériwatqanliqini mulahize qildi.

"Shinjang medeniyet almashturush ömiki" ning misir we irandin bashqa yene se'udi erebistan'gha baridighanliqi melum.

Toluq bet