Xitay hökümiti Uyghur diyarida siyasiy-qanun sahesidiki zor bir türküm emeldarlarni almashturghan

Muxbirimiz eziz
2022.06.02
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

27-May küni ürümchide Uyghur aptonom rayonluq 13-nöwetlik xelq qurultiyi da'imiy ezalar komitétining 13-nöwetlik yighini chaqirilghan. Shuningdek bu qétimliq pewqul'adde yighinda xelq qurulyiti, bingtu'en sistémisi, herqaysi wilayetlik réwéziye komitéti we teptish mehkimiliri, aptonom rayonluq we herqaysi wilayetlik sot mehkimilirining muhim emeldarliri, bölüm bashliqliri we sotchilirini ghayet zor kölemde wezipige teyinlesh we wezipidin qaldurush heqqide mexsus qarar élin'ghan.

Xitay hökümiti bashqurishidiki “Tengritagh” torining 2-iyundiki xewiride éytilishiche, bu qétimliq wezipige teyinlesh we qaldurush obyékitliri 100 kishidin ashidiken. Emma xewerde bérilgen isimliktiki kishilerning 90 pirsenttin köpreki xitaylar bolup, Uyghur we bashqa yerlik milletlerdin wezipige teyinlen'genler 10 pirsentkimu barmaydiken. Bu hal biwaste halda Uyghur diyaridiki hakimiyet sistémisida hoquqning teqsimlinishi mutleq halda xitaylargha merkezliship bolghanliqini, memuriy sistémidin orun tegken Uyghurlarning simwolluq halda azghine sanni teshkil qilidighanliqini körsitip béridiken.

Melum bolushiche, ilgiriki waqitlarda xitay hökümiti “Xitayche bilmeydu” dégendek bahaniler bilen Uyghurlarni hakimiyet sistémisining sirtida qaldurup kelgen iken. Ötken birnechche yilda bolsa xitay hökümiti “Ikki yüzlimichilerni tazilash” we “Rezil, qara küchlerge zerbe bérish” dégendek namlarda aliqachan xitay tili ötkilidin toluq ötüp bolghan barliq Uyghur memuriy xadimlirini lagérlargha qamap bolghan idi. Bolupmu Uyghur aptonom rayonluq hökümetning sabiq re'isi nur bekri 2019-yili ömürlük qamaqqa höküm qilin'ghandin kéyin, xitay öktichi ziyaliliridin chén pokong radiyomiz ziyaritini qobul qilip: “Xitay hökümiti nur bekrige oxshash Uyghur kadirlarning héch birige ishenmeydu. Ularni peqet özlirining siyasiy éhtiyaji tamam bolghuche ishqa qoyidu hemde bu éhtiyaj tügigen haman türlük yollar bilen közdin néri qilidu,” dégen idi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.