Xitay yéqinqi 11 yilda Uyghur élidin xitay ‍ölkilirige 500 milyard kilowat sa'ettin artuq tok yollighan

Muxbirimiz erkin
2022-02-28
Share

Uyghur éli xitayning muhim néfit, gaz, tebi'iy bayliq we mejburiy emgek bazisi bolupla qalmay, belki yene xitayning ichkiri ‍ölkilirini tok bilen teminleydighan muhim istiratégiyelik éliktir énirgiye teminat bazisigha aylan'ghan.

Shinxu'a agéntliqining xewer qilishiche, xitay yéqinqi 11 yilda Uyghur élidin xitayning sherqidiki 20 ‍ölke we biwasite sheherge 503 milyard 700 milyon kilowat sa'et tok yollighan. Bu éliktir toki xitayning 2010-yili bashlan'ghan “Gherbning tokini sherqqe yötkesh qurulushi” ning töt tok yötkesh liniyesi arqiliq xitayning jenubidiki gu'angdong ölkisigiche yetküzülgen.

Uyghur élining kömürini öz jayida tokqa aylandurup, ichkiri xitay ölkilirige yötkeshni nishan qilghan bu qurulush eyni waqitta muhit qoghdighuchilirining qattiq qarshiliqigha uchrighan. Ular, bu qurulush xitay ‍ölkilirining muhitini qoghdashqa paydiliq bolsimu, lékin Uyghur élining muhitini weyran qilipla qalmay, belki yene hawagha zor miqtarda zeherlik gaz qoyup bérip, dunyaning yer shari hawa kélimatini kontrol qilishigha buzghunchiliq qilidighanliqini agahlandurghan idi. Xitay taratqulirining ashkarlishiche, xitay ‍ölkilirige yollan'ghan tokning mutleq köp qismi kömürni yéqilghu qilip ishlepchiqirilghan iken.

Shinxu'a agéntliqining xewiride, ichkiri xitay ölkilirige yollan'ghan tokning peqet 137 milyard 800 milyon kilowat sa'etining shamal we quyash éirgiyeside ishlepchiqirilghanliqi tekitlen'gen. Xitay hökümiti 2010-yili 11-ayda “Gherbning tokini sherqqe yetküzüsh” qurtulushining 1-liniyesini püttürüp ishqa kirishtürgen. Kéyinki yillarda uning 2-, 3-liniyesi pütken. Uning 4-liniyesi 2019-yili 9-ayda ishqa kirishken bolup, bu liniye sanjidin xitayning enxuy ‍ölkisige tutashturulghan.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet