Язғучи халидә исраилниң «алтун кәш» романи «мәсилә әң еғир китаб» дәп бекитилгән

Мухбиримиз шөһрәт һошур
2019-04-19
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Өйидә нәзәрбәнд астида тутуп турулуватқан язғучи халидә исраил ханим.
Өйидә нәзәрбәнд астида тутуп турулуватқан язғучи халидә исраил ханим.
Social Media

Ашкарилинишичә, хитай даирилири өткән йили елип барған «мәсилилик китабларни тәкшүрүш» һәрикитидә язғучи халидә исраилниң «алтун кәш» намлиқ романи «мәсилә әң еғир китаб» дәп бекитилгән. Үрүмчидики алақидар хадимлар халидә исраилниң нәдилики вә нөвәттики әһвали һәққидә мәлумат берәлмиди. Әмма әһвалдин хәвәрдар кишиләр халидә исраилниң саламәтлик әһвали сәвәблик, йәни чақлиқ орундуқта олтуруп қалғанлиқи үчүн өйидә нәзәрбәнд астиға елинғанлиқини ашкарилиди.

Һөрмәтлик радио аңлиғучилар, өткән йилидики ениқлашлиримиз давамида қәшқәр уйғур нәшриятиниң тәһрири, шаирә чимәнгүл авут язғучи халидә исраилниң «алтун кәш» намлиқ романини тәһрирлигәнлики үчүн тутқун қилинғанлиқи ашкариланған иди. Биз шуниңдин кейин «алтун кәш» романиниң аптори язғучи халидә исраилниң тәқдири һәққидә бир қатар ениқлашларни елип бардуқ. Илгири «қумлуқниң чүши», «тимтас шәһәр», «рәңдар қуюн», «кәчмиш» қатарлиқ әсәрлири билән даңқ чиқарған язғучи халидә исраил бир мәһәл шинҗаң язғучилар җәмийитиниң муавин рәиси болған. Мәзкур җәмийәт өзиниң сабиқ рәисиниң нөвәттики әһвали һәққидә һечқандақ мәлумат берәлмиди. 1952‏-Йили қәшқәрдә туғулған халидә исраил 1975‏-йили бейҗиңдики мәркизий милләтләр университетини пүттүргәндин кейин таки дәм елишқа чиққучә болған арилиқта «шинҗаң гезити» дә муһәррир болуп хизмәт қилған. «Шинҗаң гезити» ниң алақидар хадимлириму халидә исраилниң нөвәттики әһвали һәққидә мәлумат берәлмиди.


2016‏-Йили ишләнгән шинҗаң телевизийәсиниң «мәдәнийәт бостани» программисида баян қилинишичә, язғучи халидә исраил мәзкур романини икки пути сунуп чақлиқ орундуқта олтуруп қалған мәзгилдә язған. «Шинҗаң гезити» ниң хадими халидә исраилниң саламәтлик әһвалиниң бир қәдәр яхши икәнликини баян қилди, әмма униң тутқунда яки әмәслики һәққидики соалимизға җаваб бәрмиди. Җәмийәттин елип барған ениқлашлиримиз давамида әһвалдин хәвәрдар бәзи кишиләр халидә исраилниң нөвәттә өйидә давалиниватқанлиқини баян қилса, йәнә бәзиләр саламәтлики яр бәрмигәнлики сәвәблик сақчиларниң уни лагерға яки қамақханиға апиришқа чарисиз қалғанлиқи, халидә исраилниң өз өйидә сорақ қилинғанлиқи вә һазир нәзәрбәнд астида икәнликини билдүрди.

«Мәдәнийәт бостани» телевизийә сөһбәт программисидин мәлум болушичә, шаирә чимәнгүл авут вә алий муһәррир қурбан мамутлар тәрипидин тәһрирләнгән «алтун кәш» романи 2016‏-йили нәшр қилинғандин кейин «явро‏-асия китаб көргәзмиси» гә қоюлған вә йүксәк баһаға еришкән. Қәшқәргә қарита елип барған йеқинқи ениқлашлиримиз давамида алақидар сиясий-қанун хадимлири «алтун кәш» романиниң қәшқәр уйғур нәшриятидин «мәсилилик китаблар» дәп бекитилгән 600 нәччә парчә китаб ичидә «мәсилә әң еғир китаб» дәп бекитилгәнликини ашкарилиди. Әмма хадимлар мәзкур китабта конкрет қандақ бир «мәсилә» тепилғанлиқи һәққидә мәлумат бәрмиди.

Мәлум болушичә, қәшқәр уйғур нәшриятиға уйғур аптоном райондин кәлгән тәкшүрүш гурупписи «мәсилилик китаб» дәп бекитилгән китаблардики «мәсилиләр» ниму җәмийәттин сир тутқан. «Мәдәнийәт бостани» дики баһалиғучилар «алтун кәш» романиға «үч әвлад кишиләрниң тәлпүнүшлирини маһирлиқ билән әкс әттүргән надир әсәр» дәп баһа бәргән. язғучи халидә исраил болса «уйғур әдәбиятиға өчмәс төһпә қошқан, йеңи дәвр әдәбиятида пәхирлик орни болған атақлиқ язғучи» дәп тәрипләнгән.

Бәзи көзәткүчиләр нөвәттә уйғур районида бир қисим китаблардин «мәсилә» тепилишта шу китаблардики бәдиий қиммәттин башқа шу китаб язғучилириниң җәмийәттики иззәт-һөрмитиниңму бир сәвәб болуп қеливатқанлиқини, йәни язғучи җәмийәттә қанчә сөйүлсә, даириләр тәрипидин шунчә тәқиб астиға елиниватқанлиқини илгири сүрүшмәктә. 

Язғучи халидә исраил билән бир ишханида хизмәт қилған, нөвәттә америкада яшаватқан җүрәт низамидин әпәнди сабиқ хизмәтдишиниң бир қисим хисләтлири һәққидә тохтилип өтти.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт