Американиң голландийәдики баш әлчиси голландийәдики уйғурларниң әһвалини аңлиди

Мухбиримиз меһрибан
2020-07-14
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Американиң голландийәдә турушлуқ баш әлчиси пете һокситра әпәнди голландийәдики уйғур паалийәтчилири вә уйғур җамаити билән көрүшти. 2020-Йили 13-июл.
Американиң голландийәдә турушлуқ баш әлчиси пете һокситра әпәнди голландийәдики уйғур паалийәтчилири вә уйғур җамаити билән көрүшти. 2020-Йили 13-июл.
Photo: RFA

13-Июл күни американиң голландийәдә турушлуқ баш әлчиси пете һокситра әпәнди голландийәдики уйғур паалийәтчилири вә уйғур җамаити билән көрүшүп, уйғурларниң нөвәттики әһвалини аңлиған.

Бу һәқтә зияритимизни қобул қилған голландийәдики сиясий паалийәтчи асийә уйғур ханим баш әлчи пете һокстра әпәндиниң шу күни деңиз саһилиға орунлаштурулған уйғурларниң дала паалийитигә қәдәм тәшрип қилғанлиқини, кәчқурун уйғур паалийәтчиләр билән мәхсус сөһбәт өткүзүзгәнликини билдүрди.

Игилишимизчә, 13-июл күнидики бу учришиш паалийитини голландийәдә йеңидин қурулған «уйғур кишилик һоқуқ фонди» билән «голландийә шәрқий түркистан маарип җәмийити» тәшкиллигән икән.

«Уйғур кишилик һоқуқ фонди» ниң башлиқи абләт әпәндиниң билдүрүшичә, уйғурлар деңиз саһилидики учришишта америка баш әлчисини қизғин күтүвалған. Паалийәт башлиниши билән аввал «уйғур кишилик һоқуқ фонди» тәрипидин америка һөкүмитигә йезилған тәшәккүр хети оқуп өтүлгән. Бу хәтни мәзкур җәмиәтниң әзаси, голландийәдә қанун пәнлиридә оқуватқан оқуғучи әхмәтҗан оқуп бәргән.

Тәшәккүр хетидә уйғур җамаитиниң йеқинда америкада мақулланған «уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни» ға болған миннәтдарлиқи баян қилинған. Болупму уйғурларни бастурушта җавабкарлиқи болған хитай әмәлдарлириға қарита техиму үнүмлүк әмәлий тәдбирләрниң елинишиға болған үмид вә арзулар ипадиләнгән.

Тәшәккүр хети оқуп өтүлгәндин кейин, баш әлчи пете һокситира әпәнди сөзгә тәклип қилинған. Петир һокситира әпәндиниң сөзлири нәқ мәйданда уйғур тилиға тәрҗимә қилинған.

Баш әлчи пете һокситира әпәнди американиң йеқинда мақуллиған «уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни» ни қарши алидиғанлиқини билдүргән. У голландийә һөкүмитиниңму уйғурлар һәққидә бу хил қанун лайиһәлирини оттуриға чиқиришни үмид қилидиғанлиқи вә буниң үчүн өзиниңму тиришчанлиқ көрситидиғанлиқини билдүргән.

Пете әпәнди мундақ дегән: «данолд трамп әпәндиниң ‹уйғур кишилик һоқуқ сиясити қануни' ни имзалиғанлиқи вә уйғурларниң кишилик һоқуқини қоғдаш йолида тиришчанлиқ көрсәткәнликидин интайин хушалмән һәм наһайити мәмнунмән. Америкаға охшаш голландийә һөкүмитиниңму уйғурларниң йенида турушини үмид қилимән. Буниңдин бурунму мән бу йәрдики уйғурлар билән тонушуп, йеқин достлуқ орнатқан идим. Мән бу йәрдә американиң қиммәт қаришини қоллаймән, мениң вәзипәмму шу. Бу нуқтида голландийә һөкүмитиниңму уйғурлар һәққидә қанун мақуллиши үчүн һәмкарлиқ қиливатимиз. Америка билән голландийә өз әнәнилири бойичә езилгән хәлқләр вә һоқуқи тартивелинған милләтләрниң йенида туриду. Шундақла улар үчүн аваз чиқиришни өзиниң мәҗбурийити дәп қарайду. Биз бу хусуста зиммимизгә чүшкән вәзипимизни ада қилимиз.»

У сөзидә өзиниң 12-июл йәкшәнбә күни голландийә пайтәхти аместердамниң дам мәйданида ялғуз кишилик намайишчи абдуреһим ғениниң тутқундики уйғурлар вә уларниң аилә әзалири һәққидики фото сүрәтләр көргәзмисини зиярәт қилғанлиқини алаһидә тилға елип өткән. У абдуреһим ғениниң паалийитини махтиған, сорундики уйғурларниң тутқундики уйғур қериндашлири һәққидики баянлирини аңлиған, улар сориған соалларға җаваб бәргән.

Голландийәниң пайтәхти аместердамдики дам мәйданида 2 йилдин буян ялғуз кишилик намайишини давамлаштуруп келиватқан абдуреһим ғени әпәндиму 14-июл зияритимизни қобул қилип, 12-июл йәкшәнбә күни америка баш әлчиси пете һокстра әпәндиниң дам мәйданида өзи билән көрүшкәнликини баян қилип өтти.

Мәлум болушичә, бу амириканиң голландийәдә турушлуқ баш әлчиси пете һокситира әпәндиниң голландийәдики уйғурлар билән аммиви паалийәттә тунҗи қетимлиқ учришиши һесаблинидикән.

«Голландийә шәрқий түркистан маарип җәмийити» ниң рәиси абдураһман һаҗим америка баш әлчиси пете һокситира әпәндиниң голландийәдики уйғурлар билән аммиви паалийәттә учришишиниң голландийәдики уйғурлар үчүн муһим тарихи әһмийәткә игә вәқә болғанлиқини билдүрди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт