Bextiyar böre: “Men Uyghur, men térrorchi emes, irqiy qirghinchiliqni toxtat”

Muxbirimiz nur'iman
2022.06.24
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Bextiyar böre: “Men Uyghur, men térrorchi emes, irqiy qirghinchiliqni toxtat” Xitayning awstraliyede turushluq bash elchisi shiyaw chiyenning Uyghurlar “Térrorchi we bölgünchi” dégen sözige qarshi bextiyar böre ependi ornidin des turup: “Men Uyghur, men térrorchi emes, irqiy qirghinchiliqni toxtat” dégenliki üchün yighin zalidin chiqiriliwatqan körünüsh. 2022-Yili 24-iyun.
ABC

Xitayning awstraliyede turushluq bash elchisi shyaw chyen 24-iyun küni awstraliye-xitay munasiwetliri instituti teripidin sidnéy téxnika uniwérsitétida ötküzülgen söhbet programmisigha teklip qilin'ghan.

Mezkur söhbet awstraliye-xitay munasiwetliridiki mesililer heqqide élip bérilghan. Mezkur söhbetke qatnashqanlarning arisida awstraliye erkinlik partiyesining qurghuchisi, yash siyasiy pa'aliyetchi diriw pawlowmu bar bolup, u yighin meydanida dostliri bilen birlikte “Uyghur, tibet we xongkungluqlargha erkinlik” dep yézilghan lozunkilarni kötürüp namayish qilghan.

Namayishchilar “Sherqi türkistan'gha erkinlik, Uyghurlargha'erkinlik” dégendek shu'arlarni yuqiri awazda towlap, xitayning Uyghurlargha yürgüzüwatqan irqi qirghinchiliqini, tibet, xongkongda dawam qiliwatqan kishilik hoquq depsendichilikini eyibligen. Diriw pawlow we uning bilen bille namayish qilghan dostliri mektepning amanliq qoghdighuchiliri teripidin bir-birlep yighin meydanidin chiqiriwétilgen. Diriw pawlowning qolidiki “Uyghur, tibet we xongkungluqlargha erkinlik” dep yézilghan lozunkinimu yighin meydanidiki bir xitay tartip yirtiwetken.

Xitayning awstraliyede turushluq bash elchisi shiyaw chiyenning sözige qarshi chiqqan dru pawlo'u(Drew Pavlou) ependi yighin zalidin chiqiriliwatqan körünüsh. 2022-Yili 24-iyun.
Xitayning awstraliyede turushluq bash elchisi shiyaw chiyenning sözige qarshi chiqqan dru pawlo'u(Drew Pavlou) ependi yighin zalidin chiqiriliwatqan körünüsh. 2022-Yili 24-iyun.
AP

Söhbetning axiridiki so'al-jawab qismida Uyghurlar heqqide soralghan so'algha shyaw chyen: Uyghurlar “Térrorchi we bölgünchi”, “Xitay hökümiti térrorluqqa qarshi küresh qiliwatidu”, dep jawab bergen. Tamashibinlarning arisida olturghan bextiyar böre isimlik bir Uyghur kishi ornidin des turup mundaq dégen: “Men Uyghur, men térrorchi emes, irqiy qirghinchiliqni toxtat”.

Bextiyar ependi sözlewatqanda uniwérsitétning bixeterlik xadimliri uni yalap sirtqa chiqiriwetken.

Dunya Uyghur qurultiyi ichki ishlar mudiri, “Uyghur qirghinchiliqini toxtat herikiti” ning awistiraliye mudiri bextiyar böre ependi radiyomizning ziyaritini qobul qilip neq meydanda yüz bergen ehwallarni anglatti.

Bextiyar böre ependi xitayning bash elchisidin Uyghur diyarida iz-déreksiz yoqilip ketken uruq-tughqanliri we milyonlighan Uyghurlar heqqide so'al sorash üchün sewr qilip axirighiche olturghanliqini bildürdi. Uning éytishiche u bash elchi shyaw chyenning Uyghurlarni “Térrorchi we bölgünchi” déyishige chidap turalmay derhal ornidin turup shyaw chyen'ge qarap yuqiri awazda: “Uyghurlar térrorchi emes, eksiche xitay hökümiti Uyghurlargha irqi qirghinchiliq yürgüzüwatidu” dep warqirighan. Arqidin mektepning amanliq qoghdighuchiliri uni yalap sirtqa chiqiriwetken.

Arqa-arqidin namayishchilarning küchlük qarshiliqigha uchrighan bash elchi shyaw chyen axirida söz qilip namayishchilarning herikitini: “Bu söz erkinlikining ipadisi emes” dégen.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet