Örnek ustaz no'uman elixan: “Uyghurlarning eng éghir künlerdimu étiqadini saqlap qalalaydighanliqigha ishinimen”

Muxbirimiz gülchéhre
2015.05.27
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
icna-2015-amerika-islam-yighilish-5.jpg Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler
Ixtiyariy fotograf Sindra Ann
icna-2015-amerika-islam-yighilish-9.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-8.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-7.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-6.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-5.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-10.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

icna-2015-amerika-islam-yighilish-11.jpg

Amérikidiki musulmanlarning 40 - nöwetlik yighilishidin körünüshler Ixtiyariy fotograf Sindra Ann

Baltimor shehiride ötken hepte axiri 3 kün dawamlashqan, shimaliy amérika islam chembirikining 40-nöwetlik yilliq katta yighilishning eng jelp qilarliq nuqtisi, peyghember muhemmed eleyhissalamning hörmitige béghishlan'ghan 200 meydandin artuq diniy léksiyiler boldi. 140 Neper tonulghan islam alimliri, örnek ustaz, sheyxlerning janliq léksiyeliri, ochuq muhakimiler bilen bu yilliq yighilishta islam uniwérsitétlirigha oxshash islamy bilim alidighan bir sorun hazirlandi. Qur'an we hedis tefsirliride kamaletke yetken, torlarda léksiyiliri keng tarqilip islam dunyasida alqishqa érishken, natiq ustaz no'uman elixan(NOUMAN ALI KHAN) “Muhemmed peyghemberning sebri” heqqide bergen yituk nutqidin kéyin ziyaritimizni qobul qilip “Uyghurlarning islam dinigha étiqad qilghan tarixi intayin uzaq, ular tarixining eng éghir sinaqliridimu étiqadini yüttürmey kelgen, Uyghurlar éghir basturushlargha duchar boluwatqan bolsimu, ularning étiqadini yenila saqlap qalalaydighanliqigha qet'iy ishinimen” dédi.

ICNA Dep atalghan, shimaliy amérkidiki eng chong ammiwi teshkilat hésablinidighan shimaliy amérika islam chembirikining 23, 24, 25-may künliri échilghan muhemmet peyghemberge béghishlan'ghan yilliq yighilishida amérika qit'esi shundaqla islam dunyasigha tonulghan ustaz, diniy alim we sheyxlerdin imam sraj waxhaj, ne'im beg, mazén muxtar, ustaz no'uman elixan, imam omar sulayman, sheyx yasir birjas, imam ib webib, shayix abdul nasir jangda, ustaz yasmin mujahid, imam muhemmed hag magid qatarliqlar jem'iy 200 meydandin artuq léksiye berdi, léksiyilerning téma we mezmun da'irisi intayin mol we kengri bolup, islam dinining némiliki, muhemmet peyghemberning kimliki we uning peziliti hemde sünnetliridin ibaret chong témilardin bashqa yene, musulmanlarning iman-étiqadini kücheytishide zörür bolghan, islamy a'ile qandaq bolushi kérek, musulmanlarda perzent terbiyisi, musulman er we ayallarning xisliti, musulmanlar qerzge öy sétiwalsa bolamdu, muslimeler néme üchün héjablinimiz, islamni qandaq tarqitimiz, musulmanlar nikah jüptini qandaq tallash kérek dégendek témilarghiche keng da'iride élip bérildi.

Waqit qis bolsimu, tertiplik orunlashturulghan bu ehmiyetlik léksiyilerde her bir musulman özliri qiziqqan témilardiki yaki özliri qayil bolghan ustazlarning léksiyilerni tallap anglashqa muyesser boldi. Léksiye bergen natiq ustilar ichide egeshküchisi bir qeder zor salmaqni igileydighan, dewetchi ustaz no'uman elixanning künde bir qétimliq léksiyilirige bolsa bir qanche minglap yashlarni asas qilghan musulman ehli ishtirak qildi. Ustaz no'uman shimaliy amérikidiki islami natiq ustaz u yene, mexsus qur'an we ereb tili bilimliri oqutushini asas qilghan bayyinah institutining qurghuchisi hemde proféssori bolup, yéqinqi yillarda amérikidila emes, islam dunyasida uning tesir küchi küchiyip barmaqta.

Biz uning léksiyisige ishtirak qilghandin bashqa uni ziyaret qilish pursitige ige bolduq, so'alimizni“Uyghurlarni bilemsiz?” dep bashliduq, ustaz no'uman, Uyghur dégen sözni anglap bir toxtighandin kéyin mundaq dédi:
-Essalamu'eleykum eleykum we rehmitullahi beriketu, elwette bilimen. Uyghur musulmanlar uzaq-uzaq yillardin buyanla islam dinigha étiqad qilip kéliwatqan xelq, ular yéngi musulman bolghan emes.

-Uyghurlar wetinide musulmanlar xitay hökümitining qattiq basturushigha duchar bolmaqta, ular, namaz oqiyalmaydu, meschitlerge kirelmeydu, hijab artalmaydu, saqal qoyalmaydu balilirigha islam dinini ögitelmeydu, bundaq cheklimiler astida Uyghur musulmanliri qandaq qilip özlirining iman étiqadini saqlap qalalaydu?

-Bilemsiz, siler(Uyghurlar) tarixtimu shundaq diniy basturushlargha uchrighanda, a'iliside küchining yétishiche islamni ögitishni toxtatmay, iman étiqadini ching saqlap, özining kimlikini qutquzup qalghan, insha'alla, eng éghir künlerge duchar boluwatqan bolsimu, bu sinaqtin ötüp kételeydu, yenila étiqadini ching saqlap qalalaydighanliqigha ishenchim kamil.

Elwette buning üchün uzaq we qiyin jeryanlarni bésip ötüshke toghra kélidu. Emma yenila biz diqqitimizni étilgen ishiklerge emes, ochuq we échish mumkin bolghan ishiklerge qaritishimiz kérek dep oylaymen. Allah ta'allah musulmanlargha haman chiqish yoli körsitip béridu. Insha'alla méning du'alirim siler bilen bille, men silerni qollaymen.

No'uman ependi yene kéler yili xitaygha we yene sherqiy türkstan'gha bérishni pilanlawatqanliqi heqqidimu uchur berdi:
-Inistitotimizning ikki xadimi hazir xitayda, insha'alla menmu kéler yili xitaygha bérishni oylawatimen, sherqy türkstan'gha bérip baqmighan idim. U yergimu bérish nésip bolar insha'alla. Méning Uyghur musulmanlirini qollaydighinimni, ular üchün du'a qilidighanliqini ulargha yetküzüng.

No'uman elixan yüzligen ishtrakchilar aldida, biz uninggha sowgha qilghan Uyghur doppisini béshigha kiyip “Men Uyghurgha oxshidimmu?” dep soridi we Uyghurlargha chongqur salam yollidi we ularni qollaydighanliqini köpchilik aldida ipadilidi.

20 Ming musulman ishtirak qilghan ICNA ning bu büyük yighilishning muweppeqiyetlik échilishi üchün barliq orunlashturush, bashqurush, alaqe, taziliq, bixeterlik xizmetlirining 99% ining hemmisini pida'iylar xalis öz üstige aldi, hetta teklip bilen léksiye bergüchilerge pütünley xalis xizmet qildi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.