Журналист сираҗидин әзизи: уйғурлар икки һәрәмдин бәһри алалмайватиду

Ихтиярий мухбиримиз һаҗи қутлуқ қадири
2015-06-20
Share
yaponiye-hej-yoli-kitab.jpg 2015 Йили японийәдә нәшр қилинған “һәҗ йоли” намлиқ китабдин елинди
RFA/Haji Qutluq Qadiri


18 - Июн пәйшәнбә күнидин башлап 12 айниң султани болған рамизан ейи рәсмий башланди. Пүтүн дунядики мусулманлар бу улуғ айда роза тутуштин ибарәт аллаһниң пәрзини ада қилиш билән биргә мәккигә җәм болуп үмрә һәҗ паалийитини башлиди.

Һәҗ характер җәһәттин елип ейтқанда, үмрә һәҗ вә һәҗдин ибарәт икки түргә бөлүниду.

Үмрә кичик һәҗ болуп, қошумчә һәҗ дәпму атилиду, бу, бәлгилик һәҗ күнлиридин башқа күнләрдә еһрам бағлап, мәккидики бәйтуллаһ һәрәмдә елип берилидиған бир хил алаһидә паалийәт болуп, адәттә көпинчә вақитларда мусулманлар җүмлидин уйғурлар үмрә һәҗ паалийитини рамизан ейида елип бариду.

Уйғур елидики уйғурларниң ихтияри һалда һәҗ вә үмрә һәҗ қилиши чәкләнгәнлики сәвәбидин шундақла бу хилдики диний паалийәтләргә қанишиш визиси әгәр уларниң паспортлирида байқалса, буларниң чегридин чиқиши тосқунлуққа учраш билән биргә, паспорти мусадирә қилинип, бәлгилик дәриҗидә иқтисадий җәриманә қоюлуп, мәлум муддәт тутуп туруш җазасиға учраштәк охшимиған җазалар түпәйлидин, уйғурлар бу хилдики диний паалийәтләргә қатнишиш вә хитай чегрисидин саламәт чиқивелиш үчүн саяһәт, тиҗарәт вә ишчилиқ визилири билән сәуди әрәбистанға бариду.

Бүгүн зияритимизни қобул қилған мәккидики журналист сираҗидин әзизи, уйғур елидин үмрә һәҗ қилиш үчүн саяһәт, тиҗарәт вә ишчилиқ визилири билән мәккигә кәлгән уйғурларниң түрлүк қийинчилиқларға учираватқанлиқини,гәрчә рамизан ейида сәуди әрәбистан һөкүмити икки һәрәмдә мусулманлар үчүн һәр күнлүки һәқсиз ифтарлиқ дастиханиларни селиватқан болсиму,бирақ уйғур мусулманлириниң бу хилдики имтиязлардин бәһри елишиниң хитай һакимийити тәрипидин еғир дәриҗидә чәклимиләргә йолуқуватқанлиқини билдүрди.

Юқириқи аваз улинишидин тәпсилатини аңлаң.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт