Gülbahar jélilowaning öyining aldida peyda bolghan qara renglik mashina we qara kiyimlik ademlerning kimliki diqqet qozghimaqta

Washin'gtondin muxbirimiz nur'iman teyyarlidi
2024.05.09
qara-van-kishiler Gülbahar jélilowa xanimning öyining aldida toxtitip qoyulghan qara renglik mashina we uning etrapida turghan qara kiyimlik ademler. 2024-Yili 8-may, parizh
Dilnur reyhan

Xitay re'isi shi jinping 5-may küni yawropa ziyariti üchün firansiyege yétip barghan bolup, yawropadiki 6-maydin 10-mayghiche dawamlishidighan üch dölet ziyaritining tunji békiti firansiye bolghanidi. 5-May küni parizhdiki eng meshhur orunlarning biri bolghan “Madölen” (Place de la Madeleine) meydanida firansiyede yashaydighan Uyghurlar we Uyghurlarni qollaydighan firansiyelikler namayish ötküzgen؛ namayishqa lagér shahitliridin gülbahar jélilowa we gülbahar xatiwaji xanimlarmu qatnashqanidi.

Yawropa Uyghur institutning mes'uli dilnur reyhan xanim 5-may künidiki namayishqa xitay milletchilirining nechche guruppigha bölünüp her xil shekilde tosqunluq qilishqa urun'ghanliqini bildürgenidi. Uning éytishiche, kimliki namelum bolghan, yüzlirige maska taqiwalghan bir türküm qara tenlik yashlar qollirida dunya Uyghur qurultiyi re'isi dolqun eysaning we özining qara belge urulghan resimini kötürüp, namayish meydanigha bösüp kirgenlikini éytqan. Namayish tügigendin kéyin, dilnur we lagér shahitliri firansiyediki dangliq axbarat qanallirining ziyaretlirini qobul qilghan. Ular firansiye pirézidénti makronning milyonlighan Uyghurlarni lagérlargha qamighan shi jinpngni kütüwélishini özlirige qilghan haqaret dep hés qilghanliqini bildürgen.

Shi jinpingning yawropa ziyariti dawam qiliwatqan peytte, yeni 8-may küni parizh waqti 11 lerde kimliki namelum qara kiyimlik sekkiz kishi qara kichik aptomobil bilen lagér shahiti gülbahar jililowa xanimning öyining aldigha kelgen. Ular gülbahar xanimning öyining qongghuriqini nechche qétim basqan we yan téléfonighimu nechche qétim téléfon qilghan. Eyni waqitta gülbahar xanim sirtqa chiqip ketken bolup, bu ehwalni bayqighan qoshniliri uni öyige qaytmasliqqa agahlandurghan.

Biz bu heqte tepsiliy melumatqa érishish üchün gülbahar xanim bilen alaqileshtuq. Gülbahar xanim bixeter bir jaygha yötkelgen bolup, ishenchlik kishiler teripidin qoghdiliwétiptu. Lékin arqa-arqidin yüz bergen parakendichilik tüpeyli keypiyati bek nachar bolghachqa so'allirimizgha jawab bérelmey qaldi. Shunga gülbahar xanimning yénida bashtin-axir turghan dilnur reyhan xanim u küni yüz bergen ehwallar heqqide tepsiliy melumat berdi.

Uyghur mesilisini firansiyede küntertipke ekélishte muhim rol oynawatqan yawropa parlaméntining ezasi rafa'il gilukismen özining X hésabida, gülbahar xanimning öyining aldida toxtitip qoyulghan qara renglik mashina we uning etrapida turghan qara kiyimlik ademlerning resimini élan qilip, mundaq dep yazghan: “Hazir parizhda mundaq weqe yüz bériwatidu: qara mashinidiki xitaylar xitay lagérliridin hayat qalghan gülbahar jélilowani izdewatidu. Ular uning ishikining qongghuriqini basmaqta. U yoshurunuwélishi kérek. Bu (xitay) hakimiyetning bizning tupriqimizda yashawatqan kishilerge ziyankeshlik qilishigha qandaqsigha yol qoyduq? bunche ajiz bolushni qachan toxtitimiz? ”

5-May küni élip bérilghan namayishtimu, kimliki namelum bolghan, yüzlirige maska taqiwalghan bir türküm qara tenlik yashlarning namayishqa bösüp kirgenlikini tilgha alghaniduq. Melum bolushiche, ularning qollirida kötürüwalghan yüzige qara belge urulghan resimlerning arisida eng köp bolghini dunya Uyghur qurultiyi re'isi dolqun eysaning resimi idi.

Dolqun eysa ependi xitayning muhajirettiki Uyghurlargha türlük shekillerde élip bériwatqan parakendichiliki heqqide radiyomizgha söz qilip, xitayning chégra halqighan basturushining sheklining özgiriwatqanliqini tekitlidi. U yene dunyaning her qaysi jayliridiki pa'aliyetchilerni xitayning jismaniy ziyankeshlikidin agah bolushqa chaqirdi.

Dilnur reyhan xanimning bildürüshiche, u we uninggha oxshash pa'aliyetchiler xitay istixbarati teripidin orunlashturulghan her xil shekildiki parakendichilikke da'im uchrap turidiken. Ziyaritimiz jeryanida, u xitay teshwiqati chaplan'ghan bir mashinining yéqinqi bir nechche aydin özi nege barsa shu yerde peyda bolup qalidighanliqini tilgha aldi.

Dilnur xanim axirida qara renglik mashina bilen gülbahar xanimning öyining aldighiche kelgen qara kiyimlik ademler heqqide biwasite sotqa erz qilish üchün adwokat bilen körüshüwatqanliqini bildürdi. Uning éytishiche, saqchilar bu heqte ulargha éniq bir melumat bermigen, peqet tekshürüshning dawam qiliwatqanliqini bildürgen.

Biz bu délo heqqide parizh sheherlik saqchi idarisi (préfecture de police de Paris) din melumat élish üchün élxet ewettuq, emma ular ziyaret telipimizge téxi jawab qayturmidi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.