Голландийәдики уйғурлар йәр сетивалмақчи

Ихтиярий мухбиримиз пидаий
2013.11.05
gollandiye-uyghur-yer-setilelish.jpg Голландийәдики уйғурлар йәр сетивелиш үчүн ианә топлимақта. 2013-Йили 3-ноябир.
RFA/Pidaiy

Уйғурлар илгири кейин болуп, америка, австралийә, германийә, түркийә вә сәуди әрәбистан қатарлиқ дөләтләрдә йәр сетивелип, муһаҗирәттики миллий вә диний кимликини җари қилдуридиған мәркәзләргә айландурған иди. Мана әмди голландийәдиму уйғурлар йәр сетивелиш алдида турмақта.

3‏-Ноябир голландийәдики уйғурлар явропа шәрқий түркистан маарип җәмийитиниң сәпәрвәр қилиши билән йеғин залида җәм болуп, бу йилниң бешидин башлап иҗарә төләп ишлитиватқан мәзкур орунни сетивелиш қарариға келишти. Җәмийәт мәсули обулқасим әпәндиниң билдүрүшичә, голландийәдә турушлуқ уйғурлардин көпинчисигә телефон вә башқа васитиләр билән алаһидә чақириқ қилинған болуп, бу чақириққа аваз қошқан уйғурлар шу күни үтрихт өлкисиниң зәсйт шәһиригә җайлашқан мәзкур орунни сетивелиш мәслиһәт кеңишигә қатнашқан.

Шу йәр вақти пешин намизидин кейин қуран кәрим қираити билән башланған мәзкур паалийәттә алди билән, аллаһ ризалиқини көзләп омумниң мәнпәәти үчүн зөрүр болған бир қурулушқа һәссә қошушниң исламдики һөкүми вә мусулманлиқтики пәзиләтлири баян қилинди. Андин пидакарлиқниң, тарих вә бүгүн бир милләтниң истиқбали үчүн кәм болса болмайдиған бир амил икәнлики йорутулди. Ахирида мәзкур җәмийәтниң омуми ишлар мәсули обулқасим әпәнди мәзкур йәрни сетивелиштики амилларни тәпсилий баян қилип өтти. Обулқасим әпәндиниң билдүрүшичә, мәзкур йәрни сетивелишта уйғурларниң голландийәдә өзлири үчүн хас болған муқим бир йәргә еһтияҗлиқ болғанлиқи, һазир иқтисадий кризис сәвәблик, йәр ,мүлк баһасиниң хелила төвән болуши, қатарлиқ амиллар сәвәб вә пурсәт болмақта икән.

Бу йәр 5 йиллиқ тохтам билән иҗарә елинған болуп, бу 5 йил ичидә 75 миң явроға йеқин кира төлинидикән. Һазирқи йәрниң баһаси тәхминән 250 миң явро әтрапида болуп, бу 15 йиллиқ иҗарә һәққигә тоғра келидикән. Демәк уйғурлар 3 қарарлиқ иҗарә пулини төлийәлисә, бу йәр уларниң мүлки болуп қалидикән.

Мәзкур тәпсилатларни аңлиған паалийәт әһли бәс- муназирә, музакирә вә кеңәштин кейин, ахирқи қарарни көпчиликниң авазиға қойди. Нәтиҗидә мәзкур кеңәшкә иштирак қилғучилар һәммәйләнниң бирдәк қошулуши билән бу йәрни елиш қарари җәзмләшти.

Һәммигә аян болғинидәк; голландийәдики уйғурларниң мутләқ көп сандикилири ишсиз болуп, һөкүмәтниң төвән турмушлуқ ярдими билән яшимақта иди. Ундақта 250 миң яврони қандақ һәл қилғили болар? бу мәсилә голландийәдики уйғурларниң һәммисигә ғәм болған болсиму, бу саһәдә издәнгән уйғурлар бу дөләттики қаидә, низамларға асасән муддәткә бөлүп сетивелиш чарисини ойлап тапқан. Шуниң билән мәзкур йәрни сетивелиш чариси һәққидә көпчилик бирликкә келип, һәр адәм 1000 явродин бериш сәпәрвәрлики қозғалди. Нәтиҗидә нәқ мәйдандила 39 миң явроға һөҗҗәт йезилди.

Паалийәт давамида намәлум бир ханимниң бу хәйрлик иш үчүн өзиниң алтун биләйзүкини тәқдим қилиши көпчиликни һаяҗанландурди.

Паалийәткә қатнашқан пидакар уйғурлар өзлири имзалап бәргәндин сирт, башқа дост -ярәнлиригә сеғинип бир нәччә нусхидин һөҗҗәт еливалди. Мәзкур сахавәтлик қәдәмлиридин икки дунялиқ бәрикәтләр тиләп, яхшилиқ үстидә қол тутушуп иттипақлишалиғанлиқидин сөйүнгән паалийәт әһли паалийитини дуа билән ахирлаштуруп, шам намизини оқуп қайтишти.

Паалийәт ахирлашқанда, зияритимизни қобул қилған иштиракчилардин бәзилири өз пикир-қарашлирини, һес-туйғулирини аңлатти. явропа шәрқий түркистан маарип җәмийитиниң омуми ишлар мәсули обулқасим әпәнди барлиқ вәтәндашларни бу хәйрлик иш үчүн һәссә қошушқа чақирди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.