Долқун әйса: “иреландийә һөкүмити вә парламент әзалири хитайниң бесимиға қаримай бизни қизғин күтүвалди”

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2022.02.25
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Долқун әйса: “иреландийә һөкүмити вә парламент әзалири хитайниң бесимиға қаримай бизни қизғин күтүвалди” Д у қ рәиси долқун әйса әпәнди башчилиқидики һәйәт өмики иреландийә парламент әзалири билән. 2022-Йили 23-феврал.
RFA/Erkin Tarim

Дуня уйғур қурултийи һәйәтләр өмикиниң иреландийәгә елип барған зиярити-23феврал күни ахирлашқан. Д у қ рәиси долқун әйса башчилиқидики һәйәт өмики иреландийә һөкүмәт хадимлири, парламент әзалири, кишилик һоқуқ тәшкилатлириниң мәсуллири вә бирләшкән дөләтләр тәшкилатиниң иреландийәдә турушлуқ пүтүкчиси билән учрашқан. Д у қ рәиси долқун әйса әпәнди 3 күн давамлашқан бу қетимқи иреландийә зияритиниң мәқсити тоғрисида мәлумат берип мундақ деди: “бизниң бу қетимқи иреландийә зиярити төвәндики бир қанчә нуқтиға мәркәзләшкән болуп бири, әнглийәдики уйғур коллегийәси хитайниң уйғурларға елип бериватқан сияситини‚ирқий қирғинчилиқ‛дәп бекиткәндин кейин һазирғичә сүкүттә туруватқан һөкүмәтләр вә парламентләрни җиддий һәрикәткә өткүзүш зөрүрийити туғди. Һазирғичә 8 дөләтниң парламенти ‛ирқий қирғинчилиқ‚ дәп қобул қилған болсиму, 1948-йили мақулланған ирқий қирғинчилиқ әһдинамисигә қол қойған дөләтләрниң буни тохтитиш мәҗбурийити бар иди. Лекин хитай тәтүр тәшвиқ қилип йүрүп бәзи дөләтләрниң бешини қаймуқтурған иди. Әнглийәдики уйғур коллегийәси буни ‛ирқий қирғинчилиқ‚ дәп бекиткәндин кейин һәр қайси дөләтләрниң бу мәсилидә сүкүттә турувелишиға сәвәб қалмиған. Шуңа биз 2022-йилидики әң муһим хизмәтлиримиздин бирини, техичә сүкүттә туруватқан дөләтләрниң һөкүмәтлирини, парламентлирини һәрикәткә өткүзүштин ибарәт. Бу мәқсәт билән тунҗи зияритимизни иреландийәгә елип бардуқ”.

Д у қ рәиси долқун әпәнди әйса иреландийә парламентида доклат бәрмәктә. 2022-Йили 23-феврал.
Д у қ рәиси долқун әпәнди әйса иреландийә парламентида доклат бәрмәктә. 2022-Йили 23-феврал.
RFA/Erkin Tarim

Д у қ рәиси долқун әйса әпәндиниң билдүрүшичә, өзлирини 8 нәпәр иреландийә парламент әзаси қизғин күтүвелип, айрим-айрим учрашқан, шундақла улар үчүн иреландийә парламенти бирнәччә мәйдан гуваһлиқ йиғини орунлаштуруп бәргән. Бу җәрянда д у қ һәйити хадимлири иреландийә һөкүмәт әмәлдарлириға уйғурларниң һазирқи еғир вәзийити тоғрисида тәпсилий мәлумат бәргән вә иреландийә һөкүмитигә вә парламентиға болған тәләплирини оттуриға қойған. Долқун әйса әпәнди бу һәқтә тохталди.

Д у қ һәйитиниң иреландийәгә елип бериватқан зиярити җәрянида дублиндики хитай баш әлчиханиси иреландийә һөкүмитигә наразилиқ хети тапшурған болуп, хәттә “хитайға қарши бөлгүнчиләр тәшкилати болған д у қ хадимлириниң иреландийә һөкүмәт әмәлдарлири билән көрүшкәнликини қаттиқ әйибләймиз” дегән. Әмма иреландийә ташқи ишлар министирлиқи буниңға җаваб қайтуруп: “биз уйғурлар дуч келиватқан паҗиәлик реаллиқни хитай һөкүмити билән болған сөһбәттә давамлиқ тәкитләймиз. Чүнки кишилик һоқуқ мәсилилири һәр даим иреландийә ташқи сияситиниң қиммәт қариши” дегән. Долқун әйса әпәнди бу һәқтиму мәлумат бәрди.

Дуня уйғур қурултийиниң программа директори зумрәтай әркин ханим иреландийә парламентида һәрқайси партийәләрниң парламент әзалириму иштирак қилған йиғин өткүзүлгәнликини йиғинда д у қ рәиси долқун әйса билән өзиниң сөз қилип, уйғурларниң һазирқи еғир вәзийитини оттуриға қойғандин сирт, бәзи конкрет тәләпләрни оттуриға қойғанлиқини баян қилди.

Долқун әйса әпәнди д у қ рәһбәрлириниң бу қетимқи зияритигә иреландийә ахбаратиниң наһайити қизиққанлиқини илгири сүрди.

Иреландийәниң пайтәхти дублин шәһиридә 250 әтрапида уйғур бар болуп, уларниң тәшкилати болмисиму җамаәт болуп бәзи паалийәтләрни өткүзүп кәлмәктә икән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт