Үрүмчидә роһий кесәл уйғур бимарлар саниниң көпәйгәнлики мәлум болмақта

Мухбиримиз қутлан
2015-09-11
Share
osme-kesel-bimar-1-305.jpg Өсмә кесәлликлири дохтурханисида ятаққа пули йоқ, кечини талада өткүзүватқан уйғур бимарлири сахавәтчиләр әкәлгән тамаққа өчирәт туруватқан көрүнүш. 2013-Йили авғуст, үрүмчи.
ijtima’iy alaqe wasitiliri

Ишәнчилик мәнбәләр вә күнсери ашкара болуватқан бир қисим әһваллар нөвәттә уйғур елида роһий кесәлгә гириптар болған уйғур бимарлар саниниң барғансери көпийиватқанлиқини көрсәтмәктә.

Роһий кесәлликләр мутәхәссислири билән психологлар бүгүнки дуняда инсанлардики психикилиқ кесәлликләрниң илгирики заманларға қариғанда һәссиләп ашқанлиқини илгири сүрмәктә.

Мәлумки, роһий бесим вә узун мәзгиллик мәнивий сиқилиштин келип чиққан писихик нормалсизлиқ әгәрдә бир милләт яки бир җәмийәтниң мәнивий муһитини чирмивалса, уларни нормал инсаний һес-туйғулардин, тәпәккур сағламлиқидин вә шундақла ичкий ениргийәдин мәһрум қилиду.

Уйғур елидики мәлум бир университетта аспирантлиқни тамамлиған бир уйғур яш йеқинда әркин дуняға чиққандин кейин өзиниң узун мәзгиллик роһий бесим ичидә өткән кәчмишлиридин һекайә тәқдим қилди.

У зияритимиз җәрянида, нөвәттә нурғунлиған уйғур яшлириниң еғир сиясий бесим ичидә нормал яшаш имканийитидин мәһрум қалғанлиқини билдүрди. Униң тәкитлишичә, йеқиндин буян үрүмчи шәһәрлик 4-дохтурхана йәни уйғур аптоном районидики әң чоң роһий кесәлликләр дохтурханисида давалиниватқан уйғур бимарларниң сани башқа милләтләрләргә қариғанда көринәрлик көпәймәктә икән.

У мунуларни илгири сүрди: “ мән чәтәлгә чиқип кетишниң алдида психик кесәлгә гириптар болған бир ағинәмни йоқлаш үчүн үрүмчи 4-дохтурханиға барған идим. Кишиләр адәттә бу дохтурханини үрүмчи роһий кесәлликләр дохтурханиси дәпму атайду. Мән ағинәмниң ятиқида бир кечә-күндүз униңға һәмраһ болдум. У илгири сағлам вә нормал бир инсан иди, лекин кейинки мәзгилләрдә "миллий һессияти йоқири" дегән сөз биләнла идарисидики хитай башлиқлар вә хизмәтдашлири тәрипидин қаттиқ бесимға дуч кәпту. Көз алдидики еғир сиясий бесим, наһәқчилик һәмдә миллий хорлуқ уни роһий җәһәттин сундуруп ахири у психик кесәлгә муптила бопту. Мән униңға һәмраһ болуш җәрянида мәзкур дохтурханини көзәттим. Психик кесәлгә гириптар болуп мәзкур дохтурханида давалиниватқан 70-80% бимар уйғурлар икән. Уларниң гәп-сөзлири вә көрүнүшидин көпинчисиниң һөкүмәт қаримиқидики идарә-җәмийәтләрдә ишләйдиған хизмәтчиләр икәнлики чиқип туриду. Үрүмчи шәһири нәччә милйон аһалә яшайдиған чоң шәһәр. Бу йәрдики 80% тин көпрәк шәһәр аһалисини хитайлар тәшкил қилиду. Шундақ туруп, мәзкур дохтурханидики бимарларниң көп қисминиң уйғурлар икәнликини көрүп шунчилик азабландим. Өз-өзүмгә соал қойдум: немә үчүн шундақ болиду? немә үчүн йеқиндин буян шунчә көп уйғурлар өз вәтинини тәрк етип чәтәлләргә - ят тупрақларға бешини елип чиқип кетиш йолини таллайду? немә үчүн уйғурларниң ичидә психик тосқунлуққа яки роһий кесәлгә гириптар болған бимарлар шунчә авуп кетиду?... Әлвәттә, бу соаллар сизни вә бизни, шундақла һәр бир уйғурни ойландуриду!...”

Тәпсилатини аваз улиништин аңлиғайсиз.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт