Қазақистандики уйғурларниң 2019-йиллиқ қурбан һейт байрими

Ихтиярий мухбиримиз ойған
2019-08-12
Share
Almutaning-dostluq-mehelliside-otken-qurban-hey.jpg Алмутаниң достлуқ мәһәллисидики җамаәтниң қурбан һейт намизидин көрүнүш. 2019-Йил 11-авғуст.
RFA/Oyghan

Қазақистандики уйғур җамаити 11-авғуст күни бу йиллиқ қурбан һейтни күтүвалди.

Қазақистан уйғурлири оттура асиядики қирғизистан, өзбекистан вә түркмәнистан қатарлиқ қошна җумһурийәтләрдә яшаватқан қан-қериндашлири ичидә нопуси җәһәттин әң чоң мәмликәт болуп, өзлириниң миллий вә диний әнәнилирини, маарипини, мәтбуатини вә мәдәнийитини яхши сақлап келиватқанлиқи билән пәрқлиниду. Рәсмий мәлуматлар бойичә 260 миң әтрапида уйғур яшайдиған қазақистанниң һәрқайси шәһәр вә йезилиридики мәсчитләрдә 11-авғуст күни қурбан һейт намизи оқулди.

Игилишимизчә, қазақистан уйғурлири бу йилқи қурбан һейтини дуняниң башқа мәмликәтлиридә яшаватқан уйғур қериндашлири билән биллә хитайниң уйғур елидики бастуруш сиясити әң күчәйгән бир вақтида күтүвалди. Қазақистанниң алмута шәһиридики уйғурлар әң көп олтурақлашқан достлуқ мәһәллисиниң мәсчитидә қазақ, түрк, өзбек, қирғиз вә башқиму түркий-мусулман хәлқләр һейт намизини бирликтә оқуди. Андин кейин мәсчит алдиға йиғилишқан мусулманлар уйғурларниң нағра садасиға әгишип ойналған уссулларни тамаша қилди.

Достлуқ мәсчитиниң имами бәхитҗан радийомиз зияритини қобул қилип, пүткүл дуня мусулманлирини қурбан һейти билән тәбриклиди һәм мундақ деди: "қазақистанда туруватқан мусулманлар көплигән мумкинчиликләргә муйәссәр болған. Мушулардин дурус пайдилинип, һәр даим өзимизниң башқа йәрләрдә қийниливатқан мусулманлиримизға дуа қилишни унтумаслиқимиз керәк. Биз уйғурлар бурундин тартип өзимизниң ихтиярлиқи билән ислам диниға киргән милләтләрдин бири һесаблинимиз. Буниңға тарих гуваһдур."

Бәхитҗан уйғурларниң тарихи вә мәдәнийитиниң узун вә бай икәнликини, шуниң үчүн уни билишниң, тәтқиқ қилишниң интайин муһимлиқини билдүрди.

Достлуқ мәһәллисиниң турғуни һүсән һәсәнофниң ейтишичә, қазақистан мустәқиллиққа еришкәндин буян уйғурлар өзлириниң тилини, мәдәнийитини техиму раваҗландуруш, әвладлирини миллийчә тәрбийәләш пурситигә еришкән икән. Әмма бу мәмликәттә яшаватқан уйғурларму болупму кейинки йилларда өзлириниң уйғур елидики уруқ-туғқанлириниң тәқдиридин бәк әнсиримәктикән. Улар өзлириниң барлиқ һоқуқлиридин, шу җүмлидин диний әркинликидин айрилмақтикән.

У мундақ деди: "хитай даирилириниң бүгүнки күндә уйғур хәлқигә көрситиватқан қийинчилиқлири дуняда һеч бир дөләттә йоқ. Хитай вәтинимиздә динни, өрп-адәтлиримизни, мәдәнийитимизни йоқ қилишқа урунмақта. Нурғунлиған мәсчитләр чеқилип кәтти. Диний китаблиримиз, язғучилиримизниң китаблири пүтүнләй көйдүрүп ташланмақта. Бизниң қериндашлимизниң намаз оқушқа, роза тутушқа, өз тилида әркин сөзләшкә имканийити йоқ. Бу һәддидин ашқан фашистик сиясәт болуп һесаблиниду. Биз чәтәлдә яшаватқан қериндашлар буниңға наһайити ечинимиз."

Һүсән һәсәноф әпәнди уйғурларниң һазирқи вақитта хәлқара җамаәтчиликниң, болупму мусулман дөләтләрниң вә мусулман хәлқләрниң һесдашлиқиға һәмдә ярдимигә моһтаҗ болуватқанлиқини, әмма әмәлийәтниң ундақ болмайватқанлиқидин қаттиқ әпсусланғанлиқини билдүрди.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт