Ташкәнттә җамаәт әрбаби ярмуһәммәт абдусаттароф вапат болди

Ихтиярий мухбиримиз ойған
2020-12-14
Share
Ташкәнттә җамаәт әрбаби ярмуһәммәт абдусаттароф вапат болди Җамаәт әрбаби ярмуһәммәт абдуҗаппар оғли абдусаттароф әпәнди мухбирниң зияритини қобул қиливатқан көрүнүш. 2015-Йили өзбекистан.
RFA/Oyghan

Хәвәрләрдин мәлум болушичә, 11-декабирда өзбекистан пайтәхти ташкәнт шәһиридә җамаәт әрбаби, әйни чағларда өзбекистанда уйғур мәдәнийәт мәркизи қурушқа һәм уйғурларниң мәдәний ишлирини җанландурушқа алаһидә төһпә қошқан ярмуһәммәт абдуҗаппар оғли абдусаттароф 84 йешида аләмдин өтти.

Игилишимизчә, өткән әсирниң 80-йиллириниң оттурилирида сабиқ совет оттура асия җумһурийәтлиридә, шу җүмлидин өзбекистандиму уйғур мәдәнийәт мәркәзлири қурулушқа башлиған болуп, улар ана тилини сақлаш, миллий әнәниләрни раваҗландуруш, билим, мәтбуат, сәнәт вә башқиму саһәләрни җанландуруш охшаш ишларни елип барғаникән. 1989-Йили болупму шу вақиттики өзбекистан дөләт радийо-телевизийә комитети башлиқиниң орунбасари хеләм худайбәрдийеф вә ярмуһәммәт абдусаттарофларниң тәшәббуси билән тунҗи қетим өзбекистан уйғур мәдәнийәт мәркизи қурулғаниди. ярмуһәммәт абдусаттароф-2008-2004-йиллири ташкәнт шәһәрлик уйғур мәдәнийәт мәркизиниң рәиси болуп, паалийәт елип барған.

Җамаәт әрбаби ярмуһәммәт абдуҗаппар оғли абдусаттароф әпәнди (2-қатарда солдин үчинчи) мәдәнийәт мәркизи әзалири билән. 2011-Йили ташкәнт, өзбекистан.

Биз уйғур мәдәнийәт мәркизиниң тәшкилий ишлириға йеқиндин арилашқан йәнә бир зиялий, тәбиий пәнлириниң доктори абдулҗан бәрайеф билән алақиләшкинимиздә у мундақ деди: "йеқинда ташкәнт җамаәтчилики еғир мусибәткә учриди, сәвәби бизниң һөрмәтлик акимиз вапат болди. Биз қаттиқ қайғурдуқ. У киши җамаәтчиликниң җиқ ишлириға арилишатти. У сода мәркизидә сетиқчи, чоң сетиқчи, андин бөлүм башлиқи болди. ярмуһәммәт ака тиришчан, һәқиқәтән алға интилип яшиған киши. Йәнә бир алаһидилики, у шаир адәм. Бир қанчә китабларни язди. У 2004-йили ташкәнт шәһәрлик мәдәнийәт мәркизи қурулуп, шуниң рәиси болди. 1999-Йили җумһурийәтниң уйғур ақсақаллар кеңишиниң рәиси болди. Кейинки пәйтләрдә саламәтлики болмиди."

Мәлум болушичә, ярмуһәммәт абдусаттароф 1936-йили уйғур елиниң ғулҗа шәһиридә тиҗарәтчи аилисидә туғулған. 1953-Йили у шинҗаң милләтләр институтиниң тил-әдәбият факултетиға оқушқа киргән. 1957-Йили башқилар қатарида ярмуһәммәт абдусаттарофму һәр хил төһмәтләр билән әйиблинип, униңға "әшәддий оңчи, милләтчи" дегән қалпақ кийдүрүлгәниди. У үрүмчи әтрапидики коммуниларниң биригә әвәтилип, күчәйтилгән түзүм астида җисманий еғир әмгәккә селиниду. Төт йилға созулған азаблар нәтиҗисидә у саламәтликидин айрилған иди. ярмуһәммәт абдусаттароф ғулҗаға қайтип келип, 1962-йили 29-май күни келип чиққан ғулҗа вәқәсидә йәнә төһмәт билән әйиблинип, бир йил давамида қийин-қистақ қилинған. Кейин у совет иттипақиға көчүп кетишкә мәҗбур болуп, ташкәнт вилайитигә қарашлиқ қибрәй наһийәсиниң дорман йезисиға орунлашқан.

Һазир ташкәнт шәһиридә яшайдиған мәһәллә рәиси ниҗат ниязоф әпәндиниң ейтишичә, яррмуһәммәт абдусаттароф уйғур мәдәнийитиниң көплигән саһәлиридә көзгә чүшкән талантлиқ адәм болғаникән.

У мундақ деди: "мәшрәпләрниң һәммисини өзи тәшкил қилди. Мәшрәптики һәммә өрп-адәтләрни, қанун-қаидиләрни бизгә ейтип берәтти. У һәм журналист, һәм язғучи иди. Уйғур хәлқигә көп хизмәтләрни қилди. Өзбекистанда абруйи чоң иди. Гезит вә журналларға мақалиләр берип туратти. Қазақистандики һәммә гезитләргә бәргән. Сәнәткә яхши қизиқатти. Уйғурларниң көп сәнәт ансамбиллирини тәшкил қилишта уларға көп ярдәм бәргән."

Ниҗат ниязоф йәнә ярмуһәммәт абдусаттарофниң қазақистанға сәнәт гуруппилирини елип беришқа, һәтта бир нәччә қетим миллий ансамбилларға өзиниң рәһбәрлик қилғанлиқини, буниңдин ташқири, уларни саз әсваблири вә миллий кийим-кечәк билән тәминләш ишлириниму өз һөддисигә алғанлиқини билдүрди.

Ниҗат ниязоф йәнә мундақ деди: "үч оғул, икки қизи бар. Балилири һәммиси хәлқ хизмитидә. Уйғур десә җенини бериду. Һәммә балилири алий мәлуматлиқ. Атиси орнини бесип, балилириму уйғурлар билән җәмийәткә арилишип, қолидин кәлгән ярдимини қиливатиду. Уйғурлуқини һәмишә тән алиду. Аялиму биллә ишлигән. У һазир тирик."

Ярмуһәммәт абдусаттароф 1964-йили ташкәнт шәһиригә көчүп берип, трактор завутида, андин чиланзар йирик сода мәркизидә аддий ишчи болуп ишлигән. У 1970-йили ташкәнт дөләт университети тил-әдәбият факултетиниң журналистика бөлүмини тамамлиған. ярмуһәммәт абдусаттароф заман өзгирип, узун йиллар тиҗарәт билән шуғулланған. Кейинки йилларда у уйғур мәдәнийәт мәркәзлирини қуруш ишлириға йеқиндин арилашқан һәм өзиму рәһбәрлик лавазимларда хизмәт қилған. У, әдәбий иҗадийәт биләнму шуғуллинип, униң шеир вә һекайилири "әң әзиз устаз", "өтти өмрүм адәмләр билән", "достларсиз өткән күнлирим" қатарлиқ китаблиридин орун алған.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт