75 яшлиқ сабиқ назир мәмәт абдулла муддәтсиз қамаққа һөкүм қилинған

Мухбиримиз меһрибан
2020-03-02
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Уйғур аптоном районлуқ орманчилиқ назаритиниң сабиқ назири мәмәт абдулла әпәнди амәрикадики оғли искәндәр билән ақ сарайниң алдида. Вашингтон.
Уйғур аптоном районлуқ орманчилиқ назаритиниң сабиқ назири мәмәт абдулла әпәнди амәрикадики оғли искәндәр билән ақ сарайниң алдида. Вашингтон.
Photo: RFA

Америкада олтурушлуқ искәндәр мәмәт вә сиңлиси сүбһи мәмәтләрниң 28-феврал радийомизға билдүрүшичә, улар йеқинда уйғур аптоном районлуқ орманчилиқ назаритиниң сабиқ назири болған дадиси мәмәт абдулланиң 2019-йилиниң ахирида «бөлгүнчилик» вә «икки йүзлимичилик» җинайити билән муддәтсиз қамақ җазасиға һөкүм қилғанлиқи һәққидә учур алған.

Сабиқ назир мәмәт абдулланиң қизи сүбһиниң билдүрүшичә, улар 2017-йили тутқун қилинған дадиси мәмәт абдулла үстидин 2019-йили 9-ай вә 12-ай мәзгилидә икки қетим сот ечилғанлиқи һәққидә учур алған икән.

9-Айда ечилған 1-қетимлиқ сотқа аилә әзалиридин үрүмчидики һәдиси қатнаштурулғанлиқи мәлум. Һәдисиниң билдүрүшичә, 3 йилдин буян тутқунда турған дадиси оруқлап кәткән, қизи билән сотта сөзлишиш имканийити болмиған. Сотта сабиқ назир мәмәт абдулла «бөлгүнчилик» вә «икки йүзлимичилик» билән әйибләнгән болуп, сот мәйданида униңға өзини ақлаш пурситиму берилмигән.

2-Қетимлиқ сот 2019-йил 12-айда йепиқ һаләттә ечилған болуп, аилә әзалири сотқа қатнаштурулмиған. 1-Қетимлиқ вә 2-қетимлиқ йепиқ сотниң һөкүми аилисидикиләргә дадиси үчүн тәклип қилинған хитай адвокат арқилиқ телефонда ағзакий йәткүзүлгән.

Униң оғли искәндәр әпәндиниң билдүрүшичә, сабиқ назир мәмәт абдуллаға «бөлгүнчилик» вә «икки йүзлимичилик» җинайити артилип, муддәтсиз қамаққа һөкүм қилинған. Сотта униңға 4 милйон йүән хитай хәлқ пули җәриманә қоюлған. Мәмәт абдулла аилисиниң барлиқ мал-мүлки мусадирә қилинған. Униң аялиниң пенсийә мааши, суғуртиси қатарлиқлар 3 йилдин буян тохтитилған. Шундақла униң оғли искәндәрниң намидики 1000 модин артуқ йәрму мусадирә қилинған икән.

Пәрзәнтлири тәминлигән учурлардин мәлум болушичә, мәмәт абдулла 1947-йили корлада туғулған. Мәмәт абдулла хитай һөкүмити өзи тәрбийәләп өстүргән уйғур кадир болуп, у 1983-йилдин 1993-йилғичә корла шәһириниң башлиқи, тарим дәрясини башқуруш идарисиниң мудири қатарлиқ вәзипиләрдә болған.

1993-Йилдин 2008-йилға қәдәр уйғур аптоном районлуқ уйғур аптоном районлуқ орманчилиқ назаритигә назир қатарлиқ вәзипиләрдә болған. 2008-Йили пенсийәгә чиққан мәмәт абдулла хитай һөкүмитиниң рухсити билән бирқанчә қетим америкадики пәрзәнтлирини йоқлап америкиға кәлгән. У 2017-йили америкадики пәрзәнтлирини йоқлап келиш сәпириниң алдида уйғур аптоном районидики мунасивәтлик һөкүмәт органлириниң рухситини алған. Әмма шу йили 29-апрел, йәни сәпәргә чиқиш һарписида туюқсиз тутқун қилинип, елип кетилгән икән.

Радийомиз 2018-йил 12-айниң 6-күнидики хәвиридә уйғур аптоном райондики һәр дәриҗилик идарә-органлардин сабиқ назоир мәмәт абдулланиң тутқун қилинишиға қарита ениқлаш елип барған иди. Нәтиҗидә уйғур аптоном районлуқ орманчилиқ назаритиниң пенсийәгә чиққан назири мәмәт абдулланиң 2017-йили 5-айниң бешида «икки йүзлимичилик» билән әйиблинип, тутқун қилинғанлиқини вә лагерға елип кетилгәнликини дәлиллигән иди.

Пәрзәнтлириниң билдүрүшичә, бу йил 75 яшқа киргән сабиқ назир мәмәт абдулла хитай һөкүмити өзи тәрбийәлигән дөләт кадири болуп, хитай һөкүмити үчүн 40 йилдин артуқ хизмәт қилип, пенсийәгә чиққан икән. Әмма хитай һөкүмити өзи үчүн садақәт билән ишлигән бу дөләт кадириниму ахирида аяп қоймиған. яшанған, көп хил кесили бар мәмәт абдулла уйғур районида хитай һөкүмити тәрипидин җазаланған нурғунлиған уйғур кадирларға охшашла ахирқи һесабта хитай һөкүмити тәрипидин җазаланған. 75 яшқа киргән дадисиниң тутқун қилинип, «бөлгүнчилик» вә «икки йүзлимичилик» қалпиқи билән муддәтсиз қамақ җазасиға һөкүм қилиниши униң пәрзәнтлирини қаттиқ әнсирәткән шундақла уларниң хитай һөкүмитидин күтүп кәлгән барлиқ үмидлирини бәрбат қилған.

Мәмәт абдулланиң қизи сүбһи вә униң оғли искәндәр йәнә 2020-йили киргәндин буян өзлириниң узун муддәтлик сүкүтни бузуп, америкадики мунасивәтлик һөкүмәт органлири вә таратқуларда дадиси һәққидә ашкара испат беришкә башлиғанлиқини билдүрди. Улар һелиһәм хитай һөкүмитидин үмид күтүватқан уйғурларниң тутқундики уруқ-туғқанлири үчүн һәққанийәт мәйданида туруп дуня җамаити алдида һәқ сөзни қилишини вә батурлуқ билән гуваһлиқ беришини тәвсийә қилди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт