Америка дөләт мәҗлисиниң доклати уйғурларға қандақ әмәлий мәнпәәтләрни елип келиду?

Уйғурларниң кишилик һоқуқ вәзийити дунядики һәрқайси кишилик һоқуқ тәшкилатлириниң диққәт қилидиған муһим мәсилисигә айланмақта. Америка дөләт мәҗлиси хитай ишлири комитетиниң 2010 - йиллиқ доклатидиму уйғур мәсилисигә алаһидә йәр берилгән болуп, уйғурларниң хитайда әң еғир зулумға учраватқанлиқи билдүрүлгән.
Мухбиримиз ирадә
2010-10-19
Share
US-CONGRESS-305.jpg Америка дөләт мәҗлисидин бир көрүнүш.
www.house.gov

Доклатта, хитай даирилириниң 5 - июл вәқәсигә даир делоларни бир тәрәп қилиш әһваллири, уйғур елидә қанунни дәпсәндә қилиш әһвалиниң еғирлашқанлиқи вә йеңи хитай секретар җаң чүншйәнниң бастуруш сияситигә варислиқ қиливатқанлиқиға охшаш мәлуматлар берилгән.

Бу йиллиқ доклатта йәнә, хитай һөкүмити тәрипидин уйғур районида елип бериливатқан һалқима тәрәққият пилани һәққидиму пикир баян қилинған болуп, һазир уйғур районида йолға қоюлуватқан йеңи иқтисадий тәрәққият пиланлириниң әмәлийәттә хитай көчмәнлири вә һакимийәт бешидикиләрниң мәнпәәти үчүн пайдилиқ пайдилиқ икәнлики әскәртип өтүлгән. Униңда уйғур районидики қош тиллиқ маарип сиясити, көчмән йөткәш мәсилиси қатарлиқ мәсилиләр үстидә тохтилип, уйғурларниң өз туприқида аз санлиқ вәзийитигә чүшүп қелиштәк хәтәргә дуч келиватқанлиқи алаһидә тәкитләнгән.

Биз бу доклатта оттуриға қоюлған мәсилиләр һәққидә көз қарашлирини елиш үчүн уйғур зиялийлиридин түркийә әгә университетиниң профессори алимҗан инайәт әпәндини зиярәт қилдуқ. У, доклатта ейтилған хитайдики аз санлиқ милләтләрниң зулумға учраш мәсилиси һәққидә өз көз қарашлирини баян қилди.

Алимҗан инайәт әпәнди доклатта оттуриға қоюлған уйғур райониға көчмән йөткәш сиясити вә уйғурларниң өз вәтинидә аз санлиқ болуп қелиш хәвпигә дуч келиватқанлиқи һәққидиму өз көз қаришини баян қилди вә сөзиниң ахирида, бу доклатниң әһмийитиниң чоңлуқини, әмма буниң ялғуз мәсилә барлиқини ейтип қоюш биләнла чәклинип қалса болмайдиғанлиқини тәкитлиди.

Биз мәзкур доклатниң әһмийити вә униң чәтәлләрдики уйғур кишилик һоқуқ паалийәтлиригә қандақ тәсир көрситидиғанлиқи һәққидә пикрини елиш үчүн америка уйғур бирләшмисиниң муавин рәиси адвокат алим сейитоф әпәндини зиярәт қилдуқ. Алим сейитоф әпәнди америка дөләт мәҗлиси тәрипидин доклатниң тәйярлиниш җәряни вә униң роли һәққидә мәлумат бәрди.

Алим сейитоф әпәнди йәнә, бу хил доклатларниң уйғурлар вә шундақла чәтәлләрдики уйғур паалийәтлиригә көрситидиған тәсири үстидә тохтилип, буниң уйғурларға елип келидиған әмәлий мәнпәәтлириниң зорлуқини ейтти.

Юқиридики аваз улинишидин, бу һәқтики мәлуматимизниң тәпсилатини аңлайсиләр.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт