"Германийә хитай маллирини байқут қилиши керәк!"

11 - Април күни германийә парламенти мәхсус тибәт мәсилиси тоғрилиқ йиғин чақирип, тибәткә ярдәм қилишниң үнүмлүк бир тәдбирлири һәққидә музакирә елип барған иди. Йиғинда германийидики төт чоң партийиниң бири болған йешиллар партийисини мәркәз қилған зор көп сандики парламент әзалири, хитай маллирини байқут қилиш тәшәббусини оттуриға қойған.
Мухбиримиз әкрәм хәвири
2008-04-22
Share

Франкфурт алгәмәини" гезитиниң шу күнидики мәлуматиға асасланғанда, йиғинда "германийә хитай маллирини байқут қилиши керәк. Һич болмиса, һәптиләп байқут қилиш сәпәрвәрликини уюштуруш керәк" дегән пикир асасий салмақни игилигән.

16 - Април күни, хитай һөкүмитиниң чәтәллик оқуғучиларни үч айлиқ мәҗбурий тәтилгә қистиғанлиқи тоғрисидики хәвәр германийә мәтбуатлирида йәнә бир қиззиқ темиға айланди. Арқидинла, 17 - април күни, хитайниң чәтәллик саяһәтчиләргә үч айғичә виза бәрмәйдиғанлиқи елан қилинди. Хитайниң бейҗиң олимпикиниң бихәтәрликидин әнсирәп оттуриға қоюватқан бу ғәлитә тәдбирлири, бир тәрәптин кишиләрниң ғәзипини қозғиса, йәнә бир тәрәптин күлкисини кәлтүргән. Террор һуҗумидин сақлиниш үчүн йолға қоюлған бир ‏- биридин бимәнә бу тәдбирләр, хитайниң қанчилик аҗизлиқини ениқ көрситип бәргән.

Дуня гезитиниң мәлуматлириға асасланғанда, 19 - април күни, германийә йешиллар партийиси рәһбәрлири баварийә шитатиниң баш министири, християн сотсиял партийисиниң рәиси гүнтһәр бәккстәин әпәндини олимпикни байқут қилишқа чақирған. Йешиллар партийисиниң германийә парламентидики вәкили волкер бекк әпәнди баш министер гүнтһәр бәккстәин әпәндиниң 8 - айда хитайда елип баридиған зияритиниң күнтәртипини елан қилишини, униң зияритиниң олимпикниң ечилиш мурасимиға тоғра кәлмәсликини үмид қилидиғанлиқини билдүргән. Уйғурлар мәсилисигә йеқиндин көңүл бөлүп келиватқан йешиллар партийисиниң баварийидики мәсуллиридин маргарәта баусә ханимму, гүнтһәр бәккстәин әпәндигә мәхсус уйғурлар мәсилисидин мәлумат бәргән. Уйғурларниң тибәтликләрдинму бәттәр еғир әһвалда икәнликини, әгәр у олимпикниң ечилиш мурасимиға қатнашса, инсан һәқлири мәсилисигә бипәрва муамилә қилған болидиғанлиқини оттуриға қойған. Мәлумки, маргарәта баусә ханим 2006 - йили 11 - айда, уйғур миллий һәрикитигә зиянкәшлик қилишқа урунған миюнхендики хитай баш консулини җасуслуқ қилмиши билән әйибләп сотқа бәргән иди.

19 - Април күни йәнә, олимпик мусабиқисиниң қиличвазлиқ түридики дуня чимпиюни имкә ханим телевизорда баянат елан қилип, олимпикниң ечилиш мурасимини байқут қилидиғанлиқини җакарлиди. Бу германийидики олимпикни байқут қиливатқан тәнтәрбийә маһирлириниң тунҗиси вә ахирқиси әмәс. Германийә тәнһәрикәтчилири ичидә олимпикни байқут қиливатқанларниң сани әң көп болмақта.

Диққәтни тартидиғини шуки, германийидә хитай маллирини рәт қилиш долқуни йәнә қозғалған. "Германийә долқунлири радиоси"ниң алдинқи күнидики хәвиридә көрситилишичә, көплигән кишиләр хитай маллиридин ялғуз сүпитиниң начарлиқи яки тәркипидә зәһәрлик мадда болғанлиқи түпәйлидин әмәс, бәлки хитайниң инсан һәқлири дәпсәндичиликидин йиргинип рәт қиливатқанлиқини билдүрүшкән. Герман зиялийси виолләттә ханим зияритимиз қобул қилғанда, хитай маллириға әмди һәргиз қаримайдиғанлиқини, һәр қандақ бир нәрсә сетивалса, униң хитайда ясалмиғанлиқи ениқланғандин кейин андин алидиғанлиқини сөзлиди һәмдә өзиниң узундин буян хитайни бир зиярәт қилишни ойлап кәлгәнликини, лекин хитайниң уйғурлар вә тибәтликләр үстидин йүргүзүватқан зораванлиқи һәққидә чүшәнчә һасил қилғандин кейин, бу нийитидин янғанлиқини әскәртти.

19 - Април күнидики йәнә бир тәпсилий хәвәр диққәтни чекиду. Албанийиниң "зера" дәп атилидиған күндилик гезитидә бесилған "шинҗаң вә тибәт немә үчүн тинҗимайду?" намлиқ хәвәрдә, уйғурлар һәққидә әтраплиқ мәлуматлар берилгән. Уйғур мусулманлириниң дәрди, уйғур миллий һәрикитиниң хитайлар тәрипидин террор билән қарилиниши, памир вәқәси, хотәндики аяллар намайиши, айрупилан булаш вәқәси, гуантанамодики уйғурлар мәсилиси вә икки террор гурупписиниң қолға чүшкәнлики қатарлиқ йеқиндин буян шәрқий түркистанда йүз бәргән уйғурларға алақидар зор вәқәләр тоғрисида мәлуматлар бәргән.
 
"Дуня гезити"ниң 19 - апрелдики хәвәрлиридә йәнә, дуня уйғур қурултийиниң мушу бир нәччә күн ичидә берлинда хәлқаралиқ бир паалийәт оюштуридиғанлиқидин вә мәзкур тәшкилатниң рәиси рабийә қадир ханимниң берлинға қәдәм тәшрип қилидиғанлиқидинму мәлумат бәргән. 

Йеқиндин буян германийә мәтбуатлирида тибәтликләргә алақидар хәвәрләрниң сани алаһидә көп болупла қалмай, уйғурлар мәсилисигә аит хәвәрләрму күндә дегүдәк көзгә челиқип турмақта. Болупму, уйғурлар мәсилиси германийиниң юқири дәриҗилик һөкүмәт хадимлири арисида һәм германийә парламентида тилға елинип турмақта.

 
Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт