Himmet ghayige yétishning aldinqi sherti

Himmet sözi bérer ishni qilish üchün bel baghlap intilish dégen menini ipadileydu. Himmet her qandaq bir ishni emelge ashurushning aldinqi shertidur. Himmet üstünlük yaki töwenlik bilen teriplinidu.
Muxbirimiz ömerjan toxti
2010-02-18
Share

Kishiler himmet jehette bir xil bolmaydu. Bezilerning himiti aliy, bezilerning himmiti töwen bolup, töwenliktin eng addi derijilergiche chüshüp qalidu.

Himmet derijiliri

Imam ibni qeyyim ali himmetni tonushturup mundaq dégen:" aliy himmetning adettiki himmetlerge nisbeten üstünlüki xuddi eng yoqiri upuqta jewlan qilghan qoshning bashqa qushlargha bolghan üstünlükige oxshash bolup, töwendiki qushlargha yetken bextsizlikler yoqiri upuqtiki qushqa yetmeydu. U yoqiri upuqta qanchilik örligenséri balayi apetlerdin shunchilik yiraq bolghinidek, qanchilik töwenligenséri bextsizlikler uni shunchilik téz tipiwalidu."

Himmetning türliri

Imam ibni qeyyim yene mundaq dégen:" himmet ikki türlük bolup: biri, tebi'iy himmet, yene biri, yétildürülgen himmet yeni tirishish bilen qolgha kélidighan himmettur. Tebi'iy himmet aliy bolsun, töwen bolsun allah teripidin bérilgen himmet bolup, uni tirishchanliq bilen östürüsh mumkin bolghandek, biperwaliq bilen öz hali boyiche tashlap qoyushmu mumkin. Igisining perwish qilishi bilen uningdiki himmet derije qazinip aliy himmetke aylan'ghinidek, uni perwish qilmastin tashliwétish bilen uningdiki himmet tügishidu. Himmet bu jehette eqil paraset, güzel exlaq we bashqimu süpetlerge oxshashtur."

Aliy himmet heqqide qisse

Meshhur yazghuchi doktur tewfiq el wa'iy "himmet" namliq eseride munu qissi'ini bayan qilghan: yaponiye tereqqi qilishining awwalqi harpisida gérmaniyige oqughuchilirini ewetkende, ereb döletlirimu arqa arqidin oqughuchi ewetkenidi. Yaponiyidin barghan oqughuchilar millitini tereqqi qildurush yolida dölitige qaytti. Emma ereb döletliridin barghan oqughuchilar sermayisiz quruq qol qaytti. Bu néme sewebtin shundaq boldi? bu so'alning jawabini tépish üchün töwendiki munu qissisini oqup chiqishqa toghra kélidu.
 
Yaponiye hökümiti teripidin gérmaniyige téxnika öginishke ewetilgen oqughuchi osahér mundaq deydu:

-- Eger men gérmaniyide oquwatqan mezgilimde mu'ellimning nesihetlirigila kupaye qilip izdenmigen bolsam, héchqandaq netijige érishelmigen bolattim. Dölitim méni gérmaniyide ilmiy téxnika qa'idisini öginishke ewetkenidi. Kichik tiptiki motorni yasashni öginishke bekmu qiziqattim. Lékin qandaqla bir motor bolmisun, uning özige xas modili bolidighanliqini bilettim. Bu her qandaq sana'etning asasi édi. Mu'ellim méni emeliy tejribilerge ündimestin, hemishe kitabtiki nezeriyelernila oqushumni tewsiye qilatti. Men motor ishlepchiqirishning nezeriyilirini pishshiq oqighan we chüshen'gen bolsammu, motorning yénigha kelginimde bu yochun dunya aldida ganggirapla qalattim.
 
-- Künlerning biride, italiyide yasalghan motorlarning yermenkisi bolidighanliqidin xewer taptim. Ay béshi bolghanliqtin ma'ashim qolumgha tekken édi. Yermenkidin ikki atning küchi bar kichik tiptiki motordin birini bar pulumning hemmige sétiwaldim. U bekmu éghir idi. Uni teslikte kötürüp yatiqimgha élip keldim. Motorning her teripige zoq bilen qarap chiqip, mana bu yawropaliqlar küchining siri, eger men mushuningdek bérer motor yasap chiqalisam, yaponiye tarixida chong özgirishler bolatti, dédim ichimde. Kitablirim arisidin motorning süretlik telimatini tépip chiqtim - de, tertib boyiche motorni chuwushqa bashlidim. Her bir parchisini chuwighinimda aq qeghezge uning resimini sizish bilen birge nomur qoyup mangdim. Hemmini parchilap bolup yene qayta qurashturdum. Her küni 15sa'ettin köprek ishlesh bilen bu ishni üch kün uda dawamlashturdum. Tötinchi küni bu xewerni bizning guruppa bashliqimizgha yetküzginimde u tolimu memnun boldi we buzuq motordin birini manga bérip uni yasap chiqishimni buyridi. On kün qattiq ishlesh jeryanida bu motorning buzulghan yérini tapalidim. Motorning ichidiki üch kichik parche uprap ketkenliktin ishtin chiqqan iken. Bu üch parchining ornigha bolqa bilen urup, qolum bilen yéngi parchilarni yasap chiqtim.
 
-- Guruppa bashliqimiz shuningdin kéyin méni motor parchilirini özüm yasap chiqip qurashturushumni tewsiye qilghanliqi üchün tömür, mis we alyumin éritidighan zawutqa ishchi bolup kirdim. Gérman mu'ellimim manga tapshurghan dokturluq ilmiy maqalisimu qépqaldi. Her küni 15 sa'et ishleymen. Ustilarning xizmitini qilimen, gahida til ahanetlirinimu anglaymen. Lékin bularning hemmisini wetinim yaponiye üchünla qildim.

-- Yaponiye hökümet bashliqi mékadu halimni anglighan we öz yénidin 5 ming jüney istérliyini ewetkeniken. Uninggha motor saymanliridin sétiwaldim. Men gérmaniyidin qaytip yaponiyige barghinimda, héliqi bashliq méni qobul qilidighanliqini éytqan iken. Uninggha jawaben, "men bashliq bilen körüshüshke téxi salahiyetlik emesmen, peqet yaponiyide motor ishlepchiqirish zawutini qurup bolghandin kéyinla uning bilen körüshüshke salahiyetlik bolalaymen"dédim. 9 Yilda tömür zawutini qurup bolduq. Mékaduning aldigha "yaponiyide ishlendi" dégen marka yézilghan 10dane motorni élip keldim. Mékadu motorning awazini anglap "bu hayatimda tunji qétim anglawatqan we tolimu yaqturup qalghan bir muzika boldi, chünki u yaponiyide ishlen'gen motorning awazi emesmu!" dédi. Shundaq qilip biz yaponluqlar gherb küchining sirini biliwalduq we bu sirni yaponiyige élip kelduq. Bu emeliyette, yawropaning küchini yaponiyige yötkigenlik we yaponiyini gherbke yötkigenlik édi.

Yuqiridiki awaz ulinishidin, bu heqtiki melumatimizning tepsilatini anglaysiler.
 
Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet