Kilimat özgirishi pütün dunyada choshqa zukamining tarqilish weziyitini jiddiyleshtürdi

Choshqa zukam yuqum ehwali heqqide élan qiliniwatqan statistikiliq yéngi melumat hem xewerlerge qarighanda, nöwette choshqa zukam pütün dunya miqyasida yenimu téz sür'ette tariliwatqan bolup, Uyghur élimu choshqa zukamining shiddetlik hujumigha uchrimaqta.
Muxbirimiz gülchéhre
2009.09.17
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Choshqa-zukami-305 Süret, 26 - aprél, méksikida sayahette boluwatqan ikki yaponluq sayahetchi, maska taqighan halda méksika shehirining melum kochisida olturghan körünüsh.
AFP Photo

Uyghur élidiki yuqumdarlar köpeymekte

Xitay sehiye ministirliqining torida Uyghur élining choshqa zukam tarqilish ehwali heqqide 16 - séntebir ashkarilan'ghan melumatigha qarighanda, pütün Uyghur élide choshqa zukam wirusi yuqumdarlirining sanida yene örlesh körülgen bolup, 15 - séntebir ürümchi waqti 17 giche bolghan waqitqa qeder, qaramayda yene üch neper, maytaghda üch neper yuqumdarning qoshulushi bilen Uyghur élidiki choshqa zukam yuqumdarlirining sani 63 neperge yetken. Yuqumdarlar ichide ölgenler melum bolmighan.

Ürümchide 5 - séntebir melum bir ottura mektep oqughuchisining choshqa zukam bilen yuqumlan'ghanliqi ashkarilinishi, Uyghur élide tunji körülgen yuqumdar hésablinidu, ikki kün'ge yetmigen waqit ichide ürümchide choshqa zukam yuqumdarlirining sanining shiddet bilen örlep 43 yétishi bilen Uyghur élidiki amma hem munasiwetlik da'irilerning choshqa zukamigha nisbeten sezgürlüki birdinla ashti.

Buning aldida ürümchi yuqumluq késelliklerning aldini élish merkizining 14 - séntebir élan qilghan statistikisida, Uyghur élidiki choshqa zukam yuqumdarlirining 60 qa yetkenliki, buning 51 ning ürümchide qalghanlirining qarimay hemde maytaghda ikenliki körsitilgen idi. Nöwette ürümchide choshqa zukam yuqumdarlar sanida özgirish bolmighan bolsimu, doxturxanilarda közitiliwatqanlar sani 1549 neperge yetken.

Uyghur éli sehiye nazaritining doklatigha qarighanda, Uyghur élide melum bolghan yuqumdarlarning köpinchisi bashlan'ghuch hem ottura mektep oqughuchiliri bolup, qarimay hem maytaghda yéngidin di'agnoz qoyulghanlarning hemmisi bashlan'ghuch mektep oqughuchiliri iken. Emma da'iriler yuqumdarlarning yéshi we millet ayrimisini ashkarilimidi.

Xitay da'iriliri choshqa zukam tarqalghanliq sewebi bilen yéngi oqush mewsumi bashlinip üch kündin kéyin ürümchidiki barliq mekteplerde ders toxtatqan idi. Mektepler bu hepte qayta ders bashlighan bolup, mekteplerde choshqa zukam waksinisi qilish jiddiy élip bérilmaqta iken.

Uyghur éli sehiye mutexessisliri küz peslide yuqumluq zukam tarqilish mezgilining yétip kélishi, choshqa zukam wirosiningmu birlikte pesillik tarqilishni qozghighan dep perez qilmaqta iken.

Xitay boyiche yuqumdarlar 10 mingdin ashti

Xitaydiki choshqa zukam yuqum ehwali heqqide xitayning munasiwetlik tor betliride ashkarilan'ghan melumatlatlargha qarighanda, choshqa zukam wirusi awghust éyidin bashlap xitayda yenimu téz tarqilishqa bashlighan bolup, awghusttin sintebirgiche bolghan ariliqta choshqa zukam yuqumdarliri xitaydiki 31 ölke hem sheherlerde bayqalghan.

Shinxu'a torining xewirige qarighanda, 16 - sintebirgiche bolghan ariliqta xitay boyiche éniqlan'ghan choshqa zukam yuqumdarlirining sani on ming 221 neperge yetken. Buning ichide 6098 nepiri dawalap saqaytilghan. Choshqa zukam seweblik ölgenler körülmigen.

Xitayda jem'iy 36 mektepte oqughuchilar arisida choshqa zukam tarqap, memliket boyiche nurghun mektepler ders toxtatqan.

Xitaydiki métrologiye we sehiye mutexessislirining agahlandurushiche, "xitayning köp qisim jayliri nöwette pesil almishish mezgilide bolup, bolupmu hawa témpratorisining jiddiy özgirishi, köp höl yéghin qatarliq tebi'iy shara'it pesillik zukam wiruslirining tarqilishigha türtke bolup bilen bir waqitta,jiddiy tarqilishchan choshqa zukaminingmu jiddiy yamrishigha seweb bolmaqta."

Chünki tetqiqatlargha qarighanda, choshqa zukam wirusi eng aktip pa'aliyet qilidighan shara'it 10 sélsiye giradus etrapida bolup, séntebir ayliri köz peslining kirishi bilen nurghun jaylarning kélimati choshqa zukam wirusning janlinishigha shara'it yaratmaqta iken. Küz hem qish pesilliri her xil yuqumluq zukam wirusliriningmu janlinish waqti bolup, buning bilen séntebir we öktebir aylirining choshqa zukamimu, bashqa zukam wirusliri bilen qoshulup pesillik tarqilishni élip kélishi mumkin dep perez qilmaqta iken.

Xitay sehiye ministirliqining choshqa zukamigha da'ir 11 - séntebir élan qilghan doklatigha qarighanda, xitayda ötken aydin bashlap choshqa zukam mundaq töt tarqilish alahidilikige ige bolghan bolup, 1 - xitay chong quruqluqida közitiliwatqan bimarlar ichidin choshqa zukam yuqumdarlirining sanida éshish körülgen. 2 - Kishiler köp yighilghan ammiwi orunlarda, bolupmu mekteplerde tarqilishi jiddiy bolghan. 3 - Nopus jehettin alahide chong bolghan sheherlerde choshqa zukam yuqumdarlirida éghir késellik alametliri körülgen. 4 - Sheherlerdin yézilargha qarap yamrashqa bashlighan.

Choshqa zukam wirusi dunyada 3 mingdin artuq kishining jénigha zamin boldi

17 - Séntebir dunya sehiye teshkilati, choshqa zukam yuqum ehwali heqqide axbarat tarqitish usulini özgertidighanliqini élan qilghan bolup, yeni her qaysi dölet hem rayonlardiki yuqumdarliri sanida téz hem jiddiy éshish körülüp toghra statistika qilishmu riqabetke duch kelgen.

Shu seweblik dunya sehiye teshkilati,choshqa zukam yuqum ehwali heqqide axbarat élan qilish usulini özgertip, kéler heptidin bashlap yuqumdarlarning éshish sanini élan qilmaydiken.

Dunya sehiye teshkilati, dunya choshqa zukam yuqum ehwali heqqide 12 - séntebir tarqatqan axirqi statistikiliq melumatigha qarighanda, choshqa zukam tarqilishqa bashlap 11 - sintebirgiche,melum bolghan yuqumdarlar 277 mingdin ashqan,mezkur wirus3205 neper kishining jénigha zamin bolghan, buning ichide amérika qit'eside ölgenler 2467 neper iken.    Emma, dunya sehiye teshkilati doklatida yene, bu sanning emeliy yuqum ehwaligha qarighanda körinerlik töwen bolushi mumkinlikini tekitligen.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet