Қийинчилиқта қалғанларни йөләш гүзәл әхлақтур

Мусулманлар әгәр әмәл қилса, улар әң есил пәзиләт вә әң гүзәл әхлақларға игә кишиләрдур. Хәйр - сахавәт, бир - бирини йөләш, ярдәм қилиш вә өз ‏ - ара һәмкарлиқ мусулманларниң етиқадиға вә күндилик турмушиға сиңип кәткән яхши адәт. Хусусән уйғурлар бу гүзәл әхлақ вә яхши адәтләрниң гуваһчиси болуп, уйғурлардики хәйр - сахавәт роһи һәқиқәтән кишини қайил қилиду.
Мухбиримиз өмәрҗан тохти
2009-08-19
Share

" Һазирқи заман илимлири вә мусулманларниң өз ‏ - ара һәмкарлиққа болған еһтияҗи"

Сәуди әрәбистаниниң мәдинә мунәввәрә шәһиридә чақирилған " һазирқи заман илимлири вә мусулманларниң өз ‏ - ара һәмкарлиққа болған еһтияҗи" дегән темидики чоң йиғинда суданниң мәшһур өлимаси исам әл бәшир һәмкарлиқ вә меһрибанлиқ һәққидә тохтилип мундақ деди:" "пәйғәмбәр әләйһиссалам юмшақлиқ қандақ бир нәрсигә кирсә уни чирайлиқлаштуриду, қопаллиқ қандақла бир нәрсигә кирсә уни сәтләштүриветиду" дәп көсәткән. Мусулманлар күндилик турмушида, әң муһим болған сода - сетиқ, пул муамилә кәсиплиридин башлап пүтүн һаят саһәлиридә муәййән диний вә миллий әнәнә бойичә иш көриду. Улар тәйяр таплиқни яман көриду, ишләшни вә ишлигәндиму һалал кәсипни вә өз қолиниң тәри билән пул тепишни яхши көриду. Чүнки пәйғәмбәр әләйһиссалам : "кәсипниң әң яхшиси кишиниң өз қоли билән ишлигән иши вә һалал содидур" дәп көрсәткән. Бу һәдис өз иқтидари вә өз меһнити билән пул тепишниң әң шәрәплик кәсип икәнликини баян қилиш билән биргә , содиниң әң яхши кәсип икәнликикә ишарәт қилған. Мусулманлар өз меһнити вә күчи билән ишләп һаят кәчүрүшкә буйрулған болсиму, һәр түрлүк сәвәбләр түпәйли җәмийәттә бәзи кишиләр ишләшкә қадир болалмайду яки ишлисиму турмушини җайида қамдиялмайду яки бирәр сәвәб билән қәрздар болуп қалиду. Нәтиҗидә җәмийәттики қол илкидә бар кишиләрниң ярдимигә муһтаҗ болуп қалиду. Шуңа мусулманларниң дәстурида, җәмийәттики байларниң пеқирларға ярдәм қилиши ярдәмсөйәрликтин һалқип, қилмиса болмайдиған пәрз дәриҗигә көтүрүлгән. Мусулманлар мушу есил хислити билән башқиларға үлгә болиду. Пәйғәмбәр әләйһиссалам " кимки қийинчилиқта қалған бир кишиниң шу қийинчилиқтин қутулушиға ярдәм қилидикән, аллаһ уни қиямәтниң қийинчилиқлиридин қутулдуриду" дейиш арқилиқ мусулманларни моһтаҗларға, пеқирларға вә қийин әһвалда қалғанларға маддий вә мәниви һәр җәһәттин ярдәм қилишқа күчлүк тәшәббус қилған .

Қәрздарға кәңчилик қилиш гүзәл әхлақ

Исам әл бәшир йәнә мундақ деди: қәрздарға кәңчилик қилишниң пәзилити һәққидә қуран кәримдә: " әгәр қәрздарниң қоли қисқа болса, униң һали яхшиланғучилик күтүңлар, әгәр (хәйрлик иш икәнликини билсәңлар , қийинчилиқта қалған қәрздардин алидиған қәрзни униңға) сәдиқә қилип беривәтсәңлар, силәр үчүн техиму яхши" дәп тәлим берилгән. Пәйғәмбәр әләйһиссалам : "кимки өзигә қәрздар болуп қалған адәмгә мөһләт бәрсә яки униңдин қәрзни көтүрүвәтсә, қиямәт күни у адәм әршниң сайисида болиду" дәп көрсәткән.

Әгәр мусулманлардин һәммә киши бу тәлиматларға чин әмәл қилидиған болса, мусулманлар арисидики һәмкарлиқ, бир - бирини йөләш, хәйр - сахавәт роһи җәмийәттә өз ипадисини тапқан болатти. Нәтиҗидә, кишиләр оттурисидики меһри - муһәббәт, достлуқ вә қериндашлиқ риштиси техиму күчләнгән болатти.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт