Сәврчанлиқ гүзәл әхлақ

Сақлаш, сәбир қилиш вә күтүшләр дуня қанунийити вә рәт тәртипидур. Мәсилән: уруқ йәргә селинип болғучила үнмәйду. Үнсиму һаман һосул бәрмәйду. Бәлки үнүп, өсүп йетилип пишқичә күтүшкә тоғра келиду. Төрәлмиму толуқ инсан болиши үчүн аниниң қорсиқида бир қанчә ай туриду. Вақит дунядики һәр бир һәрикәт вә җимлиқниң кийими.
Мухбиримиз өмәрҗан тохти хәвири
2008-08-11
Share

 Әгәр биз вақиттин һалқип чидамсизлиқ қилсақ, чидимаслиқниң отида азабланғандин башқа қанунийәт бойичә һәрикәт қилидиған шәйиләрниң маһийитидин һеч нәрсини өзгәртәлмәймиз.

Киризис күчийип мурәккәпләшсә, қийинчилиқ еғирлишип зулмәтлик кечә узарса, пәқәт сәбирла инсанға гаңгираштин қоғдайдиған нур, чүшкүнлүк вә үмидсизликтин қутулдуридиған йол ата қилиду. Сәбир һәр қандақ инсан дин вә дунялиқ ишлирида еһтияҗлиқ болған пәзиләт. Инсанниң иш - һәрикити үмид арзулири, сәбирчанлиқ вә чидам билән юғурулған болиши зөрүр. Бир һәдистә:" сәбир - чирақтур" дәп кәлгән. Чирақ қараңғуни йорутқандәк, сәбирчанлиқму инсанниң тохтавсиз алға илгириләш йолини йорутуп бериду.

Абдулкерим һаҗим  билән сөһбәт

Сәуди әрәбистаниниң мәккә мукәррәмә шәһиридә турушлуқ  яш алим абдулкерим һаҗим сәбир һәққидә тохтулуп мундақ деди:" бу дуня синақ вә имтиһан дуняси болғанлиқтин, инсан баштин кәчүргән һәр бир  синақ һәрхил синақлар ичидики бир һалқидур. Еғир синақларниң сәвәблириму йошурун болиду.  Шуңа инсан өзини җәң мәйданидики әскәрдәк һәр синаққа һазир тутуши зөрүрдур. Кишиләр адәттә сәбирдин ибарәт һәқиқәтни есидин чиқирип қоюп қийинчилиққа дуч кәлгәндә гаңгирап қалиду. Биарам болиду. Инсан оңушсизлиққа учриса, бешиға еғир күнләр кәлсә кәң җаһан униңға тарийиду. Күнләр қийинлишиду. Шуниң билән ишни тезрәк бир тәрәп қилишқа уруниду. Сәбирчанлиқ бүйүклүкниң намайәндиси, мукәммәлликниң бәлгиси , роһниң әтраптики ишларға рәһбәрлик қилғанлиқиниң дәлилидур."

Сәбирчанлиқ пишип йетилгәнликниң аламити

Абдулкерим һаҗимниң ейтишичә, сәбирчанлиқ пишқан әрликниң, йүксәк батурлуқниң асаслиридин биридур. Һаятлиқниң синақлириға тутруқсиз  адәмләр бәрдашлиқ берәлмәйду. Адәттә биравда йөткимәкчи болған еғир  йүк болса, у кичик бала, кесәлчан яки авақ кишиләрни ишләтмәйду. Бәлки күчлүк әрни таллайду.

Һаятлиқму шуниңға охшаш болуп, һаятлиқниң вәзиписи һаятлиқни бир басқучтин йәнә бир басқучқа көтүрүшни пәқәт әң чидамлиқ, сәбирчан, пишқан кишиләрла үстигә алалайду. Шуниң үчүн йетәкчи вә йолбашчиларниң синақ вә мушәққәтләрдики несивиси башқилардин көп болиду.

Нәпсиниң шәһваний истәклирини пәқәт сәбирла турғузалайду

Абдулкерим һаҗимниң ейтишичә, адәттә өзи қизиқип кәтмәйдиған пайдилиқ ишларни қилиш, қизиқидиған нәпсанийәтчиликтин өзини тартиш пәқәт сәбирчанлиқ биләнла әмәлгә ашиду. Чүнки ирадилик кишиләр улуғвар ғайини әмәлгә ашуруш йолида,  нәпсиниң вақитлиқ истәклирини сәбирчанлиқиниң сайисида қайрип қоялайду вә йолиға давам қилиду. Өрүкни пишиштин бурун қеқивәткән бағвән мол һосулдин мәһрум қалиду. Шуңа " сәбир қилсаң ғоридин һалва пүтиду" дегән һекмәт бар.

Инсан өзини сәбир билән қоралландуруп, қийинчилиқлар алдида тәмтирәп қалмайдиған, мәнзил йирақ болсиму  үмидсизләнмәйдиған, мәсулийәтчанлиқ қанчилик еғир болсиму үстигә елиштин қорқмайдиған, ирадилик, парасәтлик, қийинчилиқтин кейин һаман оңайлиқниң, қараңғулуқтин кейин йоруқлуқниң болидиғанлиқиға ишинидиған үмидварлиқ, йирақни көрәр, тәдбирлик болиши лазим. 

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт