Уйғурлар: хитай әмәлдарларниң парихорлуқ, чириклик қилмиши түгимәйду

Парихорлуқ җинайити билән әйиблигән ғулҗа шәһириниң сабиқ партком секретари җав бавхуаниң ду фамилилик ашнисиниңму парихорлуқ җинайити билән әйиблиниши тор бәтләрдә хитай әмәлдарлириниң парихорлуқ қилмиши һәққидә йәнә бир қетим инкас қозғиди.
Мухбиримиз меһрибан
2012-07-30
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Хитайниң һөкүмәт тор бәтлиридә или областлиқ партком секретари җяв бавхуа. 2011-Йили 8-июн.
Хитайниң һөкүмәт тор бәтлиридә или областлиқ партком секретари җяв бавхуа. 2011-Йили 8-июн.
RFA

Хитайниң бүгүнки хәвәрлиридә илгири 34.65 Милйон йүән қиммитидики парихорлуқ җинайити билән әйиблинип, 2 йил кечиктүрүп өлүм җазасиға һөкүм қилинған ғулҗа шәһириниң сабиқ партком секретари җав бавхуаниң ду фамилилик ашнисиниң 29-июл күни 21 милйон йүәнлик парихорлуқ қилмиши сәвәблик 15 йиллиқ қамақ җазасиға һөкүм қилинғанлиқи елан қилинди.

Хитайниң аммиви тор бекәтлиридики җав бавхуа делосиниң бир тәрәп қилинишиға қарита йезилған инкасларда, хитай һөкүмәт даирилириниң җав бавхуадәк кичик әмәлдарларни җазалиған болсиму, әмма парихорлуқ қилмиши җав бавхуадин нәччә һәссә еғир, хәлқниң наразилиқи техиму күчлүк болған ваң лечүәндәк юқири дәриҗилик әмәлдарларни җазалимаслиқи, хитай һөкүмитиниң парихорлуқ һәм чириклик қилмишини түгитиш нийитиниң сәмимий әмәсликини көрситидиғанлиқи илгири сүрүлди.

Хитайниң шинлаң тор бекитидә бу һәқтә йезилған бир инкаста мундақ баянлар бар: «җав бавхуа уйғур аптоном райониниң сабиқ партком секретари ваң лечүәнниң йеқинлиридин бири. Җав бавхуа илгири или областлиқ парткомниң даимий һәйити, ғулҗа шәһириниң партком секретари болған мәзгилидә, өзиниң қаттиқ қол сиясити сәвәблик хәлқ арисида төмүр мушт дәп нам алған иди. Униң парихорлуқ қилмишиму һәммә адәм билидиған ашкара мәхпийәтлик иди. Бүгүнки күндә җав бавхуа вә униң ашниси қатарлиқлар парихорлуқ җинайити билән әйиблинип җазаланди. Әмма районда хәлқниң әң қаттиқ наразилиқини қозғиған ваң лечүәндәк әмәлдарларниң бир тал қилиғиму зәрәр йәтмиди. Ваң лечүән йәнила өзиниң сиясий бюродики вәзиписидә турупту. Һөкүмәт хәлқниң наразилиқини бесиш үчүн торға чүшүп қалған бир қисим кичик белиқларни җазалаш арқилиқ көз боямчилиқ қиливатиду.»

Уйғур елидин радиомиз зияритини қобул қилған бир ханимму җав бавхуаниң илгири или районида йүргүзгән қаттиқ бастуруш сиясити вә парихорлуқ қилмишлири һәққидә тохтилип, һөкүмәт даирилириниң хәлқ нарази болған бу хил парихор әмәлдарларни бир тәрәп қилиш усулиға нисбәтән уйғурлар арисидики инкасларни билдүрди.

Бу ханим сөзидә, җав бавхуаниң җазалиниши әмәлийәттә һөкүмәт даирилириниң хәлқ тәрипидин сезилип қалған бир қисим парихор әмәлдарларни қурбанлиқ қилип, йәнә бир қисим қилмиши техиму еғир болған, әмма уйғурларни бастурушта төһписи чоң болған ваң лечүәндәк хәлқниң ғәзипини қозғиған әмәлдарларни қоғдап қелиш икәнликини тәкитлиди.

Бу ханим баянида йәнә, уйғурларниң нөвәттики әһвали һәққидә тохтилип, байлиққа толған бу земинда уйғурларниң йәнила әң төвән һаләттики намратлиқ һәм һоқуқсизлиқ ичидә яшаватқанлиқини, райондики хитай көчмәнлири вә парихор әмәлдарларниң барлиқ шараитлардин бәһримән болуватқанлиқини билдүрди.

Чәтәлләрдики сиясий анализчилардин хоңкоңда чиқидиған «шәпә» журнилиниң баш муһәррири җаң вейго әпәнди хитай әмәлдарлириниң чириклик қилмишлириниң сәвәби һәққидә тохталди.

Җаң вейго әпәнди өз қаришини баян қилип, хитай коммунист һөкүмити әмәлдарлириниң чириклик қилмишиға йол ечип бериш йоли билән, уларниң қоли арқилиқ коммунист һөкүмәттин нарази болған хәлқниң қаршилиқ һәрикәтлирини бастурушни мәқсәт қилғанлиқи үчүн, хитайда әмәлдарларниң парихорлуқ, чириклик қилмишиниң түгимәйдиғанлиқини билдүрди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт