Rand shirkitining xitay heqqidiki mulahiziliri (3)

Amérikidiki "rand" RAND shirkiti iqtisadiy payda qazinishni meqset qilmaydighan, mexsus ilmiy tetqiqat élip baridighan shirket. 1945 ‏ - Yili qurulghandin bashlap xelq'araliq mesililerde obéktip tehlil we mesilini hel qilishning ünümlük charilirini otturigha qoyush bilen yuqiri inawet qazinip kéliwatqan bu shirket yéqinda, xitay heqqide bir doklat élan qildi.
Muxbirimiz weli xewiri
2008-06-30
Share

 Bu doklat 'közitish zhurnili'da qisqartip élan qilin'ghanda eskertilishiche, rand shirkitining bu doklatida xitay heqqide otturigha qoyulghan eqilge muwapiq baha we keskin tenqidler kishilerni chungqur oygha salidu. Töwendiki bayanlar bu doklatning qisqiche mezmunliri.

Xitay hazir kapitalistik jem'iyettiki ikki chong qebih illetning patqiqigha pétip qaldi

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, xitay hazir muhit we insanperwerlik buzulushitin ibaret kapitalistik jem'iyettiki ikki chong qebih illetning patqiqigha pétip qaldi. Xitaylarning tebi'itidiki achközlük, ularning kapitalizimning qarangghu tereplirinila qobul qilishgha seweb boldi.

Xitaylar bu jeryanda, gherbning téxnikisi we mehsulatlirighila qiziqip, uning igilik bashqurush jehettiki semimiylik, ochuq - yoruqluq pezilitige sel qarap, peqet payda - menpe'et qoghlishishqila kiriship kétip, özlirining kishilik hörmitini yoqatti.

Xitaylar öz arzu - armanliri üchün tewekkül qilishqa jür'et qilmaydu

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, xitay medeniyiti jür'etlik bolushtin ibaret ésil rohni righbetlendürmeydu. Shunglashqa, xitaylar öz arzu - armanliri üchün tewekkül qilish we turmushini yaxshilash üchün purset izleshke jür'et qilmaydu. Xitaylar hayatini tengpungluq we ehmiyetlik ötküzüshke emes, peqet maddiy menpe'et qazinishqila kiriship ketti.

Xitaylarning köpinchisi 'meniwiy ilham', 'erkin étiqad', 'eqiliy saghlamliq' dégen uqumlarni chüshenmeydu. Ular ten bilen roh birleshken hayatliqning yuqiri pellisi heqqide tepekkur qilmaydu. Ularning arzu - hewesliri téxiche haywanlarda bolidighan jinsiy we yémeklik jehettiki achközlük basquchida turmaqta.

Xitayning ma'arip siyasiti, uni erzan emgek küchliri we erzan mehsulat éksport qilidighan döletke aylandurup qoydi

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, xitay maddi eshyagha bay dölet bolsimu, emma uning ma'arip siyasiti, uni peqet erzan emgek küchlirini we erzan mehsulatlarni cheksiz éksport qilidighan döletke aylandurup qoydi.

Xitay éksport qiliwatqan erzan emgek küchliri ichide hetta yuqiri ma'arip terbiyisi körgen emgek küchlirimu bar. Ma'arip sewiyisi yuqiri emgekchiler bilen adette jismaniy küchidin bashqa ishlesh qabiliyitige ige bolmighan emgek küchliri xitayda anche perqlendürülmeydu.

Xitayning ma'arip sistémisi alliqachan meghlup bolghan sistéma

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, xitayning ma'arip sistémisi alliqachan meghlup bolghan yaki kishining nomusini keltüridighan sistéma. U héchqachan ma'aripning eslidiki mulazimet nishani bolghan jem'iyet üchün xizmet qilmaydu. Jem'iyetni kéreklik nerse bilen teminlimeydu. U jem'iyetke menpe'et yetküzüshni xalimaydighan, belki peqet jem'iyettiki menpe'etlerdinla behriman bolushni közleydighan pursetpereslerni türküm - türkümlep yétishtürüp jem'iyetke ewetidu.

Xitaylarning neziride ma'arip terbiyisi körüsh heqiqet izdinish yaki yashash süpitini yuqiri kötürüshning daghdam yoli emes, belki peqet özining kimliki we mertiwisining belgisi bolup qaldi. Xitayda ziyaliylar bashqa kishilerning bext - sa'aditi üchün birer ish qilishni emes, belki bashqilar teripidin hürmetlinishni izleydu. Emeliyette ularning köpinchisi heqiqet bilen exlaqqa intilmeydighan, peqet émtihan bérishning épini biliwalghan yemxorlar.

Xitaylarda eqil kam emes, eng kam nerse jür'et bilen wijdan

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, xitayda gerche yuqiri qabiliyetlik ademlerni yétishtürüp chiqish mumkin bolsimu, emma uningda musteqil halda igilik bashquralaydighan layaqetlik mutexessisler nahayiti az yétiship chiqidu. Jem'iyet üchün yaki bir shirket üchün xizmet qilishta téxnika bolsila hésab emes, uninggha rehberlik qabiliyitige ige, jür'etlik, shija'etlik, wijdanliq adem kérek. Mana bu köp sanliq xitaylarda kam xislet.

Xuddi 11 ‏ - esirde ötken gherb missi'oniri simis éytqandek, xitaylarda eqil kam emes, eng kam nerse jür'et bilen wijdan. Bu, gerche buningdin yüz yil burunqi baha bolsimu, emma u yenila xitaydiki hazirqi uniwérsal késellikke qoyulghan di'agnoz bolup turuptu.

Xitaylarning köpinchisi hazir qaysi yolgha méngishni bilelmey ittek téngirqap yüridu

Rand shirkitining doklatida bayan qilinishiche, hazir xitaylarning köpinchisi chet'ellerge köchüp kétishni yaki chet'ellerde ish tépip jan béqishni nomus dep bilmeydu. Ular özining xelqqe ma'arip qerzi barliqini hés qilmaydu.

Xitayda en'eniwiy qimmet qarishining buzghunchiliqqa uchrap kündin - kün'ge ze'ipliship kétishige egiship, xitaylarning köpinchisi, hetta yuqiri ma'arip terbiyisi körgenlermu, hazir meniwiy dunyaning menzil belgiliri aldida qaysi yolgha méngishini bilelmey ittek téngirqap yüridu.
 

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet