Бир түрк пуқраси доғу перинчәккә "шәрқий түркистанлиқлар терорчиму?" дәп соал қойди

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2021-12-03
Share
Бир түрк пуқраси доғу перинчәккә Түркийә "вәтән" партийәсиниң рәиси хитайниң қоллиғучиси доғу перинчәк йиғинда сөзлимәктә. 2017-Йили 11-ноябир, түркийә.
AP

"вәтән" партийәси хитайни қоллайдиған вә хитайниң тәрәпдарлиқини қилидиған түркийәдики коммунист партийәдур. Мәзкур партийәниң йозгат вилайити боғазлаян наһийәсидә өткүзүлгән йиғинида, бир түрк пуқраси уйғурларни қоллап чиққан вә хитайниң қоллиғучиси болған доғу перинчәккә наразилиқ билдүргән.

Йүзигә көк байрақниң сүрити чүшүрүлгән маска тақивалған йүсүп әмрә будақ әпәнди, доғу перинчәк нутуқ сөзләватқан вақитта орнидин туруп: "сиз шәрқий түркистанлиқларни ‹терорчи' дедиңиз, шәрқий түркистанлиқлар ‹терорчи' му яки әмәсму?" дәп сориған.

Доғу перинчәк бу кишиниң соалиға: "мән шәрқий түркистанлиқларни һечқачан ‹терорчи' демидим. Бурун бу һәқтә немә дегәнликимни сизгә дәп берәй: ‹шәрқий түркистан ислам партийәси' терорчи тәшкилаттур," дәп җаваб бәргән.

Йүсүп әмрә будақ әпәнди буниңға наразилиқ билдүрүп юқури аваз билән: "сиз хитайни әйиблийәлмәйсиз, сиз хитайни әйиблийәлмәйсиз!" дәп варқириған.

Йүсүп әмрә будақ әпәнди зияритимизни қобул қилип, өзиниң доғу перинчәккә наразилиқ билдүрүштики мәқсити һәққидә мәлумат бәрди. У мундақ деди: "доғу перинчәк бизниң боғазлаян наһийәмиздә бир йиғинға қатнашти. Доғу перинчәк әпәнди бурун қилған сөзлиридә шәрқий түркистан дәвасини қиливатқан кишиләргә терорчи қалпиқи кийдүрүшкә урунған иди. Мән бир түрк болуш сүпитим билән буниңдин биарам болдум. Бу наразилиқимни бидүрүш үчүн, шундақла шәрқий түркистандики зулумни җамаәт билән ортақлишиш үчүн доғу перинчәктин бу тоғрилиқ соал соридим, көк байрақ чүшүрүлгән маскамни тақап демәкчи болғанлиримни дедим, доғу перинчәк номус қилмастин йәнә шәрқий түркистанлиқларни йәнә ‹терорчи' деди, мән йиғин залидин чиқип кәттим."

У йәнә мундақ деди: "мениң бундақ қилиштики мәқситим, боғазлаян наһийәси билән түркийәдә шәрқий түркистанлиқларниң игә-чақисиз әмәсликини көрситиш үчүн иди. Мән бу мәқситимгә йәттим."

Бурун "ишчи" партийәси намида аталған, һазир "вәтән" партийәси дейиливатқан доғу перинчәкниң бу партийәси түркийәдә комунизм идийәсини тәрғип қилидиған партийәдур. Бу партийә 1974-йили хитай компартийәси билән һәмкарлиқ келишими түзгәнлики мәлум. Шуниңдин тартип бу партийә түркийәдә изчил һалда хитай компартийәсини мәдһийәләп кәлмәктә. Доғу перинчәкниң йетәкчиликидики бу партийә һазирғичә уйғур диярида лагерларниң мәвҗутлуқини, һәтта кишилик һоқуқ дәпсәндичиликиниң барлиқини изчил һалда инкар қилип кәлмәктә.

Бу һәқтә зияритимизни қобул қилған шәрқий түркистан тәшкилатлар бирликиниң рәиси һидайәттулла оғузхан әпәнди, лагерлар мәсилиси оттуриға чиққандин буян түрк хәлқиниң хитай тәрәпдари болған доғу пәринчәккә вә униң башчилиқидики "вәтән" партийәсигә болған наразилиқиниң барғансери күчийиватқанлиқини илгири сүрди.

Һидайәтулла оғузхан әпәнди 2023-йили түркийәдә өткүзүлидиған президент сайлимидин бурун уйғур мәсилисиниң түркийәдики барлиқ партийәләрниң ағзидин чүшүрмәйдиған мәсилигә айлинидиғанлиқини, өзлириниң буниңдин пайдилинип шәрқий түркистан дәвасини кәң көләмдә аңлитишқа тиришидиғанлиқини ейитти.

Д у қ вәхпәниң рәиси абдурәшит абдулхәмит түрк хәлқиниң уйғурларниң қериндиши икәнликини, уйғурларға һесдашлиқ қилидиғанлиқини, шу сәвәбтин доғу перинчәк вә униң бу партийәсиниң бундин кейин түркийәдә көпләп наразилиққа учрайдиғанлиқини оттуриға қойди.

Журналист вә тәтқиқатчи миркамил қәшқәрли әпәнди доғу перинчәкниң партийәсиниң тарихта бирәр қетимму һәтта бир пирсәнт хәлқ райини елип бақмиғанлиқини, һазир бу партийәниң хәлқ ичидә "хитай тәрәпдари" болуп тонулғанлиқини, шуңа бундин кейин техиму көп наразилиққа учрайдиғанлиқини билдүрди.

"вәтән" партийәсиниң "улусал қанал" намлиқ бир телевизйәси билән "айдинлиқ" намлиқ бир гезити бар болуп, изчил һалда хитайни яқлап хәвәр-мақалилар елан қилип кәлмәктә.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт