Xitaydiki organ etkeschilikini ashkarilash: étan gutmen bilen mexsus söhbet

Washin'gtondin muxbirimiz shehrizad teyyarlidi
2024.03.27
Ethan-Gutmann Amérika dölet mejlisi qarmiqidiki “Xitay ishliri ijra'iye komitéti” ning uyushturushida échilghan guwahliq yighinda, amérikaliq hörmetke sazawer yazghuchi we “Kommunizm qurbanliri xatire fondi” ning aliy tetqiqatchisi étan gutmen guwahliq bériwatqan körünüsh. 2024-Yili 20-mart, washin'gton
RFA/Shehrizad

Amérikaliq hörmetke sazawer yazghuchi we “Kommunizm qurbanliri xatire fondi” ning aliy tetqiqatchisi étan gutmen yéqinda amérika dölet mejliside xitay hakimiyitining Uyghurlarning ichki ezalirini oghrilash we Uyghurlarni qurbanliq qilish qilmishliri toghrisida guwahliq berdi.

20-Mart küni, amérika dölet mejlisi qarmiqidiki “Xitay ishliri ijra'iye komitéti” ning uyushturushida échilghan guwahliq yighinda, étan gutmen ependi xitayning sistémiliq organ oghrilash jinayetlirini qayil qilarliq tekshürüsh we tetqiqat netijiliri, shundaqla bir qisim deliller bilen teminlep, xitayning organ etkeschilik qilmishining Uyghur jem'iyitige körsetken tesirini alahide tilgha aldi.

Uning bu jehettiki tejribisi we élip barghan tetqiqati netijisi xitaydiki organ etkeschilikining arqisidiki murekkep méxanizmlarni yoruqluqqa chiqirip, bigunah kishilerge qilin'ghan éghir ziyankeshliklerni ashkarilap berdi.

Radiyomiz bu munasiwet bilen étan gutmen ependimni ziyaret qildi. Étan gutmenning qarishiche, xitay hakimiyitining mejburiy organ köchürüsh jinayetliri ötken esirning 90-yillarning otturilirida Uyghurlargha ziyankeshlik qilish bilen bashlan'ghan. Falün'gung muritliridin élin'ghan ichki organlarning xitaydiki éhtiyajni qanduralmasliq  ottura sherqtin kéliwatqan ghayet zor sandiki “Halal ichki ezalar” telipi tüpeylidin Uyghurlar xitaydiki organ etkeschilikining eng chong nishan'gha aylan'ghan.

Gutmenning tetqiqat netijisige qarighanda, xitayning mejburiy organ köchürüsh kölimi kishini heyran qalduridighan derijide zor bolup, her yili texminen 25 mingdin 50 mingghiche Uyghur mehbus buning qurbanigha aylinidiken. Uning déyishiche, u ichki eza oghriliqning qurbani bolghan mehbuslarning toghra we éniq bolghan sanliq melumatigha érishish üchün, nurghunlighan tosalghulargha duch kelgen. U bu jeryanda lagér shahitliri teminligen guwahliqlarning xitayning Uyghur diyarida dawamlashturuwatqan éghir kishilik hoquq depsendichilikining heqiqitini bayqashta muhim rol oynighanliqini tekitlidi.

Töwende muxbirimiz shehrizadning étan gutmen bilen bu heqte ötküzgen mexsus söhbiti diqqitinglarda bolidu.

 Mezkur söhbetning tepsilatini yuqiriqi awaz ulinishidin anglighaysiler.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.