មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា ចេញផ្សាយកំណត់ត្រាសង្ខេបមួយនៅរសៀលថ្ងៃទី៦ ខែកញ្ញា ដែលបង្ហាញពីផលប៉ះពាល់សិទ្ធិមនុស្សដោយសារការបូមខ្សាច់នៅកម្ពុជា។ អង្គការនេះ រកឃើញថា អភិបាលកិច្ចទន់ខ្សោយ និងអំពើពុករលួយដ៏រ៉ាំរ៉ៃ កំពុងជួយសម្រួលឱ្យមានការបូមខ្សាច់ខុសច្បាប់នៅតាមទន្លេ ច្រាំងទន្លេ និងតំបន់ឆ្នេរនៅទូទាំងប្រទេស។
មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា សម្ដែងក្ដីព្រួយបារម្ភចំពោះប្រតិបត្តិការបូមខ្សាច់ដោយគ្មានការគ្រប់គ្រងត្រឹមត្រូវ និងមិនបានវាយតម្លៃហេតុប៉ះពាល់បរិស្ថាន និងសង្គមឱ្យបានគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។
អ្នកសម្របសម្រួលគម្រោងកំណែទម្រង់ដីធ្លីរបស់មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា លោក វណ្ណ សូផាត ថ្លែងថា ការទាញយក និងធ្វើអាជីវកម្មធនធានខ្សាច់អាចជាផ្នែកមួយជួយដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ប៉ុន្តែសហគមន៍មូលដ្ឋានពុំទទួលបានផលប្រយោជន៍ខាងសេដ្ឋកិច្ចនោះទេ ព្រោះការងារត្រូវបានផ្ដល់ទៅឱ្យជនចំណាកស្រុកទៅវិញ ហើយផលប្រយោជន៍ធ្លាក់លើតែក្រុមហ៊ុនឯកជនមួយចំនួនប៉ុណ្ណោះ៖ «ធម្មតាការធ្វើអាជីវកម្ម ការធ្វើវិនិយោគ ឬក៏ការអភិវឌ្ឍ គឺយើងទទួលស្គាល់ថា ប្រទេសនីមួយៗ ត្រូវតែមាន ក៏ប៉ុន្តែសំខាន់ត្រង់ថា រាល់កម្មវិធីដែលអភិវឌ្ឍហ្នឹង គឺត្រូវតែសិក្សាពីបញ្ហាប៉ះពាល់ដល់សង្គមបរិស្ថាន ជាពិសេសគឺជីវភាពរស់នៅ និងសិទ្ធិមនុស្សរបស់ពលរដ្ឋ»។
កំណត់ត្រាសង្ខេបរបស់មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា បង្ហាញថា ការបូមខ្សាច់បានបង្កផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់ផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស។ ផលប៉ះពាល់ទាំងនោះ រួមមានការបាត់បង់ដីធ្លី តាមរយៈការបាក់ច្រាំងទន្លេ និងការហូរច្រោះខ្លាំង ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិទទួលបានលំនៅឋានសមរម្យ និងសិទ្ធិទទួលបានសុវត្ថិភាពក្នុងការកាន់កាប់ដីធ្លី ព្រមទាំងការបាត់បង់មុខរបរចិញ្ចឹមជីវិតរបស់ពលរដ្ឋ ដែលអាស្រ័យផលនឹងធនធានទឹកដូចជាការនេសាទជាដើម។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល លោក ឌិត ទីណា បញ្ជាក់ថា លោកមិនទាន់អាចធ្វើអត្ថាធិប្បាយបានទេចំពោះកំណត់ត្រាសង្ខេបនោះ។ ទោះបីជាយ៉ាងណា លោកថា ការទប់ស្កាត់បទល្មើសនានា ទាក់ទងនឹងអាជីវកម្មបូមខ្សាច់ ត្រូវមានការចូលរួមពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធ ដែលក្នុងនោះក៏មានពលរដ្ឋដែរ៖ «តាមរយៈការចូលរួមពីប្រជាជនទាំងអស់គ្នា អ៊ីចឹងលេខទូរស័ព្ទ Hot Line យើងមាន គឺលេខ 095 727 727។ ទាក់ទងនឹងបញ្ហារ៉ែទាំងអស់ អាចទាក់ទងមកលេខនេះបាន គឺ ២៤ម៉ោង ៧ថ្ងៃ លើ ៧ថ្ងៃតែម្ដង»។
អ្នកនាំពាក្យរូបនេះសង្កត់ធ្ងន់ថា ក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល តែងពិចារណាម៉ត់ចត់មុននឹងសម្រេចផ្តល់អាជ្ញាប័ណ្ណដល់ក្រុមហ៊ុនធ្វើអាជីវកម្ម។ លោកថា បើសិនជាក្រសួងពិនិត្យឃើញថា ក្រុមហ៊ុនដំណើរការអាជីវកម្មដោយខុសច្បាប់ ក្រុមហ៊ុនទាំងនោះនឹងត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់ដែលអាចជាការពិន័យជាប្រាក់ ដកអាជ្ញាប័ណ្ណ និងបញ្ជូនសំណុំរឿងទៅតុលាការជាដើម។
ទោះបីជាយ៉ាងណា មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា រកឃើញថា ការរីករាលដាលនៃការបូមខ្សាច់ដោយគ្មានការត្រួតពិនិត្យត្រឹមត្រូវ កំពុងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងសិទ្ធិមនុស្សរបស់សហគមន៍មូលដ្ឋាន។
អង្គការសិទ្ធិមនុស្សមួយនេះ អំពាវនាវដល់រដ្ឋាភិបាលឱ្យដកអាជ្ញាប័ណ្ណបូមខ្សាច់របស់ក្រុមហ៊ុនដែលបានប្រព្រឹត្តខុសលក្ខខណ្ឌ និងពុំទាន់វាយតម្លៃហេតុប៉ះពាល់បរិស្ថាន បង្ហាញតម្លាភាព និងគណនេយ្យភាពព័ត៌មានចំពោះការបូមខ្សាច់ ដោយបង្ហាញឈ្មោះក្រុមហ៊ុនដែលកំពុងកាន់កាប់អាជ្ញាប័ណ្ណមានសុពលភាព និងការវាយតម្លៃហេតុប៉ះពាល់បរិស្ថាន ជាពិសេស បញ្ឈប់ការគំរាមកំហែងសកម្មជនបរិស្ថាន និងចាត់វិធានការការពារសិទ្ធិរបស់ពួកគេកុំឱ្យមានការរំលោភបំពានពីក្រុមហ៊ុនធ្វើអាជីវកម្ម៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។