ក្រសួងធនធានទឹក ជូនដំណឹងដល់សាធារណជនឲ្យប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះអាកាសធាតុប្រែប្រួល។ សេចក្តីជូនដំណឹងចេញដោយរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម លោក លឹម គានហោ សរសេរថា កម្ពុជា នឹងទទួលរងឥទ្ធិពលខ្យល់មូសុងនិរតី និងឥទ្ធិពលប្រព័ន្ធសម្ពាធទាប (ITCZ) កំពុងអូសបន្លាយកាត់ភាគខាងត្បូងប្រទេសឡាវ និងអាងទន្លេមេគង្គក្នុងប្រទេសថៃ និងឡាវ។ ដោយឡែកពលរដ្ឋដែលរស់នៅភាគឦសានប្រទេសកម្ពុជា សម្ដែងក្តីបារម្ភទាក់ទិនស្ថានភាពអាកាសធាតុ និងខ្យល់កន្ទ្រាក់។
ក្រោយពីការព្យាករទៅលើស្ថានភាពអាកាសធាតុ ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម អំពាវនាវដល់សាធារណជនទាំងអស់ឲ្យប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះស្ថានភាពអាកាសធាតុនោះ។ ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅតាមដងទន្លេភូមិភាគឦសាន ព្រួយបារម្ភពីឥទ្ធិពលខ្យល់មូសុង ដោយពួកគាត់មានការប្រុងប្រយ័ត្នរៀងខ្លួន នៅក្នុងអំឡុងក្រសួងប្រកាសឲ្យប្រុងប្រយ័ត្ននេះ។
ការព្រួយបារម្ភនេះ បន្ទាប់ពីក្រសួងរកឃើញថា កម្ពុជា កំពុងទទួលរងនូវឥទ្ធិពលខ្យល់មូសុងនិរតី និងឥទ្ធិពលប្រព័ន្ធសម្ពាធទាប និងចេញសេចក្ដីជូនដំណឹងឲ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្នកាលពីថ្ងៃទី៩ កក្កដា។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង និងមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិក ក៏កើតឡើងនូវព្យុះចំនួន៣ បន្តបន្ទាប់គ្នា ហើយឥទ្ធិពលអាកាសធាតុប្រភេទនេះ កើតមានចាប់ពីថ្ងៃទី៩ ដល់ថ្ងៃទី១៥ កក្កដា។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម លោក ចាន់ យុត្ថា កត់សម្គាល់ថា ស្ទើរតែពាក់កណ្ដាលពិភពលោកកំពុងជួបប្រទះនូវបាតុភូតធម្មជាតិ មានឈ្មោះជាភាសាអេស្ប៉ាញថា អ៊ែនីញ៉ូ (EL NINO) ដែលជាបាតុភូតដ៏អាក្រក់មួយធ្វើឲ្យអាកាសធាតុក្តៅ និងខ្សត់ទឹកភ្លៀង។ លោកបន្តថា ប្រទេសមួយចំនួនក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដូចជាថៃ និងមីយ៉ាន់ម៉ា ទទួលរងបាតុភូតនេះធ្ងន់ធ្ងរ។ លោកបញ្ជាក់ថា សម្រាប់បណ្ដាប្រទេសដែលកំពុងតែខ្សត់ភ្លៀង អាចជាអំណោយផលរបស់កម្ពុជា ទៅវិញក្នុងរបបទឹកភ្លៀងធ្លាក់រាយប៉ាយជាបន្តបន្ទាប់នៅក្នុងក្រុបខណ្ឌស្ទើរតែទូទាំងប្រទេស។ បន្ថែមពីលើនេះទៀត លោកថា ខេត្តដែលខ្សត់របាយទឹកភ្លៀងមានដូចជា ខេត្តប៉ៃលិន បាត់ដំបង បន្ទាយមានជ័យ តាកែវ និងខេត្តកំពង់ស្ពឺ។ លោក ចាន់ យុត្ថា បញ្ជាក់ថា ខេត្តដែលនៅជាប់មាត់សមុទ្រត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ព្រោះអាចមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំង និងរលកខ្លាំង។ មួយវិញទៀតទាក់ទិនបាតុភូតខ្យល់កន្ទ្រាក់ លោកបង្ហាញថា ប្រសិនបើមានសីតុណ្ហភាពក្តៅស្អុះស្អាប់ចាប់ពីម៉ោង ១០ព្រឹក ពពកមានរាងដូចផ្សិត អាចកើតមាននូវបាតុភូតខ្យល់កន្ទ្រាក់៖ «បញ្ហានេះជាធម្មតានៅពេលដែលសីតុណ្ហភាពនៅខ្ពស់ ហើយមេឃរកកលភ្លៀង តែងតែបង្កឲ្យមានខ្យល់កន្ទ្រាក់ ប៉ុន្តែដល់ពេលភ្លៀងធ្លាក់ជោគជាំបន្តិចទៅ គឺថាសីតុណ្ហភាពចុះមកបន្តិចមកស្ថានភាពហ្នឹងចុះមកធូរស្បើយមែនទែនហើយ»។
ដោយឡែកនៅខេត្តស្ទឹងត្រែង មន្ត្រីជំនាញនៃមន្ទីរធនធានទឹក និងឧតុនិយម បង្ហាញថា អាកាសធាតុប្រែប្រួលរយៈពេល ៤ថ្ងៃចាប់គ្នា ចាប់ពីថ្ងៃទី៩ កក្កដា ផ្ទៃមេឃមានពពកពីមធ្យមទៅច្រើន ខ្យល់បក់មកពីទិសនិរតីមានល្បឿនពី ៤-៦ម៉ែត្រក្នុងមួយវិនាទី និងមានភ្លៀងធ្លាក់ និងផ្គរពីមធ្យមទៅច្រើន។
ប្រធានមន្ទីរធនធានទឹក និងឧតុនិយម ខេត្តស្ទឹងត្រែង លោក ប៉ាង ប៉េង ឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី១២ កក្កដា ថា កន្លងមកការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដូចជាខ្យល់កន្ទ្រាក់ក្នុងខេត្តស្ទឹងត្រែង ក្នុងឆ្នាំ២០១៥ មានផ្ទះពលរដ្ឋចំនួនជាង ១០ខ្នងត្រូវរលំ និងប៉ះពាល់តិចតួចចំនួនជាង ៤០ខ្នង ក្នុងនោះស្រុកដែលប៉ះពាល់មានដូចជា ស្រុកសេសាន ស្រុកថាឡាបរិវ៉ាត់ ស្រុកសៀមប៉ាង និងស្រុកសៀមបូក៖ «ជួនកាលវាក្តៅ ពេលចឹងទៅ ជួនកាលវាត្រជាក់ក៏វាមានការប្រែប្រួលខ្យល់កន្ទ្រាក់ចឹងទៅ»។
ទោះបីយ៉ាងណាក៏ដោយ ពលរដ្ឋរស់នៅភូមិស្រែគរ ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង ដែលធ្លាប់ជួបប្រទះនូវបាតុភូតខ្យល់កន្ទ្រាក់នេះ លោក ពុធ ឃឿន បារម្ភថា បាតុភូតប្រភេទនេះជាលើកទី១ ដែលអ្នកភូមិជួបប្រទះក្នុងឆ្នាំ២០១៥។ លោកថា អ្នកភូមិចាត់ទុកបាតុភូតខ្យល់កន្ទ្រាក់ គឺជាបាតុភូតដ៏សាហាវមិនធ្លាប់កើតមានពីមុនមក ហើយបានបំផ្លាញផ្ទះពលរដ្ឋក្នុងឃុំស្រែគរ ចំនួន ៣ខ្នង និងប៉ះពាល់តិចតួចចំនួន ៤ខ្នង កាលពីខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៥៖ «វាខ្យល់វាខុសពីធម្មតា ខ្យល់តាំងពីខ្ញុំកើតមកដល់អាយុ ៣៦ឆ្នាំ ពុំធ្លាប់ឃើញខ្យល់អ៊ីចឹងទេ»។
អ្នកជំនាញផ្នែកអាកាសធាតុពន្យល់ថា ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុអាចបណ្ដាលមកពីដំណើរផ្ទៃក្នុងរបស់ធម្មជាតិ ឬកម្លាំងជំរុញពីខាងក្រៅ ឬបណ្ដាលមកពីការប្រែប្រួលរយៈពេលវែងនៃសមាសភាពបរិយាកាស ឬការប្រើប្រាស់ដី ដោយសារតែសកម្មភាពមនុស្ស។ ជាងនេះទៅទៀត កត្តាធម្មជាតិដូចជាការប្រែប្រួលថាមពលព្រះអាទិត្យ ការប្រែប្រួលយឺតៗនៃគន្លងផែនដីជុំវិញព្រះអាទិត្យ ការប្រែប្រួលចរន្តទឹកសមុទ្រ និងការប្រែប្រួលចរន្តខ្យល់ ជាដើម។
បន្ថែមពីលើនេះ សកម្មភាពមនុស្សជាឧបសគ្គចម្បងធ្វើឲ្យប្រែប្រួលស្រទាប់បរិយាកាសដូចជាការដុតឥន្ធនៈ ផូស៊ីល ការកាប់ព្រៃឈើ ការដុតព្រៃរានដីធ្វើកសិកម្ម និងការសាងសង់ពង្រីកទីក្រុងជាទីលានចាក់សំរាម ជាដើម។
មេឃុំស្រែគរ លោក សៀក មេគង្គ ព្រួយបារម្ភថា ការបាត់បង់ធនធានព្រៃឈើជាមូលដ្ឋានចម្បងដែលកម្ពុជា ប្រឈមនឹងបាតុភូតធម្មជាតិដ៏អាក្រក់នៅពេលបច្ចុប្បន្ន និងថ្ងៃអនាគត ស្របពេលដែលសហគមន៍ឃុំស្រែគរ របស់លោកត្រូវរងគ្រោះជាលើកដំបូងនូវបាតុភូតខ្យល់កន្ទ្រាក់នេះ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
