ពូជឈើព្រៃរួមមាន ឈើគគីរ ធ្នង់ នាងនួន ផ្ចឹក ជាដើម នឹងត្រូវរៀបចំដាំឡើងវិញនៅតាមដងផ្លូវសំខាន់ៗក្នុងក្រុងបានលុង ដើម្បីលើកស្ទួយការអភិរក្សព្រៃឈើ និងកែលំអសោភណភាពជាទីក្រុងស្អាតខេត្តរតនគិរី។ គម្រោងដាំដើមឈើឡើងវិញនេះ ក៏ជាផ្នែកមួយសម្រាប់ទាក់ទាញវិស័យទេសចរណ៍នៅក្នុងខេត្តនេះ បន្ទាប់ពីព្រៃឈើរងការកាប់រានអស់ច្រើនម៉ឺនហិកតារ។
អាជ្ញាធរខេត្តរតនគិរី អំពាវនាវឲ្យមន្ត្រីរាជការ ព្រះសង្ឃ ប្រជាពលរដ្ឋ សិស្សានុសិស្ស និងមន្ត្រីអង្គការសង្គមស៊ីវិល រួមគ្នាដាំ និងថែរក្សាកូនឈើឲ្យដុះលូតលាស់ល្អឡើងវិញ ដើម្បីរួមចំណែកបង្កើនតំបន់បៃតងនៃគម្របព្រៃឈើក្នុងខេត្តភាគឦសានមួយនេះ។
ការអំពាវនាវនេះ ធ្វើឡើងក្នុងពិធីបុណ្យរុក្ខទិវា ដែលរៀបចំធ្វើឡើងដោយខណ្ឌរដ្ឋបាលព្រៃឈើ នៅថ្ងៃទី៧ ខែកក្កដា នៅមុខសាលាបឋមសិក្សាប៊ួថង សង្កាត់ទេសអន្លុង ក្រុងបានលុង។
អភិបាលខេត្តរតនគិរី លោក ថង សាវុន ថ្លែងថា កន្លងទៅនេះ ការអភិវឌ្ឍបានរួមចំណែកធ្វើឲ្យធនធានព្រៃឈើបាត់បង់ និងដោយឡែកការកាប់រានព្រៃឈើអនាធិបតេយ្យ ក៏ជាកត្តាធ្វើឲ្យគម្របព្រៃឈើកាន់តែថយចុះដូចគ្នា។ លោកបន្តថា នៅឆ្នាំ២០១៥ នេះ អាជ្ញាធរខេត្តមានគម្រោងដាំកូនឈើនៅតាមដងផ្លូវសំខាន់ៗក្នុងក្រុងបានលុង នៅជុំវិញទីផ្សារ ឬមុខអគារសាធារណៈរបស់រដ្ឋ តាមទីវត្តអារាម សាលារៀន ដើម្បីធ្វើឲ្យគម្របព្រៃឈើកើនឡើងវិញ និងដើម្បីជាភាពស្រស់ត្រកាលនៃធនធានព្រៃឈើ សម្រាប់ទាក់ទាញវិស័យទេសចរណ៍ និងសោភណភាពទីក្រុង៖ «ថាស្រឡាញ់ដើមឈើៗ អត់ចូលរួមដាំកូនឈើ អត់ដាំ។ ឥឡូវដាំហើយឲ្យជួយថែទៀត បើសិនជាយើងចូលរួមទាំងអស់គ្នា ព្រោះយើងនៅទីនេះមានបងប្អូនខ្លះមានផ្ទះនៅបណ្តោយផ្លូវលេខ៧៨អា ដែរ អ៊ីចឹងទាល់តែជួយទាំងអស់គ្នាបានទីក្រុងយើងស្អាត ក្រុងយើងប្រកបដោយតំបន់បៃតង មានដើមឈើត្រជាក់ត្រជុំ»។
នៅព្រឹកថ្ងៃទី៧ ខែកក្កដា មនុស្សប្រមាណ ៤០០នាក់ជាមន្ត្រីរាជការ សិស្សានុសិស្ស ព្រះសង្ឃ មន្ត្រីអង្គការសង្គមស៊ីវិល កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ បានរួមគ្នាដាំកូនឈើ និងទទួលយកកូនឈើពីមន្ត្រីខណ្ឌរដ្ឋបាលព្រៃឈើ ដើម្បីរួមចំណែកដាំកូនឈើឡើងវិញក្នុងខួបរុក្ខទិវា ថ្ងៃទី៩ ខែកក្កដា។
ថ្លែងក្នុងពិធីបុណ្យរុក្ខទិវានេះដែរ នាយខណ្ឌរដ្ឋបាលព្រៃឈើ លោក វង សុខសិរី ចាត់ទុកចលនាដាំកូនឈើឡើងវិញនេះថា ជាបំណងប្រាថ្នារបស់ថ្នាក់ដឹកនាំប្រទេសតាំងពីទសវត្សឆ្នាំ១៩៣០ រហូតមក។ លោកកត់សម្គាល់ថា កូនឈើជាង ៣ម៉ឺនដើម ត្រូវបានបណ្ដុះដើម្បីបំពេញផែនការដាំកូនឈើក្នុងឆ្នាំ២០១៤ និងឆ្នាំ២០១៥៖ «ការងារដាំឈើកើតឡើងតាំងពីទសវត្សទី៣០ ដែលពេលនោះហៅថាទិវាហត្ថកម្មដាំដើមឈើ។ នៅទីបំផុត ទិវានេះត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយព្រះរាជក្រឹត្យ និងមានកំណត់ក្នុងច្បាប់ស្ដីពីព្រៃឈើ។ ទិវាដាំឈើជាប្រពៃណីជាតិហៅថារុក្ខទិវា ត្រូវប្រារព្ធធ្វើឡើងថ្ងៃទី៩ ខែកក្កដា រៀងរាល់ឆ្នាំនៅទូទាំងប្រទេស ដើម្បីធានាគ្រប់គ្រងព្រៃឈើប្រកបដោយនិរន្តរភាព ដើម្បីផលប្រយោជន៍សង្គម សេដ្ឋកិច្ច និងបរិស្ថាន រួមទាំងអភិរក្សមរតកវប្បធម៌»។
របាយការណ៍របស់ខណ្ឌរដ្ឋបាលព្រៃឈើខេត្តរតនគិរី ឲ្យដឹងថា កាលពីឆ្នាំ២០១៤ កូនឈើប្រមាណ ១ម៉ឺនដើម ត្រូវបានចែកជូនប្រជាពលរដ្ឋ និងមន្ត្រីអាជ្ញាធរដាំនៅតាមលំនៅឋាន តំបន់ទួលកម្សាន្ត បឹងកន្សែង តាមសាលារៀន និងក្នុងបរិវេណមន្ទីរការងារសាធារណៈរបស់រដ្ឋ ក្នុងក្រុងបានលុង រួមទាំងបណ្ដាស្រុកផ្សេងទៀតក្នុងខេត្តនេះ។

មេឃុំកាចាញ លោក ទន់ ពៅ ស្នើសុំរួចហើយទៅអាជ្ញាធរខេត្ត សុំកូនឈើ ១.៥០០ដើម ដាំនៅអមសងខាងផ្លូវជាតិលេខ៧៨អា ពីភូមិតាស៊ុយ រហូតសាលាសង្កាត់កាចាញ ចម្ងាយជាង ៣គីឡូម៉ែត្រ។ លោកកត់សម្គាល់ថា កាលពីឆ្នាំ២០១៤ កន្លងទៅ ផែនការដាំដើមឈើអមសងខាងផ្លូវ ធ្វើបានមួយជំហាន ប៉ុន្តែកូនឈើខ្លះងាប់ ហេតុនេះការដាំដើមឈើជំហានទីពីរ នឹងធ្វើឲ្យផ្លូវចូលទៅកាន់ក្រុងបានលុង កាន់តែមានសោភណភាព និងជាការរួមចំណែកបង្កើតឡើងនូវធនធានព្រៃឈើនៅតំបន់នេះឡើងវិញ៖ «វាផ្តល់ឲ្យបរិស្ថានល្អសម្រាប់ក្រុងយើងផង ហើយភ្ញៀវទេសចរគេមកលេងខេត្តយើងឃើញម្លប់តាមដងផ្លូវ គេអង្គុយលេង។ ឆ្នាំទៅ ខ្ញុំដាំបាន ៨០ភាគរយ ប៉ុន្តែឆ្នាំនេះងាប់ខ្លះខ្ញុំសុំ ១.៥០០ ដាំជួស ហើយដាំថ្មីបន្ថែម»។
គេហទំព័រក្រសួងកសិកម្ម ឲ្យដឹងថា កំណែទម្រង់លើកទី២ ទិន្នន័យគម្របព្រៃឈើសរុបទូទាំងប្រទេសកាលពីឆ្នាំ១៩៧៩ មានជាង ១៣លានហិកតារ ស្មើនឹង ៧២,១១%។ ក្នុងនោះមានព្រៃស្រោងជាង ៧លានហិកតារ និងព្រៃល្បោះជាង ៥លានហិកតារ។ រហូតមកទល់នឹងឆ្នាំ២០១៣ គម្របព្រៃឈើសរុបនៅសល់ជាង ៨លានហិកតារ ស្មើនឹង ៤៦,៣៣%។ ក្នុងនោះព្រៃល្បោះ ៦លានហិកតារ និងព្រៃស្រោងមានជិត ២លានហិកតារ។
មន្ត្រីសម្របសម្រួលសមាគមអាដហុក (adhoc) ខេត្តរតនគិរី លោក ឆាយ ធី សាទរចំពោះគម្រោងដាំកូនឈើរបស់អាជ្ញាធរខេត្ត ថាជាចលនាបំផុសគំនិតស្រឡាញ់ព្រៃឈើ និងធនធានធម្មជាតិ។ ដោយឡែកទៀត ចលនាបំផុសដាំកូនឈើមានសារសំខាន់ជួយពង្រឹងកិច្ចការពារព្រៃឈើ និងចំណែកកិច្ចការពារបរិស្ថាន ជួយកាត់បន្ថយរលកកម្តៅដែលកំពុងកើតមាននៅតាមបណ្ដាប្រទេសមួយចំនួនក្នុងសកលលោក៖ «ការចូលរួមដាំដើមឈើមួយឆ្នាំម្តងៗ ដើមឈើនឹងល្អប្រសើរឡើងវិញ ហើយយើងអាចទប់ស្កាត់ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ ដែលជាប្រការមួយបង្ហាញឲ្យឃើញថា យើងទាំងអស់គ្នាស្រឡាញ់ដើមឈើ ថែរក្សាដើមឈើ និងដាំដើមឈើឡើងវិញ»។
ដូចគ្នានេះដែរ តំណាងសហគមន៍ព្រៃឈើភូមិឡំ ស្រុកអូរយ៉ាដាវ លោក សេវ ស្វាន់ ចាត់ទុកយុទ្ធសាស្ត្រដាំដើមឈើរបស់អាជ្ញាធរខេត្ត ថាជាការបង្កើនឡើងវិញនូវគម្របព្រៃឈើដែលបាត់បង់អស់ជាច្រើនម៉ឺនហិកតារ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៧៩ រហូតមក។ លោកថា ការដាំកូនឈើនៅមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទេ ប្រសិនអាជ្ញាធរមិនចាត់វិធានការហ្មត់ចត់ទប់ស្កាត់ការកាប់រានព្រៃឈើយកដី ឬការកាប់យកឈើប្រណិតមានតម្លៃធ្វើអាជីវកម្មអនាធិបតេយ្យ៖ «ទុកជំនាន់ក្រោយ បើយើងមិនទៅទប់ខ្លាចបាត់បង់អស់ព្រៃឈើ។ ខ្ញុំយល់ថា រដ្ឋាភិបាលបំបាត់អ្នកកាប់ព្រៃឈើហ្នឹង។ ពីមុនដីព្រៃឈើច្រើនសម្បូរណាស់ធម្មជាតិ ឥឡូវអស់រលីង គេចង់តែបំផ្លាញគ្រប់បែបយ៉ាង»។
តួលេខរបស់ខណ្ឌរដ្ឋបាលព្រៃឈើខេត្តរតនគិរី ក្នុងរយៈពេល ៦ខែដើមឆ្នាំ២០១៥ សមត្ថកិច្ចព្រៃឈើបង្ក្រាបបទល្មើសព្រៃឈើគ្រប់ប្រភេទបាន ១៤៥ករណី រឹបអូសឈើបាន ២២៨ម៉ែត្រគូប និងចោទប្រកាន់ជនល្មើស ៥៥នាក់បញ្ជូនទៅតុលាការ។
យ៉ាងណាក៏ដោយ អភិបាលខេត្តរតនគិរី លោក ថង សាវុន អំពាវនាវឲ្យប្រជាពលរដ្ឋ មន្ត្រីរាជការ អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន រួមគ្នាថែរក្សាកូនឈើដែលបានដាំរួចនេះឲ្យបានដុះលូតលាស់ល្អទៅថ្ងៃអនាគត៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
