នៅដើមឆ្នាំ២០១៣ នេះ មានការអះអាងថា មានភាពមិនប្រក្រតីកើតឡើងពីការផ្ដល់ថ្នាំនៅតាមបណ្ដាខេត្តដាច់ស្រយាលមួយចំនួន។
បណ្ដាញអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល ធ្វើការជាមួយអ្នកជំងឺអេដស៍ រកឃើញថា មានថ្នាំព្យាបាលជំងឺអេដស៍ដែលហួសកាលបរិច្ឆេទប្រើប្រាស់ បានត្រូវចែកជូនអ្នកជំងឺអេដស៍នៅតាមបណ្ដាខេត្តមួយចំនួន។
ប្រធានកម្មវិធីនៅគណៈកម្មការសម្របសម្រួលប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ ឬហៅកាត់ជាភាសាអង់គ្លេសថាអេអេចស៊ីស៊ី (AHCC) លោក ហេង ថុនា មានប្រសាសន៍ថា ក្រុមការងាររបស់លោកបានរកឃើញថ្នាំដែលហួសកាលបរិច្ឆេទប្រើប្រាស់ ត្រូវផ្ដល់អោយអ្នកជំងឺអេដស៍នៅក្នុងខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។ លោក ថុនា បន្តថា ថ្នាំដែលក្រុមលោកបានរកឃើញ ជាប្រភេទថ្នាំឌីហ្វធី (d4T)។
លោក ហេង ថុនា៖ «ជាក់ស្តែង យើងឃើញថ្នាំមួយប្រភេទហ្នឹង ហួសដឺឡេ (កាលបរិច្ឆេទកំណត់ប្រើប្រាស់) តាំងពីខែ១ម្ល៉េះ។ ហើយគ្រូពេទ្យហ្នឹងណាត់ជួបទៅដល់ខែបី។ អីចឹងបើសិនជាយើងគិតថាថ្នាំហួសដឺឡេហ្នឹងវារយៈពេល ២ខែ ដែលគាត់ត្រូវប្រើប្រាស់»។
ចំណែកអ្នកសម្របសម្រួលកម្មវិធីអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នានៃបណ្ដាញ ប្រជាពលរដ្ឋអ្នកផ្ទុកមេរោគអេដស៍ ហៅកាត់ជាភាសាអង់គ្លេសថាស៊ីភីអែនផ្លាស់ (CPN+) លោក ហ៊ន ប៊ុនវីរៈ មានប្រសាសន៍ថា សមាជិកបណ្ដាញរបស់លោកក៏បានទទួលថ្នាំព្យាបាលមេរោគអេដស៍ដែលហួសកាល បរិច្ឆេទកំណត់អោយប្រើប្រាស់ដែរ។ លោក ប៊ុនវីរៈ បន្តថា នៅក្នុងក្រុងប៉ោយប៉ែត មានអ្នកជំងឺមួយចំនួនត្រូវណែនាំអោយប្រមូលថ្នាំដែលហួសកាល បរិច្ឆេទប្រើប្រាស់នោះ ប្រគល់ត្រឡប់ទៅអ្នកផ្ដល់សេវាវិញ។
លោក ហ៊ន ប៊ុនវីរៈ៖ «ឮម៉ោវាមាននៅរតនគិរី នៅក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង ដែរ។ គាត់ ថ្នាំហ្នឹងហួសដឺឡេ ពេទ្យប្រាប់ថាដល់ខែបី បើមានថ្នាំបន្តគេបើកអោយវិញ តែបើអត់អោយលេបសិនទៅ។ កន្លែងខ្លះប្រមូលវិញ តាមសួរអ្នកធ្វើការ គេកំពុងប្រមូលវិញអីចឹង ខ្លះនៅទេ ព្រោះកំពុងដំណើរការដោះស្រាយ»។
ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ សើស្បែក និងកាមរោគ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត មាន ឈីវុន មានប្រសាសន៍ដោយទទួលស្គាល់ថា ពិតជាមានករណីថ្នាំហួសកាលបរិច្ឆេទកើតឡើងមែន នោះគឺដោយសារខាងម្ចាស់ជំនួយយឺតយ៉ាវក្នុងការបញ្ជាទិញថ្នាំ ដើម្បីជំនួសថ្នាំដែលមានក្នុងឃ្លាំងឱសថ។ យ៉ាងណា លោកវេជ្ជបណ្ឌិត មាន ឈីវុន បានបដិសេធន៍ថា ពុំមានថ្នាំហួសកាលបរិច្ឆេទប្រើប្រាស់ត្រូវចែកអោយអ្នកជំងឺអេដស៍ ឡើយ។ មកដល់ពេលនេះ មជ្ឈមណ្ឌលបានទទួលថ្នាំថ្មីសម្រាប់ឆ្នាំ២០១៣ នេះ និងកំពុងចាត់ចែងផ្ដល់ជូនអ្នកជំងឺ។
លោកវេជ្ជបណ្ឌិត មាន ឈីវុន៖ «គឺយើងបានជូនដំណឹងដល់មូលនិធិសកល ដែលជាអ្នកផ្គត់ផ្គង់ឱសថគ្រប់ប្រភេទ ដែលព្យាបាលប្រឆាំងនឹងមេរោគអេដស៍ តាំងពីចុងឆ្នាំ២០១១ មក គឺយើងមានបញ្ហានៅមុខឱសថខ្លះទេ វាផុតកំណត់។ ហើយយើងអត់អោយប្រើទេឱសថទាំងអស់ហ្នឹង។ រហូតមកដល់ពេលនេះ គឺយើងចាត់ចែងឡានភ្លាមពីមជ្ឈមណ្ឌល គឺតាំងពីថ្ងៃម្សិលមិញ ដើម្បីដឹកឱសថដែលខាងមូលនិធិសកលហ្នឹងបានខិតខំផ្ញើតាមយន្តហោះមក អោយ»។
ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺអេដស៍ សើស្បែក និងកាមរោគ បានបញ្ជាក់ថា គម្រោងផ្ដល់ថ្នាំព្យាបាលអ្នកជំងឺអេដស៍បានចាប់ផ្ដើមតាំងពីឆ្នាំ ២០០១ ដោយចែកជាទៀតទាត់ក្នុងរយៈពេល ១ខែ ឬ ២ខែម្តង។ ក្នុង១ឆ្នាំ ការផ្ដល់ថ្នាំព្យាបាលអ្នកជំងឺអេដស៍ចំណាយថវិកាសរុប ១២លានដុល្លារ ក្នុងនោះការចំណាយលើថ្នាំមានចំនួន ៨លានដុល្លារ។ គម្រោងនេះនឹងមិនខ្វះខាតថវិកាទេ គឺអាចបន្តរហូតដល់ឆ្នាំ២០១៥៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
