ទន្ទឹមពេលនេះដែរ មន្ត្រីសុខាភិបាលបានអំពាវនាវសុំឲ្យប្រជាពលរដ្ឋយកអ្នកជំងឺដែលមានអាការៈ ដូចជាគ្រុនក្តៅខ្លាំង មានស្នាមកន្ទួលក្រហមលើស្បែក ឈឺក្បាលខ្លាំង ឈឺចាប់ក្នុងសរសៃ ឈឺសន្លាក់សាច់ដុំចុះខ្សោយ ឈឺកជើង ឈឺកដៃ ហើមប្រអប់ និងម្រាមដៃម្រាមជើង ជាដើម សុំបញ្ជូនអ្នកជំងឺនោះមកកាន់មណ្ឌលសុខភាពឲ្យរួសរាន់។
នាយករងមជ្ឈមណ្ឌលជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺគ្រុនចាញ់ និងជានាយកកម្មវិធីជាតិប្រយុទ្ធជំងឺគ្រុនឈាម វេជ្ជបណ្ឌិត ង៉ាន់ ច័ន្ទថា ថ្លែងនៅថ្ងៃទី២៥ មិថុនា ថា រដូវវស្សាកំពុងចាប់ផ្ដើម សត្វមូសបានកើតច្រើនបើទោះបីជាក្រសួងសុខាភិបាល កំពុងចែកថ្នាំអាប៊ែត (Abet) ចំនួន ១៥០តោន ដើម្បីសម្លាប់មូសក៏ដោយ ក៏នៅតែមានមនុស្សទាំងចាស់ ទាំងក្មេង កើតជំងឺគ្រុនឈីក និងគ្រុនឈាម៖ «សង្ស័យគ្រុនឈីក ក៏ដោយ សូមមេត្តាប្រញាប់មកធ្វើការពិគ្រោះជាមួយមន្ត្រីសុខាភិបាលជំនាញរបស់យើង នៅតាមមណ្ឌលសុខភាព ឬក៏នៅតាមមន្ទីរពេទ្យដែលនៅជិតបំផុត ជាមន្ទីរពេទ្យរដ្ឋ ព្រោះការព្យាបាលអត់គិតថ្លៃទេ។ ហើយបញ្ហាមួយទៀត សុំសំណូមពរថាការប្រើប្រាស់ថ្នាំដោយខ្លួនឯង ការដាក់សេរ៉ូមនៅតាមមន្ទីរពេទ្យឯកជន គឺត្រូវចៀសវាងដាច់ខាត ពីព្រោះវាអាចបណ្ដាលឲ្យអ្នកជំងឺស្លាប់បាន»។
ប្រធានមណ្ឌលសុខភាពព្រៃស្បាត ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ លោក សៀង សុផុន ថ្លែងថា ចាប់ពីចុងខែឧសភា មក ក្នុងមណ្ឌលនេះមានអ្នកជំងឺគ្រុនឈីក បានទទួលព្យាបាលសុខភាពគ្រុនក្នុង១សប្ដាហ៍ ២០នាក់។ លោកថា ជំងឺគ្រុនឈីក កើតលើមនុស្សចាស់ច្រើនជាងកុមារនៅក្នុង ៣ឃុំ នៃស្រុកត្រាំកក់។ ប៉ុន្តែ នៅឃុំត្រពាំងធំខាងជើង និងឃុំជាងទង មានអ្នកជំងឺកើតច្រើនជាងគេ៖ «ជាមធ្យម យើងឲ្យថ្នាំរបស់មណ្ឌលសុខភាព។ តែអ្នកជំងឺខ្លះគាត់រហូតដល់គាត់ដើរមិនរួចអីចឹងទៅ គាត់ក៏យើងបញ្ជូនទៅមន្ទីរពេទ្យអង្គការ»។
វេជ្ជបណ្ឌិត ង៉ាន់ ច័ន្ទថា ថ្លែងថា ជំងឺគ្រុនឈីក កើតឡើងដោយសារមូសខ្លាខាំ ធ្វើឲ្យអ្នកជំងឺគ្រុនក្តៅពី ៣៩ ទៅ ៤០អង្សាសេ។ អ្នកជំងឺមានស្នាមកន្ទួលក្រហមលើស្បែក អ្នកជំងឺអាចខ្សោះជាតិទឹកដោយសារក្អួត ឯសាច់ដុំចុះខ្សោយ ហើមប្រអប់ដៃប្រអប់ជើង ឈឺសន្លាក់ម្រាមដៃម្រាមជើង ឈឺក្បាលខ្លាំង ឈឺចង្កេះ អស់កម្លាំងខ្លាំងជាដើម។ គ្រុនឈីក អាចឲ្យអ្នកជំងឺឈឺរយៈពេលពី ៥ថ្ងៃ ទៅ ១សប្ដាហ៍ ហើយជាធូរស្បើយ។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបន្តថា មជ្ឈមណ្ឌលជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺគ្រុនចាញ់ មិនទាន់មានតួលេខអ្នកជំងឺគ្រុនឈីក ទូទាំងប្រទេសនៅឡើយ ដោយសារអ្នកជំងឺបានទៅព្យាបាលនៅផ្ទះគ្រូពេទ្យឯកជន មិនសម្រាកក្នុងមន្ទីរពេទ្យរដ្ឋ ដែលជំងឺនោះនៅមន្ទីរពេទ្យរដ្ឋប្រកាសព្យាបាលដោយមិនគិតថ្លៃ៖ «ជំងឺគ្រុនឈីក នេះ សព្វថ្ងៃវាអត់មានថ្នាំព្យាបាលទេ វាជាប្រភេទវីរុស ហើយក៏អត់ទាន់មានវ៉ាក់សាំងដែរ ប៉ុន្តែយើងព្យាបាលតាមរោគសញ្ញាទេ យើងអាចឲ្យថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់ បញ្ចុះកម្ដៅអីចឹងទៅ ហើយជំងឺគ្រុនឈីក វាអត់មានតក់ស្លុត (Shock) ដូចជំងឺគ្រុនឈាមទេ។ បើសិនជាអ្នកជំងឺឈឺក្តៅអី យើងអាចឲ្យវាផឹកបាន យើងអាចឲ្យដូចជាអូរ៉ាលីត្រអី ឲ្យវាផឹកអីចឹងទៅ ដើម្បីឲ្យបង្គ្រប់ជាតិទឹក»។
លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបានអប់រំថា វិធីបង្ការជំងឺគ្រុនឈីក គឺដូចវិធីបង្ការជំងឺគ្រុនឈាមដែរ គឺលុបទឹកថ្លុកកប់ចោលទឹកដក់នៅក្នុងសំបកកង់សំបកកំប៉ុង ហើយដុតកម្ទេចសំរាមសើម កាប់ស្លឹកឈើស៊ុបទ្រុបនៅក្បែរផ្ទះឲ្យស្រឡះ បោសសំរាមសម្អាតក្នុងផ្ទះ លាងសម្អាតពាង ប៉ោត ធុង ថូផ្កា ហើយត្រូវដាក់ថ្នាំអាប៊ែត និងចិញ្ចឹមត្រី ៧ពណ៌ឲ្យវាស៊ីដង្កូវទឹក កុំឲ្យកើតមូស។ លោកថា ថ្នាំអាប៊ែត មានប្រសិទ្ធភាពកម្ចាត់ដង្កូវទឹកនៅក្នុងពាង អាង ជាដើម រយៈពេល ៣ខែ ក្នុងទឹកពាង ឬអាង។ ចំណែកមនុស្សវិញ ទាំងចាស់ ទាំងក្មេង ត្រូវសម្រាកក្នុងមុង ស្លៀកពាក់ខោអាវឲ្យជិត និងកុំឲ្យកុមារទៅលេងនៅកន្លែងងងឹតជាដើម៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។