ក្រោយការចេញវីដេអូស្ដីពីការវិភាគ ប៉េ.ហាស (pH) ពីសារធាតុអាស៊ីត និងបាស ក្នុងទឹកបរិសុទ្ធមួយចំនួនដែលមាននៅលើទីផ្សារកម្ពុជា ក្នុងបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក (Facebook) រួចមក មានប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួនធំបានចោទជាសំណួរថា តើអ្វីជា ប៉ែ.ហាស នៅក្នុងទឹកនោះ? ហើយថា តើទឹកណាខ្លះអាចពិសាបាន មិនប៉ះពាល់ដល់សុខភាព?
ប៉េ.ហាស ជាភាសាបារាំង ដែលជំនួសអោយពាក្យពេញថា ប៉ូតង់ស្យែល អ៊ីដ្យូសែន (Potential Hydrogen)។ ប្រធានដេប៉ាតឺម៉ង់គីមី នៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ និងជាគណៈកម្មការស្តង់ដារកម្ពុជា លោក ជ័យ ថាវី បានអោយអាស៊ីសេរី ដឹងតាមទូរស័ព្ទថា នៅក្នុងគីមីវិទ្យា ប៉េ.ហាស ប្រើសម្រាប់វាស់សូលុយស្យុងអាស៊ីដ សូលុយស្យុងណឺត សូលុយស្យុងបាស។ ការវាស់នេះ គិតចាប់ពីលេខ ០ (សូន្យ) ដល់លេខ ១៤ (ដប់បួន)។
លោកពន្យល់បន្ថែមដូច្នេះ៖ «ហើយសម្រាប់ក្មេងថ្នាក់ទី១២ គឺគេគណនាកំហាប់សូលុយស្យុងអ៊ីដ្រូញូម គណនាកំហាប់សូលុយស្យុងអូហាក់ដក។ សូលុយស្យុងហ្នឹង និយាយអោយចំ គឺជាអង្គធាតុរាវ ដែលមានទឹកជាធាតុរំលាយ»។
យោងតាមអង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) ទឹកបរិភោគអាចមានកម្រិត ប៉េ.ហាស ពី ៦.៥ ទៅ ៨.៥។ ដោយឡែកសម្រាប់ទឹកក្រូចឆ្មារ ដែលមានរសជាតិជូរ អាចមាន ប៉េ.ហាស ចន្លោះកម្រិត ២.២។
មន្ត្រីត្រួតពិនិត្យគុណភាពក្រុមហ៊ុនផលិតអាហារមួយនៅទីក្រុងម៉ែលប៊ន (Melbourne) និងជាបណ្ឌិតផ្នែកស្រាវជ្រាវចំណីអាហារនៅប្រទេសអូស្ត្រាលី លោក ខឹម សារឹម បានបញ្ជាក់ថា ប៉េ.ហាស គ្រាន់តែអាចបង្ហាញពីអង្គធាតុចង្អុលពណ៌ ថាមានអាស៊ីដ បាស ឬណឺត ប៉ុន្តែវាគ្មានទំនាក់ទំនង និងមិនអាចបណ្ដាលឲ្យប៉ះពាល់ដល់សុខភាពនោះទេ។
ជាក់ស្ដែង នៅក្នុងពពួកផ្លែឈើ ដែលមានវីតាមីនសេ គឺតែមានជាតិជូរ គឺតែងតែមានជាតិអាស៊ីដខ្លាំង តែមិនប៉ះពាល់ដល់សុខភាពនោះទេ៖ «ប្រសិនបើយើងនិយាយពីស្តង់ដារម្ហូបអាហារ គេកំណត់តែម្ដង។ ម្ហូបជូរ ប៉េ.ហាស ត្រូវមានកម្រិតមួយត្រឹម ៤ ក្រោម ៤ ហ្នឹង បានវាមានសុវត្ថិភាព។ អ៊ីចឹងលក្ខណៈអាស៊ីដហ្នឹង ជួនកាលវាអាចជួយការពារម្ហូបយើងកុំអោយពុល»។
យ៉ាងណាមិញ លោកសាស្ត្រាចារ្យ ជ័យ ថាវី បានបញ្ជាក់ផងដែរថា ទឹកពិសាបរិសុទ្ធដែលមានសុវត្ថិភាពក្នុងការបរិភោគនោះ គឺអាចសម្គាល់តាមរយៈនិមិត្តសញ្ញាស្តង់ដារ នៅលើសំបកផលិតផល ឬហៅថា ឡាប៊ែល (Label) ដូចជានិមិត្តសញ្ញាស្តង់ដារកម្ពុជា ដែលមានសញ្ញាអក្សរ ស៊ី.អេស (CS) ដែលទទួលស្គាល់ដោយវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជា ឬនិមិត្តសញ្ញាអង្គការស្តង់ដារអន្តរជាតិ ដែលមានសញ្ញាសម្គាល់អក្សរ អាយ.អេស.អូ (ISO)។
បើទោះជាយ៉ាងនេះក្តី លោក ជ័យ ថាវី បានអោយដឹងដែរថា ក្នុងចំណោមក្រុមហ៊ុនសិប្បកម្មទឹកបរិសុទ្ធនៅកម្ពុជា បច្ចុប្បន្នមានប្រមាណជាង ៣.០០០ក្រុមហ៊ុន គឺមានតែ ១.០០០ក្រុមហ៊ុនប៉ុណ្ណោះដែលបានសុំសិទ្ធិត្រឹមត្រូវ មានអាជ្ញាប័ណ្ណ និងបានទទួលសញ្ញាប័ត្រស្តង់ដារកម្ពុជា ពីវិទ្យាស្ថានស្តង់ដារកម្ពុជា។ ចំពោះស្ថាប័នដែលមិនបានសុំការអនុញ្ញាត នឹងត្រូវពិន័យដាក់ទោសទៅតាមផ្លូវច្បាប់៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។