ភូមិចល័តបណ្ដែតទឹកពាមតាអួ ឃុំកែវពណ៌ ស្រុកពួក មានប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្នុងបឹងទន្លេសាប ប្រមាណជាង ២៧០គ្រួសារ បើគិតចំនួនប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណជាង ១ពាន់នាក់ ដែលបច្ចុប្បន្ន ពួកគាត់កំពុងប្រឈមមុខនឹងបញ្ហាពីរយ៉ាង គឺខ្វះទឹកស្អាតប្រើប្រាស់ និងគ្មានមណ្ឌលសុខភាពសម្រាប់បម្រើសេវាសុខភាពសាធារណៈ។
តើក្រុមអ្នកភូមិទីនោះពេលឈឺម្ដងៗ នឹងទៅទទួលការព្យាបាលនៅកន្លែងណា ហើយតើនឹងត្រូវធ្វើដំណើរចម្ងាយផ្លូវប៉ុន្មានគីឡូម៉ែត្រពីកន្លែងដែលពួកគេរស់នៅ?
ភូមិបណ្ដែតទឹកពាមតាអួ ក្នុងបឹងទន្លេសាប ចម្ងាយប្រមាណជាង ៣០គីឡូម៉ែត្រភាគខាងត្បូងឆៀងខាងលិចពីទីរួមខេត្តសៀមរាប។
អ្នកភូមិទីនោះបានឱ្យដឹងថា ពួកគេមានកង្វល់ជាច្រើនជំនាន់មកហើយទៅលើការគ្មានមន្ទីរពេទ្យរបស់រដ្ឋនៅក្នុងសហគមន៍។ ក្រុមអ្នកភូមិបញ្ជាក់ថា ផលលំបាករបស់ពួកគេនៅពេលមានអ្នកជំងឺត្រូវបញ្ជូនទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យម្ដងៗ គឺចំណាយប្រាក់ថ្លៃជួលទូក ឬក៏ថ្លៃរ៉ឺម៉កម៉ូតូប្រមាណពី ១៥.០០០រៀល ឬក៏ ៤ម៉ឺនរៀល ចំណែកឯការធ្វើដំណើរទៀតសោត ក៏ចំណាយពេលយូរ ដោយសារតែផ្លូវឆ្ងាយ។
ក្រុមអ្នកភូមិបានអំពាវនាវរកសប្បុរសជន ឬក៏អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលនានា សូមឱ្យជួយសង់មណ្ឌលសុខភាពចល័តតាមទឹកមួយ ប្រសិនបើមានលទ្ធភាពអាចធ្វើទៅបាន។
ស្ត្រីអ្នកភូមិពាមតាអួ ម្នាក់ គឺអ្នកស្រី កេង ចិន។ គាត់អង្គុយនៅក្រោមដំបូលខ្ទមតូចមួយ ដែលប្រក់ស្លឹកត្នោត ដោយមានដាក់លក់ដូរផ្លែឈើ និងនំបន្តិចបន្តួច បានមានប្រសាសន៍ថា បច្ចុប្បន្នគាត់មិនមានអារម្មណ៍កក់ក្ដៅទេ ដោយសារតែគ្មានមណ្ឌលសុខភាពសម្រាប់ព្យាបាលជំងឺនៅក្នុងភូមិរបស់គាត់។
ស្ត្រីដដែលមានប្រសាសន៍ថា គាត់មានកូនជាច្រើននាក់ ហើយនៅពេលដែលកូនរបស់គាត់ឈឺម្ដងៗ គឺគាត់ពិបាកនាំទៅមណ្ឌលសុខភាព ដែលមានតែនៅឯឃុំកែវពណ៌ ចម្ងាយប្រមាណ ១៧គីឡូម៉ែត្រពីភូមិរបស់គាត់។ ចំណែកការចំណាយថ្លៃធ្វើដំណើរទៀតសោត គឺប្រហែល ១៥.០០០រៀល ទាំងទៅទាំងមក៖ «សូមឱ្យទីនេះមានទឹកស្អាត ហើយនិងមណ្ឌលសុខភាព។ មានមណ្ឌលសុខភាពនៅក្នុងភូមិអីចឹងធ្ងន់ខ្លួន ទោះបីជាយប់ថ្ងៃយ៉ាងណា ក៏គ្រាន់។ ដូចថា មានកូនចៅឈឺអីចឹង គឺវាជិត។ គិតវែងឆ្ងាយណាស់ ពេលកូនឈឺអីចឹង បើអ្នកមានលុយគេចេះតែទៅ បើខ្ញុំខែណារកអត់បានអីចឹង កូនឈឺ គឺសំកុកនៅផ្ទះ អត់មានសោហ៊ុយធ្វើដំណើរទៅមណ្ឌលសុខភាពទៀត»។
ចំណែកលោក ឈាន ណារិទ្ធិ ជាអ្នកភូមិបណ្ដែតទឹកពាមតាអួ ម្នាក់ទៀត មានប្រសាសន៍ប្រហាក់ប្រហែលគ្នានេះថា រូបលោក និងអ្នកភូមិទាំងអស់មានការពិបាកជាខ្លាំង នៅពេលដែលមានអ្នកឈឺម្ដងៗ គឺត្រូវចំណាយពេលជាច្រើនម៉ោងដឹកអ្នកឈឺទៅកាន់មណ្ឌលសុខភាព នៅឯឃុំកែវពណ៌។ នៅរដូវវស្សា ថ្លៃជួលកាណូតដឹកអ្នកជំងឺទៅមន្ទីរពេទ្យ គឺ ៤ម៉ឺនរៀល ស្មើនឹង ១០ដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក។
លោក ឈាន ណារិទ្ធិ៖ «ខ្ញុំមកនៅទីហ្នឹងប្រហែលចូល ២០ឆ្នាំហើយ អត់មានឃើញមណ្ឌលសុខភាពទេ។ រួចផ្លូវវាយ៉ាប់ ប្រើពេលតិចណាស់ក៏ ២ ទៅ ៣ម៉ោង បានទៅដល់មណ្ឌលសុខភាព។ ថវិកាចំណាយប្រហែលជា ១០ដុល្លារ បានទៅដល់កន្លែងនោះ។ ឈឺរាល់ថ្ងៃ បើថាល្មមៗស្រាលៗអី យើងអាចញ៉ាំថ្នាំ បើថារាងធ្ងន់អី បញ្ជូនទៅពេទ្យភ្លាម។ ស្ត្រីដែលជិតគ្រប់ខែ ឱ្យទៅពិនិត្យផ្ទៃពោះ ដល់ពេលគ្រប់ខែហើយគឺឡើងទៅសម្រាកចាំសម្រាលតែម្ដង»។
ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នកភូមិបណ្ដែតទឹកពាមតាអួ គឺទីពឹងលើមុខរបរនេសាទត្រីតែមួយមុខគត់ ហើយចំណូលតិចតួចដែលបានពីការលក់ផលនេសាទ គឺយកទៅចំណាយលើថ្លៃទិញអង្ករ បន្លែ ផ្លែឈើពីអ្នកភូមិដែលនៅលើគោក។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើពួកគេត្រូវចំណាយច្រើនលើថ្លៃធ្វើដំណើរទៅកាន់មណ្ឌលសុខភាពដែលនៅឆ្ងាយទៀតនោះ គឺជាបញ្ហាប្រឈមមុខទៅនឹងជីវភាព។
ក្រុមអ្នកភូមិកំពុងអំពាវនាវរកសប្បុរសជន ឬក៏អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលណាដែលមានលទ្ធភាព ឱ្យជួយសង់ប៉ុស្តិ៍សុខភាពមួយ ដែលអាចបណ្ដែតទឹកចល័តទៅតាមពួកគេបាន នោះជាការត្រេកអរបំផុត។
អនុប្រធានភូមិពាមតាអួ គឺលោក លី មោង បានមានប្រសាសន៍ថា បច្ចុប្បន្ន ភូមិរបស់លោកគឺមានប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅជាង ១ពាន់នាក់។ លោក លី មោង បានមានប្រសាសន៍ទៀតថា ជាច្រើនជំនាន់មកហើយ ក្នុងភូមិរបស់លោកមិនដែលមានមណ្ឌលសុខភាពទេ៖ «ខ្ញុំចង់ឱ្យអង្គការណាក៏ដោយ បើសិនជាមានលទ្ធភាពអាចផ្ដល់ជាមណ្ឌលសុខភាពឱ្យគ្រួសារ ប្រជាពលរដ្ឋ នៅភូមិនេះ អរគុណច្រើន។ តូចធំក៏ដោយ ឱ្យតែមានគ្រូពេទ្យនៅប្រចាំការ»។
ក្រុមប្រឹក្សាឃុំកែវពណ៌ បានឱ្យដឹងថា គេធ្លាប់ទាក់ទងទៅរដ្ឋាភិបាលឱ្យជួយបង្កើតមណ្ឌលសុខភាពនៅភូមិពាមតាអួ នោះ ក៏ប៉ុន្តែការស្នើសុំនៅតែមិនបានលទ្ធផល ដោយសារតែចំនួនអ្នកភូមិដែលរស់នៅទីនោះ មិនគ្រប់តាមគោលការណ៍ស្ថិតិដែលត្រូវឱ្យសង់ជាមណ្ឌលសុខភាពបាននៅឡើយ។
លោក លួស ឡាយ ជាមេឃុំកែវពណ៌ បានមានប្រសាសន៍ថា លោកធ្លាប់ស្នើសុំឱ្យមានប៉ុស្តិ៍សុខភាពមួយប្រចាំនៅទីនោះសិន នៅពេលដែលចំនួនអ្នកភូមិមិនទាន់គ្រប់អាចឱ្យសង់ជាមណ្ឌលសុខភាពបាននៅឡើយ ក៏ប៉ុន្តែដំណោះស្រាយនៅតែគ្មាន ពីព្រោះរដ្ឋាភិបាលនៅខ្វះគ្រូពេទ្យដើម្បីទៅប្រចាំការទីនោះ។
ចំណែកលោកវេជ្ជបណ្ឌិត ក្រូស សារ៉ាត់ ប្រធានមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្តសៀមរាប បានមានប្រសាសន៍ថា តាមគោលការណ៍របស់ក្រសួងសុខាភិបាល គឺអាចសង់មណ្ឌលសុខភាពនៅទីណាមួយបាន លុះណាតែនៅទីនោះមានប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅចាប់ពី ៥ពាន់នាក់។ មន្ត្រីដដែលបានបញ្ជាក់ថា ទោះយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលមិនដែលព្រងើយកន្តើយចំពោះការថែទាំសុខភាពប្រជាពលរដ្ឋទេ គឺតែងប្រើប្រាស់មធ្យោបាយផ្សេងៗដែលអាចធ្វើបាន ក៏ប៉ុន្តែចំពោះភូមិបណ្ដែតទឹកដូចពាមតាអួ នោះ មិនត្រឹមតែរស់នៅលើទឹកទេ គឺថែមទាំងចល័តមិនទៀងទាត់ ជាហេតុដែលពិបាកក្នុងការសាងសង់មណ្ឌលសុខភាពសម្រាប់អ្នកភូមិទីនោះ។
លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ក្រូស សារ៉ាត់៖ «សុខាភិបាលគិតគូរណាស់! ដូចនៅកំពង់ភ្លុក អីចឹង យើងកំពុងតែមានគម្រោងរៀបចំ ស្ថានទូតអាមេរិក ទៅសាងសង់ឱ្យ។ ហើយដូចនៅកន្លែងហ្នឹងអី គឺថាភូមិបណ្ដែតទឹកហើយចល័តទៀត វាជារឿងយើងប្រឈមមួយ។ ក៏ប៉ុន្តែ យើងមានអង្គការមួយគេហៅថា ទន្លេគ្លីនិក គឺគាត់បានធ្វើការងារហ្នឹងជាមួយនឹងបងប្អូន ប្រជាជននៅតាមដងទន្លេ ភូមិចល័តហ្នឹង។ បុគ្គលិកមណ្ឌលសុខភាព យើងចុះទៅតាមទន្លេគ្លីនិកហ្នឹង។ ទូកគេធំណាស់ យើងធ្វើតាមហ្នឹងរហូត»។
មន្ត្រីមន្ទីរសុខាភិបាលខេត្តសៀមរាប ឱ្យដឹងថា ជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ ក្រសួងសុខាភិបាលបានប្រឹងប្រែងសហការជាមួយអង្គការដៃគូ និងម្ចាស់ជំនួយធំៗ ដើម្បីធ្វើឱ្យមណ្ឌលសុខភាពនៅតាមសហគមន៍ជនបទមានការកើនឡើងពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ។ នៅខេត្តសៀមរាប បច្ចុប្បន្នមានមណ្ឌលសុខភាពតាមឃុំចំនួន ៨៤កន្លែង ហើយនៅឆ្នាំ២០១៣ នេះ គេមានគម្រោងសម្ពោធមណ្ឌលសុខភាពថ្មីចំនួន ៥កន្លែងទៀតសម្រាប់បម្រើសុខភាពសាធារណៈ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។