ប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅភូមិភ្លុក ឃុំភ្លុក ស្រុកសេសាន ខេត្តស្ទឹងត្រែង អំពាវនាវសុំឲ្យមន្ត្រីសុខាភិបាលចុះព្យាបាល និងស្រាវជ្រាវពីមូលហេតុដែលធ្វើឲ្យអ្នកកើតជំងឺរមាស់ច្រើនគ្រួសារ។ អ្នកភូមិសង្ស័យថា ការប្រើប្រាស់ទឹកទន្លេគឺជាប្រភពនាំឲ្យអ្នកភូមិកើតជំងឺនេះ។
ការអំពាវនាវនេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីអ្នកភូមិច្រើនគ្រួសារកើតមានជំងឺរមាស់ពីម្នាក់ទៅម្នាក់ប្រមាណពីរខែកន្លងទៅ ក៏ប៉ុន្តែមិនមានមន្ត្រីអាជ្ញាធរ ឬមន្ត្រីសុខាភិបាលយកចិត្តទុកដាក់បញ្ហានេះឡើយ។
ប្រជាពលរដ្ឋភូមិភ្លុក លោក ហៅ ម៉ៃ រៀបរាប់ថា រហូតបច្ចុប្បន្នអ្នកភូមិមិនតិចជាង ២០ភាគរយក្នុងចំណោមគ្រួសារអ្នកភូមិសរុបកើតមានជំងឺរមាស់ មិនដឹងហេតុផល។ អ្នកភូមិសង្ស័យទៅលើការប្រើប្រាស់ទឹកទន្លេដែលមានសភាពល្អក់ថា ជាកត្តាធ្វើឲ្យអ្នកភូមិកើតមានជំងឺចម្លែកនេះ។ លោកកត់សំគាល់ថា បច្ចុប្បន្នការសាងសង់ទំនប់សេសានក្រោម២ នៅតំបន់ខ្សែទឹកខាងលើភូមិ បានធ្វើឲ្យគុណភាពទឹកកាន់តែល្អក់ ហេតុនេះអ្នកភូមិមួយចំនួនបានបោះបង់មិនចុះមុជទឹកទន្លេដូចធម្មតា ហើយប្រើប្រាស់ទឹកអូរ និងទឹកភ្លៀងសំអាតខ្លួនជំនួសទឹកទន្លេវិញ។
លោក ហៅ ម៉ៃ៖ «ដោយសារគេមុជទឹកទន្លេកើតរមាស់ពេញខ្លួនប្រាណ។ អ្នកខ្លះរកទិញថ្នាំ។ មីងខ្ញុំគាត់កើតជំងឺនេះជិតកន្លះខែ ដេកមិនបានឡើងទៅទិញថ្នាំនៅខេត្ត។ ផ្ទះខ្ញុំនិងផ្ទះមេភូមិនៅជិតគ្នាដែរហ្នឹង គាត់ក៏កើតរមាស់ដែរហ្នឹង គាត់ថា មិនដឹងធ្វើម៉េច»។
ផ្ទុយពីការអះអាងរបស់ពលរដ្ឋនេះ មេឃុំភ្លុក លោក ទួន ថាំង បដិសេធថា មិនមានសេចក្ដីរាយការណ៍ណាមួយបញ្ជាក់ថា អ្នកភូមិកំពុងរកការរាលដាលជំងឺរមាស់នេះទេ។ លោកទទួលស្គាល់ថា អាចមានអ្នកភូមិពីរបីគ្រួសារកើតមានជំងឺនេះ ក៏ប៉ុន្តែមិនបណ្ដាលមកពីគុណភាពទឹកទន្លេអ្វីនោះទេ។ យ៉ាងណាលោកអះអាងថា នឹងសាកសួរនៅមន្ត្រីភូមិឲ្យពិនិត្យមើលសេចក្ដីរាយការណ៍នេះ៖ «មិនដែល បើបួនដប់នាក់វាប្រហែលគ្រាន់តែយើងមិនដឹង។ អត់មានអ្នកណារាយការណ៍ខ្ញុំប្រជុំជា
មួយប៉ុន្មានថ្ងៃនេះ បើមានគណៈកម្មការគេប្រាប់យើងហើយ»។
មន្ត្រីអង្គការទន្លេបីដែលបានចុះទៅដល់តំបន់អ្នកភូមិកើតមានជំងឺរមាស់នេះ បានថតរូបអ្នកភូមិពីរបីគ្រួសារដែលកើតមានជំងឺ ក្នុងនោះអ្នកខ្លះប្រើប្រាស់ថ្នាំពេទ្យឯកជនព្យាបាលបានជាសះស្បើយ និងខ្លះទៀតនៅបន្តប្រើប្រាស់ថ្នាំព្យាបាលនៅឡើយ។
មន្ត្រីសម្របសម្រួលអង្គការទន្លេបី លោក មៀច មាន ចាត់ទុកជំងឺរមាស់រាតត្បាត អ្នកភូមិគឺមកពីកត្តាគុណភាពទឹកទន្លេមិនល្អដែលអ្នកភូមិប្រើប្រាស់។ លោកកត់សំគាល់ថា បទពិសោធន៍ប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងទៅ ខណៈការសាងសង់ទំនប់វារីអគ្គិសនីនៅប្រទេសវៀតណាម ខ្សែទឹកខាងលើទន្លេសេសាន ក៏អ្នកភូមិខ្លះនៅស្រុកអណ្ដូងមាស ខេត្តរតនគិរី មុជទឹកទន្លេ ជាពិសេសកុមារកើតមានជំងឺរមាស់នេះដូចគ្នា៖ «ជំងឺនេះជាជំងឺសើស្បែក កើតកន្តួលៗរមាស់ជាំខ្មៅៗ មានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នា មានបទពិសោធន៍តាមដងទន្លេសេសាន ទំនប់ផ្នែកខាងលើ។ យើងមានសម្ដីដកស្រង់ពីអ្នករកត្រី អ្នកចុះទឹកច្រើន និងកុមារ»។
យ៉ាងណាក្តី ប្រធានមន្ទីរសុខាភិបាល ខេត្តស្ទឹងត្រែង លោក អ៊ុង សូវៀត បញ្ជាក់ថា លោកទទួលបានព័ត៌មាននេះ និងបានចាត់មន្ត្រីសុខាភិបាលចុះអង្កេតករណីនេះហើយ។ លោកថា លទ្ធផលអង្កេតនឹងបង្ហាញថា មកពីបញ្ហាទឹក ឬយ៉ាងណា៖ «ខ្ញុំឲ្យខាងមណ្ឌលសុខភាពចុះទៅអង្កេតសិន ព័ត៌មានលំអិតមិនទាន់បានដឹងទេ ចាំមើលតើវាទាក់ទងនឹងទឹក ឬអ្វី ចាំមើលអង្កេតសិន»។
ប្រជាពលរដ្ឋភូមិភ្លុក ដែលកើតមានជំងឺរមាស់ មិនបានដឹងថា តើមានអ្នកភូមិជាក់លាក់ប៉ុន្មាននាក់នោះទេ ដែលកើតមានជំងឺនេះ ក៏ប៉ុន្តែអ្នកភូមិព្រួយបារម្ភខ្លាចជំងឺនេះកើតរាលដាលកាន់តែច្រើនដែលធ្វើឲ្យប៉ះពាល់សុខភាព និងជីវភាពរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។