សង្គម​ស៊ីវិល៖ សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា​ជា​ការ​រឹតត្បិត​សេរីភាព

0:00 / 0:00

មជ្ឈមណ្ឌល​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា បាន​សំដែង​ក្តី​បារម្ភ​ជា​ខ្លាំង​ចំពោះ​បញ្ញត្តិ​មួយ​ចំនួន​ចែង​ក្នុង​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា ដែល​ពុំ​មាន​ភាព​ច្បាស់លាស់ ថា​តើ​ព័ត៌មាន​ណា​ដែល​ចាត់​ទុក​ថា​ខុស​ច្បាប់ ជា​ការ​មួលបង្កាច់​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​កិត្តិយស​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល ជា​ការ​បង្ក​ឲ្យ​មាន​អសន្តិសុខ និង​អស្ថិរភាព​សង្គម​ជាដើម។

នាយិកា​ប្រតិបត្តិ​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​សិទ្ធិ​មនុស្ស​កម្ពុជា កញ្ញា ចក់ សុភាព បាន​គូស​បញ្ជាក់​ថា ក្នុង​មាត្រា ២៨ នៃ​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា គឺ​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ជា​ខ្លាំង​ដល់​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​មតិ និង​ជា​ការ​ផ្ដល់​ឱកាស​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល បង្ក្រាប​សកម្មជន និង​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​ដែល​និយាយ​ប្រឆាំង​ទៅ​នឹង​សកម្មភាព និង​គោលនយោបាយ​របស់​រដ្ឋាភិបាល។

កញ្ញា សុភាព បន្ត​ថា ការ​រារាំង​សមត្ថភាព​សង្គម​ស៊ីវិល​ក្នុង​ការ​តាមដាន​សកម្មភាព​របស់​រដ្ឋាភិបាល គឺ​ទង្វើ​មួយ​ដែល​ផ្ទុយ​ទៅ​នឹង​តួនាទី​ដ៏​សំខាន់​របស់​សង្គម​ស៊ីវិល ក្នុង​ការ​អភិវឌ្ឍ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ៖ «សំខាន់​បំផុត​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា ដែល​ខាង​មជ្ឈមណ្ឌល​បាន​ទទួល​ច្បាប់​ចម្លង គឺ​មាន​បញ្ញត្តិ​មួយ​ចំនួន​គួរ​ឲ្យ​ព្រួយបារម្ភ និង​ប៉ះពាល់​ដល់​សេរីភាព​ការ​បញ្ចេញ​មតិ។ វា​ជា​សញ្ញា​មួយ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​បុគ្គល​ដែល​គាត់​ប្រើប្រាស់​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា មិន​ហ៊ាន​បញ្ចេញ​មតិ ចំណែក​អ្នក​ហ៊ាន​នឹង​ត្រូវ​ប្រឈម​នឹង​ការ​ដាក់​ទោស​រហូត​ដល់​ជាប់​ពន្ធនាគារ ៣​ឆ្នាំ»

ក្នុង​លិខិត​ចំហ​ចុះ​ថ្ងៃ​ទី​២៨ ខែ​មេសា ទៅ​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ប្រៃសណីយ៍ និង​ទូរគមនាគមន៍ លោក ប្រាក់ សុខុន មជ្ឈមណ្ឌល​សិទ្ធិ​មនុស្ស​កម្ពុជា បាន​ជំរុញ​ឲ្យ​មានការ​ផ្សព្វផ្សាយ​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា​ជា​បន្ទាន់ ដើម្បី​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ​ទាំង​អស់ សមាជិក​សង្គម​ស៊ីវិល និង​សាធារណជន​ទូទៅ អាច​ឆ្លើយ​តប និង​ផ្ដល់​មតិ​​ទៅ​លើ​ច្បាប់​នេះ។

​វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី មិន​អាច​ទាក់ទង​លោក ប្រាក់ សុខុន ដើម្បី​សុំ​ការ​បំភ្លឺ​ជុំវិញ​ការ​ស្នើ​សុំ​របស់​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​នេះ​បាន​នៅ​ឡើយ​ទេ។

ទាក់ទង​នឹង​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​នេះ លោក​មេធាវី ហុង គឹមសួន នៃ​ក្រុម​អ្នក​ច្បាប់​ការពារ​សិទ្ធិ​កម្ពុជា បញ្ជាក់​ថា ការ​បើក​ចំហ​ឲ្យ​មានការ​ផ្ដល់​មតិ​លើ​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ណា​មួយ គឺ​មាន​សារសំខាន់​ណាស់​ក្នុង​ការ​អនុវត្ត​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​សេរី​ក្រោម​ច្បាប់។

លោក ហុង គឹមសួន អះអាង​ថា ប្រទេស​កម្ពុជា មិន​ចាំបាច់​បង្កើត​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា​នេះ​ទេ៖ «យើង​មាន​ក្រមព្រហ្មទណ្ឌ​រួច​ហើយ ទោះ​បី​មាន​បទល្មើស​បរិហារកេរ្តិ៍ ប្រមាថ​មើល​ងាយ ឬ​គំរាមកំហែង គឺ​មាន​រួច​ហើយ​ក្នុង​នោះ។ បើ​គំនិត​ខ្ញុំ គឺ​មិន​ចាំបាច់​ដល់​ការ​រឹតត្បិត​ដល់​ការ​បង្កើត​ច្បាប់​ព្រហ្មទណ្ឌ លើ​របប​ព័ត៌មាន និង​ការ​ផ្សាយ​ព័ត៌មាន​តាម​ប្រព័ន្ធ​អ៊ីនធឺណិត។ ប្រសិន​បើ​បង្កើត​ច្បាប់​នេះ គឺ​នាំ​ឲ្យ​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​ពីរ លើ​បទល្មើស​មួយ ហើយ​ការ​​សម្រេច​ចោទ​ប្រកាន់ ប្រសិនបើ​ទាក់ទង​នឹង​បញ្ហា​នយោបាយ​វិញ គឺ​តុលាការ​នឹង​ធ្វើ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​យក​ច្បាប់​ណា មាត្រា​ណា ដើម្បី​ដាក់​ទោស​ធ្ងន់។ ខ្ញុំ​គិត​ថា ការ​លើក​ស្ទួយ​សិទ្ធិមនុស្ស​នឹង​កាត់​បន្ថយ​ទៅៗ»

បន្ថែម​ពីលើ​ភាព​មិន​ចាំបាច់​នៃ​ការ​បង្កើត​ច្បាប់​មួយ​នេះ កញ្ញា ចក់ សុភាព នាយិកា​ប្រតិបត្តិ​នៃ​មជ្ឈមណ្ឌល​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា បាន​ថ្លែង​ថា សមាសភាព​ដែល​ស្នើ​ឡើង​ដើម្បី​បង្កើត​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​ប្រឆាំង​នឹង​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា គឺ​មកពី​សមាជិក​ជាន់ខ្ពស់​សំខាន់ៗ​ក្នុង​ជួរ​រដ្ឋាភិបាល។

កញ្ញា ចក់ សុភាព៖ «យើង​មើល​ទៅ​គឺ​មិន​មែន​ជា​ស្ថាប័ន​មួយ​ឯករាជ្យ ដែល​អាច​ធ្វើ​ការ​វាយ​តម្លៃ​ជុំវិញ​លក្ខខណ្ឌ​ដែល​មាន​បញ្ញត្តិ​មួយ​ចំនួន​ចែង​ពី​បទ​បរិហារកេរ្តិ៍ ឬ​ព័ត៌មាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ក្រមសីលធម៌​ហ្នឹង គឺ​លក្ខណៈ​ទូលាយ ហើយ​បើក​ឱកាស​ច្រើន​ដល់​អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ ក្នុង​នោះ​មាន​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ ដែល​គ្រប់គ្រង​ការងារ​នោះ អាច​បកស្រាយ និង​ដាក់​បន្ទុក​លើ​សកម្មជន ឬ​បុគ្គល​ដែល​ហ៊ាន​រិះគន់​គោលនយោបាយ​រដ្ឋាភិបាល»

កញ្ញា សុភាព សង្កត់ធ្ងន់​ថា ច្បាប់​ឧក្រិដ្ឋកម្ម​តាម​ប្រព័ន្ធ​បច្ចេកវិទ្យា​នេះ គេ​គួរតែ​ចែង​ពី​ការ​បង្កើត​ក្រុម​ការងារ​ឯករាជ្យ​មួយ ដែល​កើត​ចេញ​ពី​អ្នក​ជំនាញ​បច្ចេកទេស សមាជិក​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល និង​អ្នក​សិក្សា​ស្រាវជ្រាវ ដើម្បី​ស៊ើបអង្កេត​និង​វិភាគ​ឲ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ​ទៅ​លើ​ព័ត៌មាន​ក្នុង​គេហទំព័រ មុន​ពេល​កាត់​ទោស ឬ​ធ្វើ​សំណើ​ទប់ស្កាត់ មុន​ពេល​ដែល​ត្រូវ​បាន​បញ្ជូន​ទៅ​តុលាការ។

ប្រមុខ​ដឹកនាំ​រដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន កាល​ពី​ថ្ងៃ​ចន្ទ ទី​២៨ មេសា បាន​រិះគន់​ជា​សាធារណៈ​ចំពោះ​មេដឹកនាំ​សង្គម​ស៊ីវិល ដែល​បាន​លូកដៃ​ចូល​កិច្ចការ​របស់​រដ្ឋាភិបាល ទាក់ទង​ការ​ធ្វើ​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ផ្សេងៗ។ ប៉ុន្តែ​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​គូស​បញ្ជាក់​ថា ការ​ធ្វើ​សេចក្ដី​ព្រាង​ច្បាប់​ជា​រឿង​ផលប្រយោជន៍​ជាតិ​ទាំងមូល ទើប​សង្គម​ស៊ីវិល​ស្នើ​ចូល​រួម​ជា​គំនិត​យោបល់៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។