អាជ្ញាធរវៀតណាម នៅខេត្តក្រមួនស ឬវៀតណាម ហៅថា ខេត្តកៀងយ៉ាង (Kien Giang) បានបណ្ដេញព្រះសង្ឃខ្មែរក្រោម ពលរដ្ឋ និងយុវជន ប្រមាណ ១៣នាក់ ដែលធ្វើដំណើរពីកម្ពុជា ទៅចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យកឋិនទាននៅទីនោះ ឲ្យត្រឡប់មកកម្ពុជា វិញ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែតុលា។
ពួកគេត្រូវបានឃាត់ខ្លួនសួរចម្លើយជាច្រើនម៉ោង មុននឹងអនុញ្ញាតឲ្យធ្វើដំណើរត្រឡប់មកប្រទេសកម្ពុជា វិញ។ ចំណែកវត្ថុមានតម្លៃរបស់ពួកគេមួយចំនួន ក៏ត្រូវបានអាជ្ញាធរវៀតណាម រឹបអូសយក។
ព្រះសង្ឃ ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម និងយុវជនកម្ពុជា សម្ដែងការមិនសប្បាយចិត្តចំពោះអាជ្ញាធរវៀតណាម ដែលពួកគេចោទប្រកាន់ថា បានធ្វើសកម្មភាពមិនគប្បី គំរាមកំហែង និងរំលោភលើសិទ្ធិសេរីភាពជំនឿសាសនារបស់ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម។
ព្រះសង្ឃខ្មែរក្រោម សព្វថ្ងៃគង់នៅវត្តសាមគ្គីរង្សី ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល ព្រះអង្គមានថេរដីកានៅថ្ងៃទី២៩ ខែតុលា ថា កាលពីថ្ងៃទី២៤ តុលា ព្រះអង្គ និងព្រះសង្ឃ ៤អង្គ ព្រមទាំងពលរដ្ឋ និងយុវជន ៨នាក់ផ្សេងទៀត បានធ្វើដំណើរទៅស្រុកកំណើតរបស់ព្រះអង្គនៅខេត្តក្រមួនស កម្ពុជាក្រោម ដើម្បីចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យកឋិនទាននៅទីនោះ ដែលប្រព្រឹត្តទៅចាប់ពីថ្ងៃទី២៨ ដល់ថ្ងៃទី២៩ តុលា។
ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល មានថេរដីកាបន្តថា នៅថ្ងៃទី២៧ តុលា ពេលដែលព្រះអង្គកំពុងជួយរៀបចំវត្តអារាមដើម្បីធ្វើពិធីបុណ្យ ស្រាប់តែអាជ្ញាធរវៀតណាម ទៅដល់សួរនាំព្រះអង្គ។ ក្រោយមក ពួកគេបានហៅព្រះចៅអធិការវត្តមកជួប ដើម្បីសាកសួរបន្ថែមពីវត្តមានរបស់ព្រះសង្ឃដែលនិមន្តទៅពីកម្ពុជា។ ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល មានថេរដីកាបន្ថែមថា លុះបន្ទាប់មក ស្រាប់តែអាជ្ញាធរវៀតណាម បានបង្ខំឲ្យព្រះចៅអធិការចុះហត្ថលេខាលើលិខិតមួយ ដែលមានខ្លឹមសារបញ្ជាក់ថា ព្រះសង្ឃ និងពលរដ្ឋមកពីប្រទេសកម្ពុជា ដែលកំពុងមានវត្តមាននៅទីនោះ មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឲ្យចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យឡើយ ហើយថា ព្រះចៅអធិការវត្តត្រូវទទួលខុសត្រូវ និងអាចប្រឈមនឹងការចាប់ខ្លួន ប្រសិនបើបន្តអនុញ្ញាតឲ្យព្រះសង្ឃ និងពលរដ្ឋស្នាក់នៅ៖ «គេបង្ហាញច្បាប់របស់ប្រទេសគេថា បើជនបរទេសណាចង់មកធ្វើបុណ្យនៅទឹកដីវៀតណាមខាងត្បូងហ្នឹង ត្រូវសុំអនុញ្ញាតលិខិតមួយខែមុនទៅក្រសួងធម្មការត្រុង អឿង (Trung Oung)។ កាលណាក្រសួងធម្មការហ្នឹងអនុញ្ញាត ទើបជនបរទេសចូលទៅក្នុងហ្នឹងបាន ហើយគេថាកនអាត្មាអត់បានសុំច្បាប់គេ ដែលចូលទៅធ្វើពិធីបុណ្យហ្នឹង»។
ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល មានថេរដីកាថា ដោយខ្លាចការគំរាមកំហែងរបស់អាជ្ញាធរវៀតណាម ព្រះចៅអធិការវត្តក៏សុំអង្វរព្រះអង្គឲ្យធ្វើដំណើរត្រឡប់មកប្រទេសកម្ពុជា វិញ ដើម្បីជៀសវាងកុំឲ្យមានបញ្ហាជាមួយអាជ្ញាធរវៀតណាម ក្នុងពេលប្រារព្ធពិធីបុណ្យ។ ទោះយ៉ាងណា ព្រះអង្គថា ព្រះអង្គបានសុំអង្វរអាជ្ញាធរវៀតណាម ឲ្យនៅរហូតទាល់ចប់បុណ្យសិន ប៉ុន្តែពួកគេមិនព្រមជាដាច់ខាត៖ «កនអាត្មាក៏សួរទៅអាជ្ញាធរដែរ បើអាត្មាសុំនៅក្នុងពិធីបុណ្យហ្នឹង អាត្មាមិនចេញចូលរួមទេ អាត្មានៅក្នុងកុដិបានអត់ កនគាត់ថាឲ្យតែនៅក្នុងបរិវេណវត្តពេលណា គេចាប់ពេលហ្នឹង ហើយអ៊ីចឹង កនអាត្មាត្រូវចាកចេញតាំងពីយប់ហ្នឹងទៅសឹងនៅផ្ទះញោមអាត្មា ព្រឹកឡើងមកស្រុកខ្មែរវិញ ដល់មកហ្នឹងគេមានចារកម្មគេហ្នឹងនៅតាមឡានរហូតទៅដល់ស្រុកហាទៀង (Ha Tien) ហ្នឹង ដល់ព្រំដែន គេចាប់យកតែម្តង គេបញ្ជូនទៅប៉ូលិសស្រុកតែម្តង»។
គឺនៅប៉ុស្តិ៍ប៉ូលិសនេះហើយ ដែលព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល ថា ព្រះអង្គ និងព្រះសង្ឃ ៤អង្គ ព្រមទាំងពលរដ្ឋ ៨នាក់ផ្សេងទៀត ត្រូវបាននគរបាលវៀតណាម សួរចម្លើយក្នុងបន្ទប់ដាច់ដោយឡែកពីគ្នាចាប់តាំងពីម៉ោង ១១ថ្ងៃត្រង់រហូតដល់ ៨យប់ ទើបដឹកមកដាក់នៅព្រំដែនវិញ។ ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល ថា ក្នុងពេលសួរចម្លើយនោះ នគរបាលវៀតណាម បានដកហូតសម្ភារៈមានតម្លៃមួយចំនួនពីព្រះសង្ឃ និងពលរដ្ឋ រួមមានទូរស័ព្ទដៃចំនួន ៦គ្រឿង ម៉ាស៊ីនអាយភែត (iPad) ២គ្រឿង ស៊ីមកាតទូរស័ព្ទ យូអែសប៊ី (USB) និងសៀវភៅកត់ត្រាផ្សេងៗ។ លើសពីនេះ មានអ្នកខ្លះត្រូវបានពិន័យជាប្រាក់អស់ជាច្រើនលានដុងទៀតផង។ អាជ្ញាធរវៀតណាម ចោទប្រកាន់ពួកគាត់ថា ឆ្លងដែនខុសច្បាប់យករូបថតទៅចែកចាយឲ្យអង្គការសមាគមខ្មែរកម្ពុជា នៅក្រៅប្រទេស ព្រមទាំងបំផ្លើសព័ត៌មានធ្វើឲ្យខូចកិត្តិយសប្រទេសវៀតណាម។ ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល ថា នគរបាលវៀតណាម បានបង្ខំឲ្យពួកគាត់ផ្ដិតមេដៃទទួលយកការចោទប្រកាន់ទាំងអស់នេះ ហើយថា ប្រសិនបើមិនព្រមទទួលស្គាល់នោះទេ ពួកគេនឹងមិនដោះលែងឡើយ។ ទោះយ៉ាងណា ព្រះតេជព្រះគុណ គឹម វិសាល ថា អ្នកដែលត្រូវបានអាជ្ញាធរឃាត់ខ្លួននោះ សុទ្ធតែក្រដាសស្នាមឆ្លងដែនត្រឹមត្រូវទាំងអស់។
កញ្ញា អៀ វណ្ណនាថ សព្វថ្ងៃជាសមាជិកអង្គការទស្សនៈយុវជនខ្មែរដែលអះអាងថា ទើបទៅលេងទឹកដីកម្ពុជាក្រោម លើកដំបូងនោះ រៀបរាប់ឲ្យដឹងបន្ថែមថា ក្នុងពេលសួរចម្លើយនោះ នគរបាលវៀតណាម បានសួរពីគ្រប់សកម្មភាពទាំងអស់ដែលកញ្ញាបានចូលរួមតាំងពីសកម្មភាពសង្គម និងនយោបាយ។ លើសពីនេះ កញ្ញាថា នគរបាលស្រីវៀតណាម បានឆែកកញ្ញាគ្រប់កន្លែងទាំងអស់ ខ្លាចក្រែងកញ្ញាមានលាក់សម្ភារៈថតសំឡេង ឬសម្ភារៈផ្ទុកឯកសារផ្សេងៗ៖ «គេឆែកឆេរទាំងសព្វ កាបូបលុយក៏គេឆែក កាតាបស្ពាយធម្មតាក៏គេឆែក ហើយសម្លៀកបំពាក់ គឺគេជជុះរលាស់ទាំងអស់ ទាំងសម្លៀកបំពាក់ក្នុងក្រៅរបស់យើងហ្នឹង គឺមានការស្ទាបច្របាច់មើល ក្រែងយើងមានលាក់របស់អី ហើយចំពោះខោអាវ គឺគេដោះយើងទាំងអស់ហ្មង ហើយអ្នកខ្លះមានការបង្វិលឲ្យមើលដូចថា ខ្លាចយើងមានលាក់កន្លុកកន្លៀតកន្លែងណាក្នុងខ្លួនរបស់យើង គេមិននិយាយទេ គេមិននិយាយថាឆែករកអីទេ គ្រាន់តែគេសុំឆែកអ៊ីចឹងហ្មង»។
កញ្ញា អៀ វណ្ណនាថ ចាត់ទុកសកម្មភាពរបស់អាជ្ញាធរវៀតណាម នេះថាជាការបំបិទសិទ្ធិសេរីភាពទៅលើពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅ មិនថាខ្មែរក្រោម ឬខ្មែរកណ្ដាលឡើយ។ កញ្ញាកត់សម្គាល់ថា ចំពោះជនបរទេសផ្សេងទៀតដែលមានលិខិតស្នាមដូចក្រុមកញ្ញាដែរនោះ ប៉ុន្តែមិនត្រូវបានអាជ្ញាធរវៀតណាម ចាប់ឃាត់ខ្លួនសួរចម្លើយផាកពិន័យ និងដកហូតទ្រព្យសម្បត្តិឡើយ។ កញ្ញាថា សកម្មភាពទាំងអស់នេះសបញ្ជាក់ឲ្យឃើញថា អាជ្ញាធរវៀតណាម កំពុងតែរើសអើងចំពោះជាតិសាសន៍ខ្មែរយ៉ាងខ្លាំង។
វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនអាចសុំការឆ្លើយបំភ្លឺពីមន្ត្រីស្ថានទូតវៀតណាម ប្រចាំកម្ពុជា បានទេនៅថ្ងៃទី២៩ តុលា។
ចំណែកអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា លោក កុយ គួង ថ្លែងថា លោកមិនអាចធ្វើអធិប្បាយលើករណីនេះបានទេ ដោយលោកអះអាងថា លោកមិនទាន់ទទួលព័ត៌មាននេះនៅឡើយ។
រីឯប្រធានផ្នែកអង្កេតសមាគមអាដហុក (adhoc) លោក នី ចរិយា យល់ថា ទង្វើរបស់អាជ្ញាធរវៀតណាម នេះ គឺជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ជាពិសេសរំលោភទៅលើសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងជំនឿសាសនារបស់ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម។ លើសពីនេះ លោកថា សកម្មភាពទាំងអស់នេះបង្ហាញឲ្យឃើញពីការប្រកាន់ជាតិសាសន៍របស់វៀតណាម មកលើប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរតែម្តង។ ចំពោះការរឹបអូសយកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរពីសំណាក់អាជ្ញាធរវៀតណាម វិញ លោក នី ចរិយា បញ្ជាក់ថា វាមិនខុសអីពីអំពើប្លន់នោះទេ៖ «និយាយទៅដោយសារតែជនជាតិខ្មែរយើងដែលទៅហ្នឹង ជាការឆ្លងដែនមួយដែលមិនខុសច្បាប់ទី១។ ទី២ គាត់ក៏មិនបានប្រព្រឹត្តបទល្មើសដែរ អ៊ីចឹងការរឹបអូសនេះមិនខុសអីពីចោរប្លន់ទេ គឺអាងតែអំណាចអាជ្ញាធរនៃប្រទេសរបស់ខ្លួន អ៊ីចឹងរឹបអូសរបស់គេស្រេចចិត្ត បើយើងនិយាយផ្លូវច្បាប់ គឺស្មើនឹងចោរប្លន់»។
លោក នី ចរិយា ថ្លែងថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា គួរពិនិត្យឡើងវិញ និងគួរស្នើទៅឲ្យរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម មើលថែប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរដូចដែលរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម តែងស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មើលថែពលរដ្ឋវៀតណាម នៅកម្ពុជា យ៉ាងដូច្នេះដែរ។ លោកថា បើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនព្រមស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលវៀតណាម ការពារពលរដ្ឋខ្មែរទេ នោះបង្ហាញឲ្យឃើញថា ទំនាក់ទំនងកម្ពុជាវៀតណាម មិនមានភាពស្មើគ្នានោះឡើយ។
របាយការណ៍ស្ដីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាក្រោម ឆ្នាំ២០១៣ បង្ហាញថា ករណីរំលោភសិទ្ធិសេរីភាពលើពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម ដែលបានប្រព្រឹត្តដោយអាជ្ញាធររដ្ឋាភិបាលវៀតណាម មានប្រមាណ ៣០ករណី ក្នុងនោះមានដូចជាការចាប់ផ្សឹកព្រះសង្ឃដោយបង្ខំ ការធ្វើទារុណកម្ម ការគាបសង្កត់លើសិទ្ធិប្រតិបត្តិវប្បធម៌ និងសាសនា ការបំបិទសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការបញ្ចេញមតិ និងទទួលព័ត៌មាន ជាដើម។
ស្រដៀងគ្នានេះ របាយការណ៍អង្គការការពារសិទ្ធិជនជាតិភាគតិចឆ្នាំ២០១៣ បង្ហាញថា ព្រះសង្ឃ និងពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម ជាញឹកញយត្រូវបានអាជ្ញាធរវៀតណាម ចាប់ឃុំខ្លួន និងកាត់ទោសឲ្យជាប់ពន្ធនាគារច្រើនឆ្នាំ ដោយគ្មានការស៊ើបអង្កេត និងគ្មានតំណាងផ្នែកច្បាប់អោយបានត្រឹមត្រូវឡើយ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។