សវនាការនៅថ្ងៃអង្គារ ទី៣០ ខែមេសា សាក្សី អ៊ុង ឆាត់ ត្រូវបានភាគីក្នុងសំណុំរឿង០០២ សួរដេញដោលជុំវិញព្រឹត្តិការណ៍ដែលទាហានខ្មែរក្រហមប្រមូលអ្នករដ្ឋការ និងទាហាន លន់ នល់ យកទៅសម្លាប់នៅទួលពោធិ៍ជ្រៃ នាខេត្តពោធិ៍សាត់ កាលពីឆ្នាំ១៩៧៥។
សាក្សី អ៊ុង ឆាត់ ជម្រាបអង្គជំនុំជម្រះថា នៅពេលដែលបានទទួលជ័យជម្នះភ្លាមៗ លោកទទួលបញ្ជាពីមេបញ្ជាការអនុសេនាធំរបស់លោកឈ្មោះ សមមិត្ត សារឹម សមមិត្ត ថើយ ឱ្យយាមនៅឯសាលាខេត្តពោធិ៍សាត់ ពេលដែលអ្នករដ្ឋការ និងទាហាន លន់ នល់ ដែលប្រជុំគ្នានៅទីនោះ៖ «ដោយថ្ងៃ១៩ មេសា ហ្នឹង ឡើងដល់ពោធិ៍សាត់ ខ្ញុំក៏ឡើងតាមបទបញ្ជា គឺមកតាមតំបន់៧។ ខ្ញុំគ្រប់គ្រងអង្គភាពខ្ញុំ គឺតិចទេ តែបទបញ្ជាហ្នឹង គឺសមមិត្តទាំងពីររូបគេជាបញ្ជាការ ហើយឱ្យខ្ញុំមកទទួលនៅសាលាខេត្តហ្នឹង គ្រាន់តែយាមកាមតាមរបង និងច្រកទ្វារទេ គឺទទួលបទបញ្ជាតែប៉ុណ្ណឹង។ តែឱ្យខ្ញុំទៅប្រមូលទាហានស៊ីវិលមកប្រជុំអី គឺខ្ញុំពុំបានដឹងទេ គឺទទួលបន្ទុកគ្រាន់តែឈរយាមឱ្យប្រជារាស្ត្រ ឬនរណាចេញចូលបាន»។
លោកបញ្ជាក់ថា អតីតអ្នករដ្ឋការ និងទាហាន លន់ នល់ ទាំងនោះ ត្រូវបានពួកខ្មែរក្រហមប្រមូលផ្ដុំ និងប្រាប់ឱ្យឡើងឡានថា ទៅរៀនសូត្រ និងទទួលសម្ដេចឪ នៅទួលពោធិ៍ជ្រៃ ដែលជាបន្ទាយទាហាន លន់ នល់៖ «គឺចេញមកវិញហើយទេ ដែលគេតម្រង់ឡើងឡានទៅស្រួល គេសួរគ្នា គេទៅណាមកណី ដែលឡើងចេញពីសាលាខេត្តមកដល់ថ្នល់ហ្នឹង ស្រែកសួរបងប្អូនគេ។ ដូចខ្ញុំបានប្រាប់អ៊ីចឹងថា លោកទៅខាងណាខាងណី ថាទៅរៀន។ ផ្ដាំទៅប្រពន្ធកូនថាទៅរៀន ទៅជួបសម្ដេចឪអី គឺខ្ញុំបានឮតែប៉ុណ្ណឹង»។
សាក្សី អ៊ុង ឆាត់ ថ្លែងថា ទោះបីជាលោកជាអ្នកយាមនៅឯសាលាខេត្តក្ដី លោកមិនបានឃើញហេតុការណ៍ដែលគេសម្លាប់ទាហានទាំងនោះនៅទួលពោធិ៍ជ្រៃ ដោយផ្ទាល់ទេ។ លោកគ្រាន់តែអាចបញ្ជាក់បានថា លោកគ្រាន់តែឃើញឡានដឹកទាហានទាំងនោះទៅបន្ទាយទួលពោធិ៍ជ្រៃ ហើយក្រោយមកឃើញសាកសពជាច្រើននាក់នៅទីនោះ។
ទួលពោធិ៍ជ្រៃ ក្លាយជាកន្លែងសម្លាប់មនុស្សមួយកន្លែងដែលសាក្សីមួយចំនួននិយាយថា មានអតីតទាហាន លន់ នល់ រាប់ពាន់នាក់ត្រូវពួកខ្មែរក្រហមយកទៅសម្លាប់នៅទីនោះ។
ទាក់ទងនឹងទួលពោធិ៍ជ្រៃ នេះដែរ មានអ្នកស្រាវជ្រាវម្នាក់ឈ្មោះ ថេត សម្បត្តិ បានសម្ភាសសាក្សីជាច្រើននាក់អំពីហេតុការណ៍នាពេលនោះ ហើយក្នុងសវនាការថ្ងៃទី៣០ មេសា សហព្រះរាជអាជ្ញាបានលើកយកការបញ្ជាក់ពីសាក្សីខ្លះក្នុងវីដេអូ របស់លោក ថេត សម្បត្តិ មកបញ្ជាក់បន្ថែមលើសាក្សី អ៊ុង ឆាត់៖ «លាក់ការណ៍ថាសម្លាប់ទម្លាក់តែក្នុងស្រះនោះទាំងអស់ទេ។ ប៉ុន្តែរកកន្លែងដាក់មិនបាន បានដាក់នៅក្រៅ ព្រោះក្នុងស្រះដាក់វាពេញ។ ខ្ញុំឈរអ៊ីចឹង មុនដំបូងគេរៀបដាក់បែរមុខទៅឯណោះ។ ឱ្យលុតជង្គង់បែរមុខទៅនោះ។ អាខ្លះក៏បែកក្បាល ខ្លះរយះរយាយ ចុះគ្រាប់កាំភ្លើងពិបាកមើលណាស់ ហើយនៅឈរទីហ្នឹងឆ្អាប ឈរមើលអត់បានយូរទេ ទាល់តែដើរទៅខាងនោះ។ បើនៅពីលើខ្យល់គ្រាន់។ បើថានៅជិត ឆ្អាបនៅអត់បានទេ»។
កន្លែងសម្លាប់មនុស្សនៅទួលពោធិ៍ជ្រៃ នេះ បានក្លាយជាទីតាំងសំខាន់មួយទាក់ទងនឹងបទឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម តាមអនុសញ្ញាក្រុងហ្សឺណែវ ឆ្នាំ១៩៤៩ ដែលសាលាដំបូងនៃសាលាក្ដីខ្មែរក្រហម បានសម្រេចដាក់បញ្ចូលក្នុងសំណុំរឿងលេខ០០២ វគ្គទី១ សម្រាប់ការជំនុំជម្រះនៅក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។
បន្ទាប់ពីសវនាការស្ដាប់សាក្សី អ៊ុង ឆាត់ នេះទៅ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងនឹងធ្វើសវនាការស្ដាប់សាក្សីថ្មីមួយរូបទៀតនៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី២ ឧសភា ឆ្នាំ២០១៣៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។