ដោយឡែក ជនជាប់ចោទ ២១នាក់ផ្សេងទៀត ពួកគាត់គ្រោងថានឹងធ្វើការតវ៉ាដោយអត់អាហារក្នុងពន្ធនាគារ ចាប់ពីថ្ងៃទី៩ កុម្ភៈ ដើម្បីទាមទារអោយដោះលែងពួកគាត់។
ក្រុមគ្រួសារ មេធាវី និងតំណាងអង្គការសិទ្ធិមនុស្ស បានទៅទទួលជនជាប់ចោទ ២នាក់ ក្នុងចំណោម ២៣នាក់ ដែលត្រូវបានដោះលែងពីពន្ធនាគារ និងនាំត្រឡប់មកភ្នំពេញវិញ។
ការដោះលែងនេះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានការបើកសវនាការរបស់ចៅក្រមនៅសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ កាលពីថ្ងៃទី៧ កុម្ភៈ ចំពោះការស្នើសុំឱ្យនៅក្រៅឃុំពីសំណាក់ក្រុមគ្រួសារ និងមេធាវីការពារក្តីឱ្យជនជាប់ចោទទាំងពីរនាក់នោះ។ ជនជាប់ចោទ ២នាក់នោះ រួមមាន លោក ប៊ូ សារិទ្ធិ ជាកម្មករនៅរោងចក្រ យ៉ាក ជីង និងម្នាក់ទៀតឈ្មោះ យន សុខជា ដែលជាអនីតិជនធ្វើការនៅរោងចក្រម្តុំសួនឧស្សាហកម្មកាណាឌីយ៉ា។
លោក ប៊ូ សារិទ្ធិ ដែលជាប់ឃុំក្នុងមណ្ឌលអប់រំកែប្រែទី៣ ត្រពាំងផ្លុង បានសម្ដែងអារម្មណ៍រីករាយនៅពេលដែលខ្លួនត្រូវបានសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ សម្រេចដោះលែងឱ្យនៅក្រៅឃុំ ហើយលោកអាចមានឱកាសវិលត្រឡប់ទៅជួបជុំក្រុមគ្រួសារខ្លួនវិញ បើទោះបីជាការដោះលែងនេះនៅមានលក្ខខណ្ឌមួយចំនួនក៏ដោយ។ លោកបញ្ជាក់ថា វាជារឿងអយុត្តិធម៌ក្នុងការដែលឃុំខ្លួនលោកនាពេលកន្លងទៅ ពីព្រោះលោកមិនបានធ្វើអ្វីខុសនោះឡើយ៖ «ខ្ញុំថាការចាប់ខ្លួនខ្ញុំនេះវាអយុត្តិធម៌ណាស់ ពីព្រោះខ្ញុំមិនមានកំហុសអីទេបង។ ខ្ញុំជាប្រជាពលរដ្ឋ ខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកទោសទេបង។ ខ្ញុំជាប្រជាពលរដ្ឋ ហើយខ្ញុំធ្វើការរកស៊ីសុចរិតទៀងត្រង់ មិនបានធ្វើអ្វីខុសច្បាប់នោះឡើយ ហេតុអ្វីក៏ចាប់ខ្ញុំទៅដាក់គុកដូច្នេះ»។
លោកបន្ថែមទៀតថា អាការៈរបស់លោកនៅពេលនេះ មិនទាន់ជាសះស្បើយនោះទេ ព្រោះលោកត្រូវទាហានវាយដំច្រំធាក់មកលើក្បាលរបស់លោកយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។
ចំណែកជនជាប់ចោទម្នាក់ទៀតដែលមានស្រុកកំណើតនៅខេត្តព្រៃវែង គឺលោក យន សុខជា មានអាយុ ១៧ឆ្នាំ បានថ្លែងថា ក្នុងពេលលោកជាប់ឃុំនៅមណ្ឌលអប់រំកែប្រែទី៣ ត្រពាំងផ្លុង ហើយក្រោយមកត្រូវបានបញ្ជូនមកពន្ធនាគារមាត់ឃ្មង់ ជិតទីរួមខេត្តកំពង់ចាម នោះ លោកតែងតែយំរាល់ថ្ងៃ ព្រោះនឹកឪពុកម្តាយ និងក្រុមគ្រួសារ ហើយម្យ៉ាងនឹកដល់ភាពលំបាកក្នុងគ្រួសារដែលធ្លាប់តែខ្វះមុខខ្វះក្រោយនោះ។
លោក យន សុខជា៖ «បាទ! ខ្ញុំមានអារម្មណ៍សប្បាយចិត្ត ហើយមានអារម្មណ៍ដូចបានកើតសាថ្មីអ៊ីចឹងបង ព្រោះអីខ្ញុំបានជួបម៉ែឪបងប្អូនខ្ញុំវិញ ខ្ញុំអរណាស់ ព្រោះអីខ្ញុំនៅឯណោះយំរាល់ថ្ងៃ នឹកផ្ទះ នឹកបងប្អូន នឹកយាយគាត់នៅឯស្រុក ព្រោះខ្ញុំមិនដែលជាប់ឃុំឃាំងដូចអ៊ីចឹងទេ។ ខ្ញុំធ្លាប់តែទៅលេងបងប្អូនរស់នៅជាមួយបងប្អូន ដល់រស់នៅអ៊ីចឹង ខ្ញុំពិបាកក្នុងខ្លួនណាស់បង»។
លោកបន្តថា ដៃឆ្វេងរបស់លោកដែលសមត្ថកិច្ចជាន់បាក់នោះ ប្រហែលជាត្រូវពិការផងក៏មិនដឹង ពីព្រោះមកដល់ពេលនេះ លោកមិនអាចកម្រើកម្រាមដៃឆ្វេងទាំងនោះបានឡើយ។ ដោយសារការដោះលែងនេះមិនមែនជាការដោះលែងឱ្យមានសេរីភាពពេញលេញ ទើបធ្វើឲ្យជនជាប់ចោទទាំងពីរនៅតែធ្វើការអំពាវនាវទៅដល់អង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិ ដើម្បីស្វែងរកយុត្តិធម៌ជូនពួកគាត់ទាំង ២៣នាក់ ឱ្យរួចផុតពីការចោទប្រកាន់ទាំងឡាយ។
បញ្ហានេះ មន្ត្រីគ្រប់គ្រងផ្នែកបច្ចេកទេសលើការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សនៃអង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ (Licadho) លោក អំ សំអាត បានមានប្រសាសន៍ថា មូលហេតុនៃការដោះលែងជនជាប់ចោទពីរនាក់ឱ្យនៅក្រៅឃុំនោះ ដោយសារចៅក្រមពិនិត្យទៅលើហេតុផលច្បាស់លាស់នៃការស្នើសុំរបស់មេធាវីជនជាប់ចោទ និងមានការធានាពីក្រុមគ្រួសារផង៖ «ឱ្យអ្នកទាំងពីរនៅក្រៅឃុំបណ្ដោះអាសន្ន ដោយយោងទៅលើទី១ ស្ថានភាពរបស់ពួកគាត់ក្រីក្រ ត្រូវការពួកគាត់ដើម្បីទ្រទ្រង់ជីវភាព។ ទី២ គាត់មានមុខរបរ និងទីលំនៅច្បាស់លាស់ ហើយទី៣ ធានាថានឹងចូលមកបង្ហាញខ្លួន ឬក៏គោរពទៅតាមនីតិវិធីរបស់តុលាការ បើតុលាការត្រូវការគាត់ពេលណា គាត់នឹងចូលហ្នឹង»។
នៅថ្ងៃដោះលែងជនជាប់ពីរនាក់ឱ្យនៅក្រៅឃុំនេះដែរ សាច់ញាតិជនជាប់ចោទផ្សេងទៀតដែលបានចូលសួរសុខទុក្ខអ្នកជាប់ឃុំនៅក្នុងមណ្ឌលអប់រំកែប្រែត្រពាំងផ្លុង នោះ បានឱ្យដឹងថា ចាប់ពីថ្ងៃទី៩ កុម្ភៈ នេះតទៅ ជនជាប់ចោទទាំង ២១នាក់ដែលកំពុងជាប់ឃុំនោះ នឹងធ្វើការតវ៉ាដោយបង្អត់អាហារខ្លួនឯង រហូតដល់រដ្ឋាភិបាលព្រមដោះលែងពួកគាត់ដោយគ្មានលក្ខខណ្ឌ និងស្វែងរកយុត្តិធម៌ចំពោះការវាយដំពួកគាត់នាពេលកន្លងមក។
ប្រពន្ធរបស់ លោក យ៉ុង សំអន ដែលជាប់ឃុំនៅមណ្ឌលអប់រំកែប្រែត្រពាំងផ្លុង គឺអ្នកស្រី អ៊ឹម ស៊ាវលាង បានមានប្រសាសន៍ថា នៅពេលដែលអ្នកស្រីចូលសាកសួរសុខទុក្ខប្ដីនោះ ស្រាប់តែប្តីប្រាប់ថា ចាប់ពីថ្ងៃទី៩ កុម្ភៈ ទៅ ពួកគាត់ទាំង ២១នាក់ នឹងនាំគ្នាធ្វើការតវ៉ាដោយអត់អាហារ រហូតដល់មានដំណោះស្រាយ។ អ្នកស្រីបន្តថា សាច់ញាតិជនជាប់ចោទផ្សេងទៀត ក៏បាននិយាយដូចៗគ្នានេះដែរ៖ «ជ្រុលថាងាប់ក៏ងាប់ទៅចុះ ពីព្រោះរស់នៅប្រទេសខ្មែរគ្មានយុត្តិធម៌ដដែល ឱ្យងាប់ទៅចុះគាត់និយាយអ៊ីចឹង។ គាត់បង្អត់អាហារហ្នឹងដើម្បីឱ្យរដ្ឋាភិបាលដោះស្រាយរកយុត្តិធម៌ឱ្យពួកគាត់ផង ពួកគាត់មិនបានធ្វើអ្វីខុសនោះទេ។ អ្នកខ្លះបានទៅធ្វើបាតុកម្មទាមទារដីធ្លី ទៅអ្នកខ្លះគាត់អត់ដឹងអីចេញមកគេវ៉ៃ គេចាប់យកមកហ្មងអ៊ីចឹងលោកពូ!»។
អ្នកស្រីមានការបារម្ភចំពោះប្ដីអ្នកស្រី និងអ្នកឯទៀតជាខ្លាំង បន្ទាប់ពីឮដំណឹងបែបនេះ ពីព្រោះសុខភាពអ្នកទាំង ២១នាក់នោះមិនសូវល្អ ហើយបរិយាកាសនៅទីនោះអ្នកស្រីយល់មិនសូវល្អដែរ ហើយប្រសិនបើពួកគាត់នាំគ្នាអត់អាហារ នឹងអាចធ្វើឱ្យស្លាប់មិនខាន។ ចំណែកអ្នកស្រីជំពាក់បំណុលគេ ម្យ៉ាងកូនរៀនផង ហើយទៅថ្ងៃមុខ ក្រុមហ៊ុននឹងបញ្ឈប់ពីការងារទៀត។ ដូចនេះ មិនមានលុយកាក់គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់មកជួបប្ដីឱ្យបានញឹកញាប់នោះទេ។ តើនឹងអាចមានអ្វីកើតឡើងចំពោះប្ដីអ្នកស្រី និងអ្នក ២០នាក់ផ្សេងទៀត ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលមិនអើពើចំពោះការដោះលែងពួកគាត់នោះ?
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
