កម្ពុជា​ស្នើ​ឲ្យ​បេសកកម្ម​ការទូត​បរទេស​កុំ​ដើរ​តួនាទី​គាំទ្រ​បក្ស​ប្រឆាំង

ក្រោយ​ពី​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ប្រកាស​មិន​ទទួល​ស្គាល់​លទ្ធផល​បោះ​ឆ្នោត និង​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​ការ​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ចម្រុះ ស៊ើប​អង្កេត​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​រួច​មក មាន​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​ដែល​មាន​ទំនាក់​ទំនង​ការទូត​ជាមួយ​កម្ពុជា បាន​បង្ហាញ​ជំហរ​រៀងៗ​ខ្លួន អំពី​លទ្ធផល​បោះ​ឆ្នោត។ ប្រទេស​មួយ​ចំនួន​បាន​សម្ដែង​ការ​គាំទ្រ​ឲ្យ​មាន​ការ​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ចម្រុះ​នេះ។

0:00 / 0:00

ជំហរ​របស់​ប្រទេស​ទាំង​នេះ បាន​បណ្ដាល​ឲ្យ​ក្រសួង​ការ​បរទេស​កម្ពុជា ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែង​ការណ៍​មួយ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី៣១ កក្កដា ក្រើន​រំលឹក​ដល់​បេសកកម្ម​ការទូត​បរទេស​ប្រចាំ​នៅ​កម្ពុជា កុំ​ឲ្យ​មាន​និន្នាការ​គាំទ្រ​គណបក្ស​ប្រឆាំង។

ក្រសួង​ការ​បរទេស និង​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ​កម្ពុជា បាន​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​មួយ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី៣១ កក្កដា ស្នើ​ឲ្យ​បេសកកម្ម​ការទូត​បរទេស កុំ​ដើរ​តួនាទី​គាំទ្រ​គណបក្ស​ប្រឆាំង។

ការ​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​នេះ បាន​ធ្វើ​ឡើង​បន្ទាប់​ពី​មន្ត្រី​កិច្ចការ​សាធារណៈ​នៃ​ស្ថានទូត​អាមេរិក ប្រចាំ​កម្ពុជា លោក សន ម៉ាក់ឃីនថូស (Sean McIntosh) បាន​សម្ដែង​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ចំពោះ​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ដ៏​ច្រើន ក្នុង​ដំណើរ​ការ​បោះ​ឆ្នោត និង​បាន​ស្នើ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ដោះស្រាយ​កំហុស​ដែល​មាន​លក្ខណៈ​ជា​ប្រព័ន្ធ​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ជ្រើស​តាំង​សមាជិក​សភា​អាណត្តិ​ទី៥ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី២៨ កក្កដា កន្លង​ទៅ។ លោក​ក៏​បាន​បង្ហាញ​ជំហរ​គាំទ្រ​ឲ្យ​មាន​ការ​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ចម្រុះ ស៊ើប​អង្កេត​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​នៃ​ការ​បោះ​ឆ្នោត ដែល​ស្នើ​ដោយ​គណបក្ស​ប្រឆាំង​ផង​ដែរ។

អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​ការ​បរទេស និង​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ លោក កុយ គួង បាន​ក្រើន​រំលឹក​ដល់​បេសកកម្ម​ការទូត​បរទេស តាម​រយៈ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​នោះ​ថា ប្រទេស​កម្ពុជា គឺ​ជា​រដ្ឋ​អធិបតេយ្យ ប្រជាធិបតេយ្យ និង​គ្រប់គ្រង​ដោយ​ច្បាប់ ហើយ​បេសកកម្ម​ការទូត​ទាំងអស់ ត្រូវ​គោរព​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និង​ច្បាប់​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​កម្ពុជា។ លោក​បាន​គូស​បញ្ជាក់​ថា អនុសញ្ញា​ទីក្រុង​វីយ៉េន ឆ្នាំ​១៩៦១ មិន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​បេសកកម្ម​ការទូត​បរទេស ជ្រៀត​ជ្រែក​កិច្ចការ​ផ្ទៃ​ក្នុង​របស់​រដ្ឋ​ម្ចាស់​ផ្ទះ​ឡើយ។

លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏​បាន​ថ្លែង​ប្រាប់​អ្នក​សារព័ត៌មាន កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី៣១ កក្កដា ថា បញ្ហា​ខ្មែរ​នេះ​មាន​តែ​ខ្មែរ​រួម​គ្នា​ដោះស្រាយ​ប៉ុណ្ណោះ៖ «ចំណុច​នានា​ពាក់ព័ន្ធ​ជាមួយ​នឹង​ការ​សម្រប​សម្រួល​រវាង​គណបក្ស​នយោបាយ គណបក្ស​ប្រជាជន សូម​ជម្រាប​ថា បាន​ប្រជុំ​អចិន្ត្រៃយ៍​របស់​ខ្លួន​នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី២៩ ខែ​កក្កដា កន្លង​ផុត​ទៅ​នេះ។ ក្នុង​នោះ គឺ​យើង​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​ដើម្បី​បើក​ចំហ​ពិភាក្សា​នយោបាយ​រវាង​បក្ស​នយោបាយ ដែល​មាន​អាសនៈ​ក្នុង​សភា ដើម្បី​ពិភាក្សា​គ្នា​រៀបចំ​ក្បាល​ម៉ាស៊ីន​របស់​រដ្ឋ។ ខ្ញុំ​គិត​ថា នេះ​ជា​ដំណើរ​ដែល​គ្មាន​អ្នក​ណា​ដោះស្រាយ​ជំនួស​ខ្មែរ និង​ខ្មែរ​គ្នា​ឯង បាន​ទេ មិន​អាច​យក​បរទេស​មក​ដោះស្រាយ​ជំនួស​យើង ហើយ​បរទេស​មាន​តែ​ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​យើង​ឱ្យ​មាន​ការ​សន្ទនា​គ្នា»

ការ​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​នេះ ត្រូវ​បាន​លោក​បណ្ឌិត សុខ ទូច អ្នក​វិភាគ​ឯករាជ្យ និង​ជា​អ្នក​ជំនាញ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ យល់​ឃើញ​ថា រដ្ឋាភិបាល​កំពុង​ព្រួយ​បារម្ភ​ពី​វត្តមាន​របស់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ដែល​អាច​នឹង​ចេញ​មក​អន្តរាគមន៍​ដល់​គណបក្ស​ណា​មួយ ហើយ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​នេះ​ជា​ការ​ប្រកាស​អាសន្ន​មួយ​ទប់ស្កាត់​បរទេស​មិន​ឲ្យ​លូក​ដៃ​ចូល​ក្នុង​ការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា ដែល​កើត​មាន​ក្រោយ​ពេល​បោះ​ឆ្នោត។

លោក សុខ ទូច៖ «ក្រសួង​ការ​បរទេស ខ្លាច​ទូត​ទាំងអស់​ហ្នឹង​ចេញ​មក​អន្តរាគមន៍​ខាង​ណា​មួយ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​បាត់បង់​តុល្យភាព​នយោបាយ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស ពិសេស​ក្រោយ​ពេល​បោះ​ឆ្នោត​ហ្នឹង។ យើង​ឃើញ​ថា មាន​ស្ថានទូត​បី គឺ​សហគមន៍​អឺរ៉ុប និង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ហើយ​និង​ជប៉ុន បី​ហ្នឹង​គេ​ចេញ​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​ថា គេ​រីករាយ​អបអរ​សាទរ​នូវ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា ដែល​ប្រជាជន​កម្ពុជា បាន​ចូលរួម​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត ប៉ុន្តែ​គេ​សុំ​ឲ្យ​មាន​ការ​ត្រួត​ពិនិត្យ​ឲ្យ​បាន​ត្រឹមត្រូវ យុត្តិធម៌ ដោះស្រាយ​រាល់​បញ្ហា​ដែល​កើត​មាន​ឡើង កន្លែង​ហ្នឹង​មាន​ន័យ​ថា ស្មើ​នឹង​គេ​មិន​ទទួល​ស្គាល់​អ្វី​ហ្នឹង​ហើយ ប៉ុន្តែ​គ្រាន់​តែ​គេ​និយាយ​ជា​ភាសា​ការទូត»

បន្ទាប់​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នីតិកាល​ទី​៥ បាន​បញ្ចប់ ថ្វី​បើ​លទ្ធផល​បឋម និង​មិន​ផ្លូវ​ការ​នៃ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​មាន​ភាព​ចម្រូងចម្រាស​នៅ​ឡើយ នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​ថៃ អ្នកស្រី យីង​ឡាក់ ស៊ីណាវ៉ាត្រ (Yingluck Shinawatra) បាន​ផ្ញើ​លិខិត​អបអរ​សាទរ​ដល់​ជ័យ​ជម្នះ​របស់​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា។ ទោះ​បី​បណ្ដា​ប្រទេស​មួយ​ចំនួន ដែល​បាន​បញ្ជូន​អ្នក​សង្កេតការណ៍​របស់​ខ្លួន​មក​កាន់​កម្ពុជា បាន​មើល​ឃើញ​ថា ការ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៃ​ដំណើរ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​កម្ពុជា មាន​ភាព​វិជ្ជមាន​ក៏ដោយ ក៏​ប្រទេស​ខ្លះ និង​អង្គការ​អន្តរជាតិ ព្រម​ទាំង​សង្គម​ស៊ីវិល​មួយ​ចំនួន​ទៀត រក​ឃើញ​ថា ដំណើរ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​សភា​នីតិកាល​ទី​៥ នេះ មាន​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​ជាច្រើន។

ទាក់ទង​នឹង​ដំណើរ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​កម្ពុជា ដែល​រង​ការ​រិះគន់​ថា​ខ្វះ​តម្លាភាព និង​យុត្តិធម៌​នេះ លោក សុរិយា ស៊ូប៊ែឌី (Surya Subedi) អ្នក​រាយការណ៍​ពិសេស​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ ទទួល​បន្ទុក​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា ធ្លាប់​បាន​លើក​ឡើង​ថា ប្រសិន​បើ​រដ្ឋាភិបាល​ទទួល​យក​អនុសាសន៍​របស់​លោក​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ការ​បោះ​ឆ្នោត ម្ល៉េះ​សម​មិន​មាន​ការ​ខ្វែង​គំនិត​គ្នា​ជុំវិញ​លទ្ធផល​បោះ​ឆ្នោត​នោះ​ទេ៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។