ក្រុមការងារអង្គការសង្គមស៊ីវិលដើម្បីសិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាន ទាមទារឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងស្ថាប័នសាធារណៈ បើកចំហព័ត៌មានបន្ថែមទៀតដល់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ជុំវិញការបង្កើត និងការអនុវត្តគោលនយោបាយរបស់ខ្លួន។ ការទាមទារនេះ ដោយសារក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិល មើលឃើញថា ប្រទេសកម្ពុជា នៅមិនទាន់មានវប្បធម៌បើកចំហព័ត៌មានឲ្យបានទូលំទូលាយនៅឡើយ។
ក្រុមការងារដើម្បីសិទ្ធិទទួលព័ត៌មាន ដែលជាបណ្ដុំអង្គការសង្គមស៊ីវិលចំនួន៣០ នៅថ្ងៃទី២៥ កញ្ញា ចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួម ជំរុញឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងរដ្ឋសភានីតិកាលទី៥ បង្កើនសមត្ថភាពស្ថាប័នសាធារណៈក្នុងការបើកចំហព័ត៌មាន។ ការទទូចនេះ ធ្វើឡើង៣ថ្ងៃមុនខួបលើកទី១១ នៃទិវាសិទ្ធិដឹងជាសកល ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៨ ខែកញ្ញា ខាងមុខ។ ទិវានេះ ធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងលើកកម្ពស់សិទ្ធិប្រជាពលរដ្ឋ ក្នុងការទទួលបានព័ត៌មានសាធារណៈពីស្ថាប័នរដ្ឋ។
សេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមរបស់សង្គមស៊ីវិលលើកឡើងថា ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ កម្ពុជា នៅមិនទាន់មានវប្បធម៌បើកចំហព័ត៌មាននៅឡើយ។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ដដែលលើកឡើងបន្តថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា នៅមានភាពខ្វះខាត ឬស្ទាក់ស្ទើរក្នុងការបើកចំហ ឬផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានសាធារណៈ ដោយសារមូលហេតុមួយចំនួនមានដូចជា កង្វះខាតធនធាន សមត្ថភាពមានកម្រិត និងភាពមិនច្បាស់លាស់ អំពីអ្វីដែលចាត់ទុកថាជាព័ត៌មានសម្ងាត់ ជាដើម។
យ៉ាងណាក៏ដោយ អង្គការសង្គមស៊ីវិលយល់ថា ដោយសារការមិនបើកចំហ ឬមិនផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានឲ្យបានទូលំទូលាយ ពិសេសព័ត៌មានទាក់ទងនឹងបញ្ហារសើបៗ តួយ៉ាងដូចជា ករណីដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច គម្រោងរុករករ៉ែ ឬបញ្ហាតាមរោងចក្រកាត់ដេរ ជាដើម ទើបជារឿយៗគេឃើញមានរឿងវិវាទជាច្រើន ដែលកើតចេញមកពីទំនាស់ផលប្រយោជន៍ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងវិសមភាពនៃអំណាចរវាងពលរដ្ឋក្រីក្រ កម្មកររោងចក្រ ជាមួយអ្នកមានទ្រព្យសម្បត្តិ និងអ្នកមានអំណាច ជាដើម។
ទីប្រឹក្សាវិទ្យាស្ថានតស៊ូមតិ និងគោលនយោបាយ និងជាអ្នកសម្របសម្រួលក្រុមការងារសិទ្ធិទទួលព័ត៌មាន លោក សេក បរិសុទ្ធ ឲ្យដឹងបន្ថែមលើសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមថា សិទ្ធិទទួលព័ត៌មាន គឺជាសិទ្ធិមូលដ្ឋានសម្រាប់សិទ្ធិមនុស្សដទៃទៀត ព្រោះថា បើពលរដ្ឋមិនទទួលបានព័ត៌មាននោះទេ នោះវានឹងធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ជីវិតប្រចាំថ្ងៃ និងជីវភាពសព្វបែបយ៉ាងទាំងអស់របស់ពួកគេ រាប់ទាំងការចូលរួមបោះឆ្នោត ទាំងបញ្ហាសេវាសាធារណៈ ឬបញ្ហាដីធ្លី ជាដើម។
លោក សេក បរិសុទ្ធ៖ «គាត់គ្មានព័ត៌មានគ្រប់គ្រាន់ គាត់មិនបានដឹងថា ដីធ្លីរបស់គាត់ ដីធ្លីនៅតំបន់របស់គាត់ ត្រូវបានគេវិនិយោគ ឬមួយក៏ត្រូវបានធ្វើសម្បទានទៅឲ្យក្រុមហ៊ុនណាក្រុមហ៊ុនណី ហើយថាតើវាប៉ះពាល់ឈរលើមូលដ្ឋានអី ប៉ះពាល់យ៉ាងម៉េចទៅលើដីគាត់ ដើម្បីឲ្យគាត់ ប៉ះ ឬមិនប៉ះ ដើម្បីឲ្យគាត់ត្រៀមលក្ខណៈគ្រប់គ្រាន់រកអ្នកជួយការពារ ជួយតស៊ូមតិជួយអីអ៊ីចឹង។ អ៊ីចឹងបើសិនគាត់អត់មានព័ត៌មាន ដល់ពេលហ្នឹងស្រាប់តែរឿងរ៉ាវកើតប្រឹបតែម្តង គាត់នឹងជួបការលំបាក ហើយគាត់អាចនឹងចាញ់ ប៉ុន្តែជួនកាល គាត់អាចមានកម្មសិទ្ធិស្របច្បាប់ ប៉ុន្តែដោយគាត់អត់ដឹង គាត់អាចចាញ់ក្តីគេបានដែរ គាត់ខ្វះព័ត៌មាន»។
ក្រុមសង្គមស៊ីវិលលើកឡើងថា ដើម្បីធានាបានថា ប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការទទួលបានព័ត៌មានពីស្ថាប័ន ឬពីមន្ត្រីសាធារណៈ លុះណាតែមានឯកសារគតិយុត្តិក្នុងនោះ គឺការអនុម័តច្បាប់ស្ដីពីសិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាន ហើយក្រសួង មន្ទីរ និងអង្គភាពនានារបស់រដ្ឋ ត្រូវបើកចំហព័ត៌មានសាធារណៈ ជាពិសេស គឺតម្លៃសេវាកម្ម នីតិវិធីក្នុងការទទួលបានសេវា និងការពង្រឹងសមត្ថភាពស្ថាប័ន ជាដើម។
រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី លោក ផៃ ស៊ីផាន មានប្រសាសន៍ថា នៅកម្ពុជា មានព័ត៌មានច្រើនជាងប្រទេសដទៃទៀត ដោយហេតុថា កម្ពុជា មិនមានការត្រួតពិនិត្យទៅលើការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានឡើយ។ មួយវិញទៀត លោកថា ក្រសួងនីមួយៗគេមានគេហទំព័ររបស់គេ ហើយនៅរៀងរាល់ចុងឆ្នាំ ក្រសួងនីមួយៗក៏បានវាយតម្លៃការងារ និងថែមទាំងបានបោះពុម្ពព្រឹត្តិបត្រផ្សព្វផ្សាយទៀតផង។
លោក ផៃ ស៊ីផាន៖ «ដូច្នេះ ការលើកឡើងនេះ គ្រាន់តែជាការចង្អុលបង្ហាញមួយចំហៀងនោះទេ ហើយអ្វីដែលយើងចង់បាននោះ គឺព័ត៌មានថ្នាក់ធ្លាក់ទៅដល់តាមឃុំ ទៅតាមស្រុកតាមខេត្ត គេមានមានទាំងទំព័រសារព័ត៌មាន ហើយជាពិសេស ក្រសួងព័ត៌មាន នឹងបានសន្យាថានឹងធ្វើឲ្យច្បាប់ហ្នឹងចេញ ពីព្រោះឥឡូវ យើងមិនទាន់មានច្បាប់ទេ ម្ល៉ោះហើយថាអ្នកណាខុស អ្នកណាត្រូវ អត់កើតទេ ដូច្នេះយើងជឿថា យើងទាំងអស់គ្នារួមគ្នា ដើម្បីធ្វើម៉េចឲ្យមានព័ត៌មានហ្នឹងសម្រាប់ជាប្រយោជន៍សាធារណៈ»។
ជាមួយគ្នានេះដែរ ប្រធានគណៈកម្មការការបរទេសរដ្ឋសភា លោក ឈាង វុន ថ្លែងក្នុងសន្និសីទកាសែតនៅមន្ទីររដ្ឋសភា នៅថ្ងៃទី២៥ កញ្ញា ថា លោកនឹងជំរុញឲ្យមានការអនុម័តច្បាប់ ស្ដីពីការទទួលបានព័ត៌មាននៅក្នុងអាណត្តិទី៥នេះ។
យ៉ាងណាក៏ដោយ ក្រុមសង្គមស៊ីវិលលើកឡើងថា ច្បាប់ស្ដីពីការទទួលព័ត៌មាន ត្រូវធ្វើឡើងឲ្យស្របទៅតាមបទដ្ឋានអន្តរជាតិ និងដោយមានការចូលរួមពិគ្រោះយោបល់ និងទទួលយកនូវអនុសាសន៍ពីស្ថាប័នសង្គមស៊ីវិលពាក់ព័ន្ធ។ សង្គមស៊ីវិលលើកឡើងថា ពួកគេត្រៀមខ្លួនជាស្រេច ដើម្បីផ្តល់ការគាំទ្រ និងកិច្ចសហការ ដើម្បីបុព្វហេតុច្បាប់ស្ដីពីសិទ្ធិទទួលព័ត៌មាន និងការបើកចំហព័ត៌មានសាធារណៈ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
